"Η επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης δεν διακόπτεται με την προαναγγελία εκλογών"

"Η επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης δεν διακόπτεται με την προαναγγελία εκλογών"

Η διαδικασία επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης δεν διακόπτεται με την «προαναγγελία» εκλογών, τόνισε ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου του Πάντειου Πανεπιστημίου, Ηλίας Νικολόπουλος, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό του ΑΠΕ-ΜΠΕ, «Πρακτορείο 104,9 FM», αναφορικά με τα προτεινόμενα πρόσωπα για τις θέσεις του προέδρου και του εισαγγελέως του Αρείου Πάγου.

«Είναι μια αρμοδιότητα του υπουργικού συμβουλίου, που έχει ξεκινήσει από το Μάιο» υπογράμμισε ο κ. Νικολόπουλος.

Ο κ. Νικολακόπουλος επεσήμανε ότι είναι «σαφής» η διάταξη του Συντάγματος για την αρμοδιότητα «της εκτελεστικής λειτουργίας» και του «εκάστοτε υπουργικού συμβουλίου» «να επιλέξει και να προτείνει με διάταγμα, το οποίο θα υπογράψει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας» τις θέσεις των προέδρων και των αντιπροέδρων των ανωτάτων δικαστηρίων.

«Το άρθρο 90 είναι σαφές. Το εκάστοτε υπουργικό συμβούλιο κάνει την πρόταση του. Αυστηρά νομικά, το υπουργικό συμβούλιο έχει αυτή την αρμοδιότητα» συνέχισε ο κ. Νικολόπουλος και τόνισε: «Μάλιστα, η διαδικασία επιλογής της ηγεσίας της δικαιοσύνης δεν διακόπτεται με την προκήρυξη εκλογών, ούτε με την προαναγγελία τους, όπως έχει γίνει τώρα. Είναι μια αρμοδιότητα του υπουργικού συμβουλίου που έχει ξεκινήσει από το Μάιο».

Ο κ. Νικολόπουλος υπογράμμισε ότι έχει προηγηθεί και ολοκληρωθεί κανονικά και η «προδικασία», που προβλέπει ο ν. 3841/2010 (νόμος Καστανίδη), δηλαδή η κατάθεση από τον υπουργό Δικαιοσύνης των προτάσεων για τα προτεινόμενα πρόσωπα στη Διάσκεψη των Προέδρων, η οποία συμβουλευτικά αποφαίνεται και οι κρίσεις της επιστρέφουν στην κυβέρνηση και κατατίθενται εκ νέου στο υπουργικό συμβούλιο, ώστε να προτείνει τη νέα ηγεσία της Δικαιοσύνης.

«Έγινε από καιρό αυτή η προεπιλογή. Εγώ δεν μπορώ να καταλάβω, πώς γίνεται ολόκληρη συζήτηση, τη στιγμή που καλώς ή κακώς, αυτό είναι το Σύνταγμα, έτσι ορίζει - είναι αρμοδιότητα του υπουργικού συμβουλίου» σημείωσε.

Σε ερώτηση εάν τα προτεινόμενα πρόσωπα για την ηγεσία της Δικαιοσύνης είχαν αποσπάσει κατά την προδικασία θετικές εισηγήσεις της Διάσκεψης των Προέδρων, ο κ. Νικολόπουλος απάντησε θετικά.

«Ναι, από ό,τι μάθαμε, στο ένα πρόσωπο είναι σχεδόν ομοφωνία, κάπου δεκαπέντε ψήφους, στο άλλο δεκατρείς, (και τα δύο πρόσωπα) είναι από τους προτεινόμενους. Αλλά αυτό είναι μια συμβουλευτική άποψη. Είναι καθοριστική η αρμοδιότητα της εκτελεστικής λειτουργίας».

