Γιατί ο Μητσοτάκης «ρίχνει» το 5Χ5 στην Αν. Μεσόγειο-Το μήνυμα σε Τραμπ και η «ντρίπλα» σε Ερντογάν
Μείζονος σημασίας πρωτοβουλία στο powergame της Ανατολικής Μεσογείου είναι το πολυμέρες σχήμα 5Χ5, δηλαδή το φόρουμ παράκτιων κρατών της ευρύτερης περιοχής, που ανακοίνωσε αιφνιδίως χθες από το βήμα της Βουλής ο πρωθυπουργός.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, η ιδέα του πρωθυπουργού περιλαμβάνει 5 χώρες, την Ελλάδα, την Κύπρο, την Τουρκία τη Λιβύη και την Αίγυπτο με ατζέντα 5 θεματικές, δηλαδή το Μεταναστευτικό, την προστασία του θαλασσίου περιβάλλοντος, τη συνδεσιμότητα, την Πολιτική Προστασία και την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών. Αρμόδια κυβερνητικά στελέχη διευκρινίζουν ότι το Υπουργείο Εξωτερικών θα αναλάβει στο αμέσως προσεχές διάστημα να διερευνήσει κατά πόσον είναι εφικτό ένα τέτοιο σχήμα, αλλά και σε ποιο βαθμό θα μπορούσε να αποκτήσει μόνιμα χαρακτηριστικά.
Η διαδικασία των συνεννοήσεων στα χέρια του Γεραπετρίτη
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες του flash.gr, οι συνεννοήσεις, που έχει αναλάβει κατά μείζονα λόγο ο Γιώργος Γεραπετρίτης , αναμένεται να γίνουν άμεσα. Συγκεκριμένα, ο υπουργός Εξωτερικών αναμένεται να συναντήσει τον Κύπριο ομόλογο του την προσεχή Δευτέρα στο περιθώριο του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων της ΕΕ στις Βρυξέλλες, ενώ δύο ημέρες αργότερα, την Τετάρτη, Κυριάκος Μητσοτάκης και Αμπντελφατάχ Αλ Σίσι θα βρίσκονται στη Βελγική πρωτεύουσα για να συμμετάσχουν στο δείπνο ΕΕ – Αιγύπτου.
Οι..δυσκολότερες αποστολές, ήτοι η συνεννόηση με την Τουρκία και τη Λιβύη θα γίνουν σε δεύτερο χρόνο μεν, σύντομα δε. Εν προκειμένω, τα εμπόδια δεν είναι λίγα, ωστόσο, στην περίπτωση της Λιβύης θα πρέπει να εξευρεθεί και μία φόρμουλα, στην οποία θα συναινέσουν τόσο η Τρίπολη, όσο και η Βεγγάζη, καθώς ως γνωστόν οι δύο αντιμαχόμενες πλευρές δεν αναγνωρίζουν η μία την άλλη.
«Επιδιώκουμε συνεννόηση με όλους τους γείτονες για όλα όσα μας απασχολούν, με πυξίδα το Δίκαιο της Θάλασσας» διεμήνυσε χθες ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Στο ίδιο πλαίσιο, κυβερνητικές πηγές υπενθυμίζουν ότι «η χώρα μας ανέκαθεν στηρίζει τριμερή και πολυμερή περιφερειακά σχήματα συνεργασίας με χώρες με τις οποίες αντιμετωπίζει κοινές προκλήσεις» και υπογραμμίζουν ότι «αυτό καθίσταται πιο αναγκαίο από ποτέ λόγω των μεγάλων γεωπολιτικών ανακατατάξεων της συγκυρίας».
Το παρασκήνιο της πρωτοβουλίας
Κυβερνητικά στελέχη, που γνωρίζουν το παρασκήνιο, υποστηρίζουν στον flash.gr ότι για την κυοφορούμενη ελληνική πρωτοβουλία δεν υπήρξε προσυνεννόηση ούτε με τους άμεσα εμπλεκομένους, ούτε και με εταίρους και συμμάχους, που έχουν δεδομένα ζωηρό ενδιαφέρον για τις γεωπολιτικές, τις ενεργειακές και άλλες εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με το ελληνικό σκεπτικό, η συζήτηση θα μπορούσε να εκκινήσει από ζητήματα στα οποία μπορούν ευκολότερα να επιτευχθούν συγκλίσεις, όπως η κλιματική κρίση, η πολιτική προστασία, πιθανώς και το Μεταναστευτικό και να ακολουθήσει η πιο ακανθώδης συζήτηση, που σχετίζεται με την οριοθέτηση Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ).
Πάντως, σε μία περίοδο σοβαρών ανακατατάξεων, αλλά και επανατοποθετήσεων των κύριων δρώντων της περιοχής και όχι μόνον, η πρωτοβουλία Μητσοτάκη εκπέμπει το μήνυμα ότι η Ελλάδα θα πρέπει να προσμετράται στις δυνάμεις της περιοχής, που επιδιώκουν ειλικρινώς τη συνεννόηση και τη συνεργασία και όχι τη σύγκρουση πάντα στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας.
Όπως το θέτει υψηλόβαθμος κυβερνητικός παράγοντας, η μπάλα είναι πλέον στο τερέν των υπόλοιπων 4 κρατών, που θα λάβουν τη σχετική πρόσκληση και δη σε αυτό της Τουρκίας, που καλούνται να αποδείξουν ότι τάσσονται υπέρ του διαλόγου και της συνεργασίας και πως δε συγκαταλέγονται στους ταραχοποιούς. Άλλωστε, όπως παρατηρεί το ίδιο πρόσωπο, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε προτείνει την καθιέρωση ενός ανάλογου φόρουμ για την Ανατολική Μεσόγειο κατά την παρέμβαση του στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών πριν από μερικές εβδομάδες στη Νέα Υόρκη.
Στόχος να φθάσει το μήνυμα στην Ουάσιγκτον
Το…σήμα επιδιώκεται να φθάσει πρωτίστως στην Ουάσιγκτον και δευτερευόντως στις Βρυξέλλες. Σε μία συγκυρία, όπου η διοίκηση Τραμπ ευνοεί τις περιφερειακές συμπράξεις και με κύριο όχημα την ενεργειακή συνεργασία στοχεύει στον παραμερισμό των όποιων διαφορών έως και την επίλυση τους, όπου αυτό είναι εφικτό, η Αθήνα επιχειρεί να καταδείξει ότι επιθυμεί ειλικρινώς καλές σχέσεις γειτονίας και όχι αντιπαραγωγικούς ανταγωνισμούς. Ακόμη και στην περίπτωση, που εκδηλωθεί στο προσεχές διάστημα ή στο απώτερο μέλλον μία ανάλογη πρωτοβουλία από την πλευρά των ΗΠΑ, εξέλιξη, που, πάντως, δεν διαφαίνεται προς το παρόν, η Αθήνα θα έχει θέσει εκ των προτέρων το πλαίσιο ενός τέτοιου φόρουμ.
Έτερο κυβερνητικό στέλεχος επισημαίνει στο flash.gr ότι μέσω της συγκεκριμένης κίνησης η ελληνική κυβέρνηση επιχειρεί να αξιοποιήσει την ισχυρή διαπραγματευτική της θέση, όπως αυτή προκύπτει από σημαίνουσες πρωτοβουλίες σαν τον Εθνικό Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, αλλά και από τις στρατηγικές συμμαχίες με ισχυρές δυνάμεις της περιοχής, όπως το Ισραήλ και η Αίγυπτος.
Τέλος και σε μία περίοδο, που η χώρα μας δέχεται παρασκηνιακές μεν, πλην όμως ισχυρές πιέσεις από Ευρωπαίους εταίρους για το βέτο, που κατ ουσίαν ασκεί στην προοπτική ένταξης της Τουρκίας στο πρόγραμμα SAFE, η Αθήνα διαμηνύει προς τις Βρυξέλλες ότι είναι κατ εξοχήν δύναμη, που προωθεί τον διάλογο και τη συνεννόηση.
