Τι μας παχαίνει τελικά; Η απάντηση είναι προφανής ότι μας παχαίνει το περίσσιο φαγητό, και η έλλειψη φυσικής δραστηριότητας. Το ερώτημα μπορεί να επεκταθεί όμως στο τι μας κάνει να τρώμε περισσότερο;
Η επιδημία της παχυσαρκίας έχει ωθήσει την έρευνα στο να απαντηθεί η παραπάνω ερώτηση. Τα αποτελέσματα αυτής της προσπάθειας μας αποκαλύπτουν ότι η παχυσαρκία είναι μια πολυπαραγοντική ασθένεια που εμπλέκει ψυχολογικά, κοινωνικά και ορμονικά δεδομένα.
Σε μια πρόσφατη δημοσίευση στο Endocrine Reviews, αναφέρεται ότι ένας πολύ σημαντικός παράγοντας της παχυσαρκίας είναι και η έκθεση στο φως την ώρα του ύπνου. Η ένταση του φωτός που μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα δεν χρειάζεται να είναι έντονη. Χαρακτηριστικά, σημειώνουν οι συγγραφείς ότι ακόμα και το φως των δρόμων, που μπαίνει στο δωμάτιο από το παράθυρο είναι ικανό να προκαλέσει τάση για παχυσαρκία.
Πως μπορεί να συμβεί αυτό; Ο άνθρωπος έχει έναν κιρκάδιο ρυθμό που προγραμματίζει την έκκριση διαφόρων σημαντικών ορμονών, που σχετίζονται με τη ρύθμιση του μεταβολισμού. Η ορμόνη που ενεργοποιεί αυτό το κυκλικό ρυθμό έκκρισης των άλλων ορμονών είναι η μελατονίνη, που εκκρίνεται στον εγκέφαλο, όταν το περιβάλλον είναι σκοτεινό. Σε αντίθετη περίπτωση όταν το σκοτάδι καταργηθεί η μελατονίνη δεν εκκρίνεται σωστά και κατά συνέπεια διαταράσσεται η έκκριση των υπολοίπων ορμονών του μεταβολισμού, όπως η κορτιζόλη, η ινσουλίνη, η γλουκαγόνη, γκρελίνη και άλλες.
Από παρατηρήσεις που έγιναν σε ποντίκια, όταν αυτά κοιμόντουσαν με ανοιχτό φως είχαν τάση να ήταν περισσότερο παχύσαρκα από άλλα που κοιμόντουσαν  στο σκοτάδι, ακόμα και αν κατανάλωναν την ίδια ποσότητα τροφής. Στους ανθρώπους έχει γίνει η παρατήρηση ότι αυτοί που δουλεύουν σε εναλλασσόμενα ωράρια νύχτα-ημέρα, έχουν περισσότερα ποσοστά παχυσαρκίας και διαβήτη.
Θα πρέπει λοιπόν να συμπεριλάβουμε και το φως κατά τη διάρκεια του ύπνου, ως έναν επιπλέον παράγοντα που συμβάλλει στην παχυσαρκία.
Ρηγόπουλος Δημήτριος
Παθολόγος-Διαβητολόγος