Σάμης Γαβριηλίδης: Απεβίωσε ο εκδότης

Πέθανε ο εκδότης Σάμης Γαβριηλίδης - Το Σάββατο στις 12:00 η πολιτική κηδεία
Πέθανε ο εκδότης Σάμης Γαβριηλίδης - Το Σάββατο στις 12:00 η πολιτική κηδεία

Σάμης Γαβριηλίδης: Ένας από τους σημαντικότερους εκδότες, σημείο αναφοράς στον χώρο του βιβλίου από τη μεταπολίτευση και μετά, ο πέθανε χθες νικημένος από τον καρκίνο.

Σάμης Γαβριηλίδης: Ξεκίνησε την πορεία του στο χώρου του βιβλίου το 1977 με τις Εκδόσεις Πλέθρον και το 1988 ιδρύθηκαν οι Εκδόσεις Γαβριηλίδης. Γνωρίζοντας την τέχνη της τυπογραφίας, υπηρέτησε το βιβλίο από τις ομώνυμες εκδόσεις για περισσότερα από 40 χρόνια με βασική επιδίωξη τη διάδοση της γνώσης, τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης, την καλαισθησία και την τέχνη της ανάγνωσης.

Η μητέρα του, Καρολίνα Γαβριηλίδου, ήταν επιζήσασα του Αουσβιτς, του Νταχάου, του Μπέργκεν Μπέλσεν, με αριθμό στο χέρι της 40382 έμαθε στον γιο της το σπουδαιότερο απ΄ όλα τα αγαθά: να αγαπάει πολύ τους ανθρώπους και να μη μισεί όσους μίσησαν του Εβραίους. 

Όπως σημειώνει η Εφ. συν ο Γαβριηλίδης ήταν μια ισχυρή πολιτική προσωπικότητα της Αριστεράς. Χωρίς να είναι ενταγμένος, τον ενδιέφερε να αφουγκράζεται την κοινωνία, όχι από απόσταση αλλά μέσα από την ίδια την καθημερινότητα ενώ για πολλά χρόνια συνομίλησε με τα πιο λαμπερά πνεύματα της διανόησης.

Σε συνέντευξη που είχε παραχωρήσει στην εφημερίδα είχε περιγράψει πώς μπήκε στο χώρο των εκδόσεων: ― Πώς άρχισε το ταξίδι σου στον χώρο τον εκδόσεων; ― «Εντελώς τυχαία, όπως όλα τα καλά. Μετά την πτώση της δικτατορίας, το 1975, εποχή που αρχίσαμε να διαβάζουμε σε ποσότητα, που γρήγορα έγινε και ποιότητα, ένας πολύ φίλος, με τον οποίο παίζαμε μπάλα κάθε Σάββατο, άνοιξε ένα βιβλιοπωλείο, το Πλέθρον, με τη νύφη του, που δεν μπορούσαν όμως να το κρατήσουν κι έτσι το ανέλαβα για να βοηθήσω. Αυτό ήταν. Στους δύο μήνες του είπα πως ή θα γίνω συνέταιρος ή θα ανοίξω δικό μου βιβλιοπωλείο. Γρήγορα κατάλαβα πως, για να υπάρξουμε, έπρεπε να αρχίσουμε και να εκδίδουμε. Έτσι, το 1977 ξεκίνησαν και οι Εκδόσεις Πλέθρον, που συνδιεύθυνα μέχρι το 1986, όταν και χωρίσαμε. Από το 1988 ξεκίνησαν λοιπόν οι Εκδόσεις Γαβριηλίδης».

«Ο μεγάλος κίνδυνος σήμερα είναι η ευκολία και η ταχύτητα της τεχνολογίας»

«Δεν εκδίδουμε έργα που αρέσουν σε εμάς, εκδίδουμε έργα που προσπαθούμε να έχουν κάποια στοιχειώδη αντικειμενικά κριτήρια ότι είναι, ας πούμε, ποίηση, λογοτεχνία, δοκίμιο […] Διαβάζω όλα τα χειρόγραφα και αν κρίνω ότι αυτό έχει κάτι να πει και ο τρόπος που γράφεται μπορεί να ενδιαφέρει κι άλλους ανθρώπους… Εάν, δηλαδή, η γραφή είναι καλή, αν έχει ένα ενδιαφέρον, αν ο μύθος του είναι καλός, λέω ναι και το δοκιμάζουμε», έλεγε ο ίδιος για κριτήρια των επιλογών του. «Αυτό που θα ήθελα, όταν σαν εκδότης αναρτήσω, τυπώσω, δημοσιεύσω οποιοδήποτε βιβλίο, είναι να έχει περάσει από τον έλεγχο και την ακρίβεια που περνούσαν ακόμα και τα χειρόγραφα βιβλία προ του Γουτεμβέργιου. Ο μεγάλος κίνδυνος σήμερα είναι η ευκολία και η ταχύτητα της τεχνολογίας. Αυτή ή την παίρνεις με το μέρος σου ή σε καταπίνει», ανέφερε μεταξύ άλλων σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Αυγή».

Όσο για το αν υπάρχει κακή και καλή λογοτεχνία, η απάντησή του ήταν πως «αν είναι ελαφρύ ή βαρύ ένα βιβλίο» κρίνεται από την αντοχή του στον χρόνο. «Οι άνθρωποι δεν είναι ταγμένοι να διαβάζουν διαρκώς Σαίξπηρ, διαρκώς αρχαίες τραγωδίες, διαρκώς Φάουστ. Διαβάζουν και για την ευχαρίστησή τους. Άρα και τα λιγότερο βαριά βιβλία είναι χρειαζούμενα. Αυτό που έχει σημασία είναι να έχουν άξονα και κώδικα, να είναι βιβλία, δηλαδή να είναι σωστά ελληνικά, οι χαρακτήρες να είναι χαρακτήρες, ασχέτως αν δεν γίνονται βαθείς, η ιστορία να μην είναι τραβηγμένη από τα μαλλιά… Συνεπώς», κατέληγε, «η διάκριση, αν κάτι είναι καλό ή κακό, είναι η αντοχή του στον χρόνο».

Σε συλλυπητήριο μήνυμα της η Εταιρεία Συγγραφέων εκφράζει «την βαθύτατη θλίψη της μαζί με όλη την οικογένεια του βιβλίου», για την απώλεια του εκδότη Σάμη Γαβριηλίδη του οποίου η παρουσία «άφησε το αποτύπωμά της στα ελληνικά γράμματα. Ο φιλόξενος χώρος του Poems & Crimes έγινε τόπος συνάντησης συγγραφέων και αναγνωστών, με πολλές εκθέσεις, παρουσιάσεις και μουσικές/ ποιητικές βραδιές. Ο Σάμης υπήρξε ιδιαίτερα αγαπητός και θα τον θυμόμαστε πάντα με συγκίνηση» καταλήγει η ανακοίνωση εκφράζοντας θερμά συλλυπητήρια στους οικείους του.

Η πολιτική κηδεία του Σάμη Γαβριηλίδη θα γίνει το Σάββατο στις 12:00 στο Πρώτο Νεκροταφείο Αθηνών.