Τρίτη και 13 σήμερα, μια ημερομηνία που θεωρείται από πολλούς… γρουσούζικη. Πως ξεκίνησε όμως αυτή η δεισιδαιμονία;

Η “πεποίθηση” ότι η συγκεκριμένη ημερομηνία φέρνει… γρουσουζιά απαντάται στους Έλληνες και τους Ισπανόφωνους λαούς. Για τους υπόλοιπους – και ειδικά για τους αγγλοσάξωνες – ως γρουσούζικη ημέρα θεωρείται η Παρασκευή και 13.

Οι Ισπανόφωνοι εκφράζουν την ημέρα με την παροιμία «En martes, ni te cases ni te embarques» («Την Τρίτη, μη παντρεύεσαι και μη ξεκινάς ταξίδι»).

Κάτι ανάλογο ισχύει και στα καθ’ ημάς, όταν οι προληπτικοί μέσα στην Τρίτη αποφεύγουν να αρχίσουν οποιαδήποτε εργασία, να επιχειρήσουν ταξίδι ή να τελέσουν αρραβώνα. Αντίθετα, η Τρίτη είναι η κατάλληλη για εκδηλώσεις μαγείας.

Κατά την ελληνική παράδοση, η Τρίτη θεωρείται γρουσούζικη, καθώς την ημέρα αυτή η Κωνσταντινούπολη έπεσε στα χέρια των Οθωμανών Τούρκων (Τρίτη 29 Μαΐου 1453). Η ημέρα, Τρίτη, καθώς και το άθροισμα του έτους που «βγάζει» το νούμερο 13, ήταν αρκετά για να θεμελιωθεί η… κακή φήμη.

Όπως παρατηρεί ο “πατέρας” της ελληνικής λαογραφίας Νικόλαος Πολίτης (1852-1921), η ερμηνεία αυτή δεν είναι υστερογενής, αφού και οι σύγχρονοι στην Άλωση απέδωσαν την εθνική εκείνη συμφορά στην ολέθρια επίδραση της ημέρας. Μαρτυρία για την πρόληψη αυτή υπάρχει ήδη από το 1164.

Άλλοι δίνουν στην πρόληψη αστρολογικές ερμηνείες. Σύμφωνα με αυτές, την Τρίτη κυρίαρχος είναι ο πλανήτης Άρης, ενώ σε κάποια ώρα της ημέρας (η «κακιά ώρα») επικρατεί μαζί με τον πλανήτη Κρόνο. Γι’ αυτό η ώρα αυτή καθίσταται ιδιαίτερα επικίνδυνη. Επειδή, όμως, κανείς δεν μπορεί να την προσδιορίσει, ολόκληρη η Τρίτη αντιμετωπίζεται ως… αποφράς ημέρα.

Το 13 είναι ο κατεξοχήν κακότυχος αριθμός, που σπάει την αρμονία του 12 (12 Θεοί του Ολύμπου, 12 άθλοι του Ηρακλή, 12 φυλές του Ισραήλ, 12 μαθητές του Χριστού, 12 Ιμάμηδες κλπ). Με την προσθήκη του αριθμού «ένα» σχηματίζεται η αρχή ενός νέου κύκλου. Το άγνωστο, που αντιπροσωπεύει ο αριθμός 13, προκαλεί ανησυχία στους ανθρώπους κι έτσι άρχισαν να το συνδέουν με ατυχή γεγονότα.

Από την γρουσούζικη ημέρα έχει εμπνευστεί και ο ελληνικός κινηματογράφος, με την κωμική ταινία του 1963, «Τρίτη και 13», στην οποία πρωταγωνιστούν ο «προληπτικός» Νίκος Σταυρίδης και το «γούρι του» ο Γιάννης Γκιωνάκης.

Η ταινία, σε σενάριο των Γιώργου Λαζαρίδη και Γιώργου Ρούσσου και σε σκηνοθεσία Ορέστη Λάσκου, παρουσιάζει την καθημερινότητα ενός προληπτικού πολιτικού μηχανικού, που βρίσκει το γούρι του στο πρόσωπο ενός παλιού του συμμαθητή, πολύ φτωχού, αλλά και πολύ φιλόδοξου.

Ακολουθήστε το Flash.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις