Ποιες είναι οι 10 καλύτερες παραλίες της Ευρώπης που μπορεί να μην υπάρχουν σε 100 χρόνια;
Η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, η σταδιακή εξάλειψη των ορυκτών καυσίμων και η διατήρηση των τροπικών δασών μπορεί να μην είναι αρκετά για να αποφευχθεί η άνοδος της στάθμης της θάλασσας.
Η Ευρώπη διαθέτει ορισμένες από τις πιο όμορφες παραλίες του πλανήτη. Κάποιες από αυτές ωστόσο, κινδυνεύουν να «εξαφανιστούν» έως το 2100, εξαιτίας της ανόδου της στάθμης της θάλασσας.
Το παράκτιο τοπίο της Ευρώπης θα μπορούσε να αναδιαμορφωθεί πλήρως σε λιγότερο από 100 χρόνια, καθώς η στάθμη της θάλασσας ανεβαίνει με ολοένα και ταχύτερο ρυθμό, όπως προειδοποιεί ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος (EEA) σε μία από τις τελευταίες εκθέσεις του.
Σύμφωνα με αυτή την έκθεση, μεταξύ 2006 και 2018, τα επίπεδα αυξήθηκαν κατά 3,7 χιλιοστά ετησίως, περισσότερο από δύο φορές πιο γρήγορα από ό,τι κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα.
Εάν οι εκπομπές παραμείνουν υψηλές, η στάθμη της θάλασσας θα μπορούσε να φτάσει μεταξύ 0,63 και 1,02 μέτρων έως το 2100.
Οι προσομοιώσεις του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος έλαβαν επίσης υπόψη το χειρότερο σενάριο: την ταχεία αποσύνθεση του πολικού στρώματος πάγου. Αυτό θα οδηγούσε σε αύξηση της στάθμης της θάλασσας έως και πέντε μέτρα έως το 2150.
Οι δέκα παραλίες που κινδυνεύουν με εξαφάνιση
Με βάση την έκθεση που παρουσιάζει το Euronews, αυτές είναι οι δέκα παραλίες της Ευρώπης που κινδυνεύουν να «εξαφανιστούν»:
1. Sveti Stefan: Το εμβληματικό σημείο του Μαυροβουνίου
Το πλέον απειλούμενο σημείο μεταξύ των κορυφαίων παραλιών φαίνεται να είναι το Sveti Stefan, στις ακτές της Αδριατικής του Μαυροβουνίου, σύμφωνα με έρευνα της ολλανδικής εταιρείας κλιματικών λύσεων Reinders Corporation.
Πρόκειται για ένα εμβληματικό, μικροσκοπικό νησιωτικό θέρετρο που συνδέεται με την ηπειρωτική χώρα μέσω ενός στενού υπερυψωμένου μονοπατιού.
Μέχρι το τέλος του αιώνα, η περιοχή θα μπορούσε να υποστεί απώλεια ακτογραμμής άνω των 200 μέτρων (213,58).
2. Porto Giunco: Η «τροπική» παραλία της Σαρδηνίας
Ακολουθεί το Porto Giunco της Σαρδηνίας, στην Ιταλία. Μία από τις πιο παρθένες αμμώδεις εκτάσεις της Μεσογείου θα μπορούσε να χάσει έως και 107 μέτρα ακτογραμμής.
Το Porto Giunco είναι γνωστό ως «τροπική παραλία στη μέση της Μεσογείου», με «ρηχό και αμμώδη βυθό ιδανικό για οικογένειες με παιδιά».
Η παραλία βρίσκεται ανάμεσα σε ακρωτήρια που λειτουργούν ως φυσικό φράγμα ανέμου και περιβάλλεται από αμμόλοφους που καλύπτονται από κέδρους και σχίνα.
3. Praia de Benagil: Το σπήλαιο του Αλγκάρβε
Η Praia de Benagil της Πορτογαλίας είναι η τρίτη σε κίνδυνο. Η περιοχή, γνωστή για τα εμβληματικά σπήλαιά της, ήδη μαστίζεται από υπερτουρισμό και θα μπορούσε να υποστεί διάβρωση των ακτών σχεδόν 70 μέτρων.
Οι εκκλήσεις για καλύτερη ρύθμιση των τουριστικών ροών οδήγησαν σε περιορισμούς στις ιστιοπλοϊκές εκδρομές και σε απαγόρευση προσγείωσης σκαφών αναψυχής στην παραλία.
Ο χρόνος επίσκεψης στο σπήλαιο έχει επίσης περιοριστεί σε δύο λεπτά ανά σκάφος.
4. Lofoten's Værøy: Ένας «χαμένος» παράδεισος;
Οι ακτές της Βόρειας Ευρώπης αντιμετωπίζουν επίσης σημαντικούς κινδύνους. Το μαγευτικό νησί Værøy, όπου βρίσκεται μία από τις πιο απομακρυσμένες κοινότητες της Νορβηγίας, θα μπορούσε να υποστεί μείωση της ακτογραμμής κατά 58 μέτρα.
Το νησί είναι επίσης ένας παράδεισος για τους πεζοπόρους, προσφέροντας διαδρομές προς εγκαταλελειμμένα χωριά και ανθρώπινα κρησφύγετα που χρονολογούνται έως και 6.000 χρόνια πριν.
Άλλες πεζοπορίες ανεβαίνουν σε τραχύ έδαφος μέχρι την κορυφή του νησιού, προσφέροντας εκπληκτική θέα στο αρχιπέλαγος Λοφότεν.
5. Achill: Η ένδοξη παραλία της Ιρλανδίας
Ο κόλπος Keem, μια πρώην περιοχή ψαρέματος καρχαριών στο νησί Achill, που ορίζεται από το Lonely Planet ως «μία από τις πιο ένδοξες, απομονωμένες παραλίες της Ιρλανδίας», ίσως είναι η επόμενη στη λίστα.
Αυτή η μικροσκοπική έκταση λευκής άμμου κινδυνεύει να χάσει 40 μέτρα μέχρι το 2100.
Η Climate Ireland αναφέρει ότι η άνοδος της στάθμης της θάλασσας «αναμένεται να αυξηθεί σε όλες τις παράκτιες περιοχές της Ιρλανδίας», συμπεριλαμβανομένων «παράκτιων πόλεων όπως το Κορκ, το Δουβλίνο, το Γκάλγουεϊ και το Λίμερικ».
Τα «κύματα καταιγίδας και τα ακραία κύματα» της χώρας θα μπορούσαν να συμβάλουν στην «μεγέθυνση» του αντίκτυπου της απειλής, σύμφωνα με τον οργανισμό.
6. Reynisfjara: Η επικίνδυνη παραλία της Ισλανδίας
Είναι γνωστή ως ένας από τους πιο επικίνδυνους προορισμούς της Ισλανδίας, με κύματα που φτάνουν έως και 40 μέτρα.
«Όταν ένα κύμα του ωκεανού σε αρπάζει, μπορεί να σε ρίξει κάτω και να σε ρίξει βίαια στο παγωμένο νερό και την βραχώδη ακτογραμμή», λέει το Visit Iceland για την παραλία Reynisfjara.
Αυτή η παραλία με την ηφαιστειακή μαύρη άμμο είναι η έκτη στη λίστα, με προβλεπόμενη απώλεια άνω των 35 μέτρων.
Τα κύματα, ωστόσο, δεν είναι ο μόνος κίνδυνος. «Επιπλέον κίνδυνοι περιλαμβάνουν καταπτώσεις και κατολισθήσεις βράχων», ιδιαίτερα στην ανατολική πλευρά της παραλίας.
Οι αρχές αποθαρρύνουν έντονα οποιαδήποτε δραστηριότητα κολύμβησης ή σερφ, προειδοποιώντας μάλιστα τους τουρίστες να μην γυρίζουν την πλάτη τους στον ωκεανό.
7. Plage des Marinières: Η φανταχτερή Κυανή Ακτή της Γαλλίας
Όσοι έχουν περάσει από τη Γαλλική Ριβιέρα τα τελευταία χρόνια, ίσως έχουν αρχίσει να παρατηρούν την παρουσία πινακίδων που προειδοποιούν τους τουρίστες για τον κίνδυνο τσουνάμι.
Αν και η περιοχή αυτή δεν έχει ακόμη πληγεί από τέτοια ακραία καιρικά φαινόμενα, ο κίνδυνος ανόδου της στάθμης της θάλασσας είναι ήδη υπαρκτός.
Η μελέτη του Reinders προβλέπει διάβρωση σχεδόν 35 μέτρων έως το 2100 στην Plage des Marinières, μία από τις παραλίες ελεύθερης πρόσβασης με την υψηλότερη βαθμολογία γύρω από τη Νίκαια.
Αυτή η όμορφη και στενή διαδρομή μήκους 700 μέτρων βρίσκεται ομαλά δίπλα στην εμβληματική σιδηροδρομική γραμμή που ελίσσεται κατά μήκος της Κυανής Ακτής από τα ιταλικά σύνορα στη Βεντιμίλια μέχρι τις Κάννες.
8. Pasjača: Η must παραλία του Ντουμπρόβνικ
Οι λάτρεις των παραλιών κοντά στο Ντουμπρόβνικ, στην Κροατία, δύσκολα θα βρουν κάτι καλύτερο από την παραλία Pasjača.
Ψηφίστηκε ως η 39η καλύτερη παραλία στον κόσμο πριν από δύο χρόνια, είναι μια ειδυλλιακή, απομονωμένη χρυσαφένια αμμουδιά που βρίσκεται ανάμεσα σε ένα φόντο επιβλητικών βράχων και μια θέα σε κρυστάλλινα νερά.
Ωστόσο, το σχετικά στενό μέγεθός της - το σημείο έχει μήκος μόνο 80 μέτρα - αυξάνει τον κίνδυνο η παραλία να σβήσει εντελώς σε 100 χρόνια, με προβλεπόμενη απώλεια ακτογραμμής 31 μέτρων.
9. Kynance Cove: Το στολίδι της Κορνουάλης
Η Κορνουάλη είναι μια από τις περιοχές του Ηνωμένου Βασιλείου που είναι πιο εκτεθειμένες στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας.
Ο κόλπος Kynance, διάσημος για τους ελικοειδείς βράχους και τις λευκές αμμουδιές του, κατατάσσεται ένατος στη μελέτη Reinders με πιθανή διάβρωση 30 μέτρων.
Η άμπωτη εκεί, συχνά αποκαλύπτει μια σειρά από κολπίσκους και διασυνδεδεμένες σπηλιές, με ηχηρά βικτωριανά ονόματα, όπως η Ladies Bathing Pool και το Drawing Room.
Η περιοχή είναι επίσης ένα αγαπημένο μέρος για πεζοπορία στους ντόπιους λόγω ενός δημοφιλούς παράκτιου μονοπατιού μήκους άνω των 2,5 χιλιομέτρων που συνδέει το Kynance και το Lizard Point.
10. Anse de l'Argent Faux: Ο «Κόλπος των Δισεκατομμυριούχων» της Γαλλίας
Κλείνοντας τη δεκάδα, η Anse de l'Argent Faux («Ψεύτικος Ασημένιος Κόλπος») της Γαλλίας κινδυνεύει να χάσει 28,38 μέτρα.
Ο θρύλος λέει ότι το μέρος πήρε το όνομά του από παραχαράκτες νομισμάτων που δρούσαν εκεί τον 18ο αιώνα.
Σήμερα, είναι επίσης γνωστό ως Baie des Milliardaires («Κόλπος των Δισεκατομμυριούχων»), λόγω της ροής των γιοτ και της παρουσίας πολυτελών κτιρίων. Ωστόσο, είναι επίσης προσβάσιμο με τα πόδια μέσω ενός στενού μονοπατιού πεζοπορίας.
Παρά τη σημαντική τουριστική παρουσία, οι ντόπιοι λένε ότι το μέρος έχει «διατηρηθεί ως εκ θαύματος» και παραμένει ένα από τα πιο «άγρια» σημεία κοντά στην Αντίμπ, συχνά προτιμώμενο από το λαμπερό αλλά πολύ πιο πολυσύχναστο Juan-les-Pins.
Αναπόφευκτη η άνοδος της στάθμης της θάλασσας;
Η σύντομη απάντηση είναι «ναι», σύμφωνα με τον Giorgio Budillon, καθηγητή Ωκεανογραφίας και Ατμοσφαιρικής Φυσικής και Αντιπρύτανη στο Πανεπιστήμιο Parthenope της Νάπολι.
«Πρέπει να είμαστε ρεαλιστές. Δεν μπορούμε να σταματήσουμε εντελώς την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, καθώς αυτή προκαλείται εν μέρει από την «αδράνεια» του κλίματος, το λιώσιμο των πολικών πάγων και τη θερμική διαστολή του ίδιου του ωκεανού», λέει.
«Οι προειδοποιητικές εκκλήσεις για παραλίες που κινδυνεύουν να εξαφανιστούν δεν είναι τρομακτικές, αλλά μια απογοητευτική ματιά σε αυτό που θα μπορούσε σύντομα να γίνει πραγματικότητα χωρίς αποφασιστική δράση», προσθέτει ο Budillon.
Πώς μπορεί να μειωθεί ο κίνδυνος για τις παραλίες
Η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, η σταδιακή εξάλειψη των ορυκτών καυσίμων και η διατήρηση των τροπικών δασών -των φυσικών απορροφητών CO₂ του πλανήτη μας- μπορεί να μην είναι αρκετά, σύμφωνα με τον Budillon.
«Η σκληρή άμυνα, όπως οι κυματοθραύστες, μπορούν να βοηθήσουν σε κρίσιμες καταστάσεις, αλλά συχνά προκαλούν παρενέργειες μετατοπίζοντας τη διάβρωση περαιτέρω κατά μήκος της ακτής», λέει. «Οι ήπιες λύσεις είναι πολύ πιο βιώσιμες μακροπρόθεσμα».
«Για παράδειγμα, η αναπλήρωση των παραλιών με εξωτερική άμμο, η προστασία των λιβαδιών με θαλάσσια βλάστηση και η αποκατάσταση υγροτόπων και λιμνοθαλασσών που λειτουργούν ως φυσικά προστατευτικά μέτρα κατά των πλημμυρών», προσθέτει ο Budillon. «Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις, η μετεγκατάσταση ανθρώπων και υποδομών από τις πιο ευάλωτες περιοχές θα είναι αναπόφευκτη».