Σε ερώτηση για τις ενστάσεις της αντιπολίτευσης, σε ό,τι αφορά τoν ορισμό της δικαστικής ηγεσίας, ο κ. Νικολόπουλος ανέφερε: «Το πολιτικό επιχείρημα είναι κατά πόσο έχει νομιμοποίηση το συγκεκριμένο υπουργικό συμβούλιο να ασκήσει την αρμοδιότητα του. Αλλά, αυτό το πολιτικό επιχείρημα, τουλάχιστον από νομικής άποψης, δεν ευσταθεί, με την έννοια ότι ρητά ορίζεται ότι πριν λήξει η θητεία (των ανώτατων δικαστικών) πρέπει να γίνει προδικασία για να καλυφθούν οι θέσεις, δεδομένου ότι είναι αρμοδιότητα της εκτελεστικής λειτουργίας. Το 2001 ψηφίστηκε αυτή η διάταξη».

«Είναι πολιτικό επιχείρημα» συνέχισε ο κ. Νικολόπουλος και πρόσθεσε: «Δεν μπορεί κάποιος να πει (κάτι) επί του γράμματος και του τύπου του Συντάγματος. Το άρθρο 90, παράγραφος 5, ορίζει πως είναι το υπουργικό συμβούλιο (που έχει την αρμοδιότητα), δεν ορίζει εάν αυτό είναι στην αρχή ή στη μέση, ή την τελευταία μέρα της θητείας του. Τη στιγμή μάλιστα που υπάρχει και μια προδικασία, που ξεκίνησε προ διμήνου».

Ο καθηγητής υπογράμμισε ότι τα αντεπιχειρήματα που προβάλλονται, ενδεχομένως θα είχαν κάποια βάση, εάν η κυβέρνηση ήταν «εκλογική, υπηρεσιακή», κάτι που δεν ισχύει για τη σημερινή κυβέρνηση και για το σημερινό υπουργικό συμβούλιο.

«Θα υπήρχε ένα ερώτημα (εάν η κυβέρνηση ήταν υπηρεσιακή) κατά πόσο είναι τρέχουσα υπόθεση η επιλογή της ηγεσίας της δικαιοσύνης -γιατί η υπηρεσιακή κυβέρνηση ασχολείται με τα τρέχοντα» είπε ο κ. Νικολόπουλος και πρόσθεσε: «Αλλά θα υπήρχε και το επιχείρημα, το οποίο θα ακολουθούσα, ότι μια συγκεκριμένη αρμοδιότητα, όταν πρέπει να ασκηθεί, θα ασκηθεί και από μια υπηρεσιακή κυβέρνηση…. δεν μπορεί να μένει κενή η ηγεσία της Δικαιοσύνης».

Ο κ. Νικολόπουλος τόνισε επίσης ότι δεν εξαρτάται από τη στάση των εν ενεργεία ανώτατων δικαστικών η αντικατάσταση τους από τα προτεινόμενα πρόσωπα.

«Δε θα παραιτηθούν, ούτε ζητά κάποιος την παραίτηση τους, θα ολοκληρώσουν τη θητεία τους κανονικά στις 30 Ιουνίου. Τυπικά, στις 30 Ιουνίου, που λήγει το δικαστικό έτος- για να μη μείνει ακέφαλη η Δικαιοσύνη - πρέπει να αντικατασταθούν. Αυτοί οι δύο που έχουν επιλεγεί και έχουν προταθεί θα ξεκινήσουν τη θητεία τους από την 1η Ιουλίου. Τυπικά, αναμένεται η υπογραφή του διατάγματος».

Ο κ. Νικολόπουλος υπενθύμισε ότι η συγκεκριμένη διάταξη - να ανατίθεται στο υπουργικό συμβούλιο η επιλογή των προέδρων και των αντιπροέδρων των ανωτάτων δικαστηρίων όταν λήγει η θητεία τους - έχει ψηφιστεί το 2001 από το ΠΑΣΟΚ και από τη ΝΔ, παρά κάποιες «μικρές φωνές», που τότε πρότειναν η εκλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης να γίνεται από ένα ευρύτερο εκλεκτορικό σώμα.

Πρόσθεσε ότι τότε το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ, υπερψήφισαν τη διάταξη και για αυτό το 2010 ψηφίστηκε και ο «νόμος Καστανίδη», ώστε να «βελτιώσει» κάπως τη διαδικασία, ορίζοντας το στάδιο της συμβουλευτικής προδικασίας.