Τηλεφωνική επικοινωνία με την Γερμανίδα Καγκελάριο, Άνγκελα Μέρκελ, είχε την Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου 2020, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας των δυο ηγετών, συζητήθηκαν οι εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, ενόψει της προσεχούς έκτακτης συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, καθώς και το προσφυγικό – μεταναστευτικό ζήτημα. Υπενθυμίζεται ότι η Γερμανίδα καγκελάριος προανήγγειλε τη φιλοξενία προσφύγων από τη Μόρια, ενώ τόνισε πως η στήριξη στην Ελλάδα πρέπει να οργανωθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η Αθήνα έχει ξεκαθαρίσει σε όλους τους τόνους ότι για να αρχίσουν συζητήσεις με την Άγκυρα θα πρέπει προηγουμένως να τερματιστούν οι τουρκικές προκλήσεις. Επιπλέον ρητά και κατηγορηματικά τονίζει ότι το μόνο θέμα προς συζήτηση, διάλογο και διαπραγμάτευση είναι ο καθορισμός των θαλάσσιων ζωνών και όπου υπάρχει διαφωνία οι διαφορές να παραπεμφθούν στη Χάγη με συνυποσχετικό Ελλάδας – Τουρκίας. Με τις εξελίξεις να τρέχουν ο Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε και με τον υπουργό Εξωτερικών της Αιγύπτου. Την Τετάρτη 16 Σεπτεμβρίου 2020, στις 11 το πρωί, ο πρωθυπουργός θα γίνει δεκτός από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου.

Η συνάντηση με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου

Νωρίτερα, ο Έλληνας πρωθυπουργός, υποδεχόμενος τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, αναφέρθηκε στην αποκλιμάκωση στο Αιγαίο και στη Μεσόγειο ο κ. Μητσοτάκης, τονίζοντας πως αυτή «πρέπει να έχει συνέχεια, πρέπει να έχει συνέπεια. Γιατί έτσι μόνο θα δημιουργηθεί το απαραίτητο πρόσφορο έδαφος για να καρποφορήσει ο διάλογος, στον οποίο η Ελλάδα -φυσικά- είναι πάντα ανοιχτή». Όπως χαρακτηριστικά είπε ο πρωθυπουργός «δεν γίνεται να διακηρύττεις ότι διαβουλεύεσαι και ταυτόχρονα να επιβουλεύεσαι. Ούτε να λες ότι συνομιλείς, ενώ απειλείς. Ο αμοιβαίος σεβασμός αλλά και η αμοιβαία εμπιστοσύνη είναι στοιχειώδης προϋπόθεση για την ανάπτυξη σχέσεων καλής γειτονίας. Σε ό,τι αφορά εμάς, ισχύει αυτό το οποίο έχω πει πολλές φορές: Τέλος των προκλήσεων, αρχή των συζητήσεων.

Διαβάστε: Δένδιας προς Άγκυρα: Διάλογος για ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα, εφόσον σταματήσουν οι απειλές


Μίλησε για καλόπιστο διάλογο με βάση το Διεθνές Δίκαιο επαναλαμβάνοντας την σταθερή ελληνική θέση «τέλος των προκλήσεων, αρχή των συζητήσεων» όσον αφορά τη δυνατότητα έναρξης διερευνητικών επαφών «σχετικά με τη μία μείζονα διαφορά την οποία έχουμε: Την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών, ΑΟΖ δηλαδή, Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο».

«Και εφόσον έχουμε απτά δείγματα γραφής κι αυτά συνεχιστούν είμαστε έτοιμοι να εκκινήσουμε άμεσα -το τονίζω- άμεσα διερευνητικές επαφές με την Τουρκία, σχετικά με τη μία μείζονα διαφορά την οποία έχουμε: Την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών, ΑΟΖ δηλαδή, Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Γιατί θυμίζω -και θα το ξαναπώ- ότι μέχρι να υπάρξει οριστική οριοθέτηση με συμφωνία των δύο μερών ή με απόφαση του διεθνούς δικαστηρίου, το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας απαγορεύει μονομερείς ενέργειες», είπε χαρακτηριστικά.

Επιπλέον, ο κ. Μητσοτάκης μίλησε για τον διαφορετικό τρόπο με τον οποίο εκδηλώνεται πλέον η πρόκληση του μεταναστευτικού και την ανάγκη η ευρωπαϊκή συμπαράσταση να περάσει από τα λόγια στα έργα, «να μεταφραστεί με άλλα λόγια σε χειροπιαστή αλληλεγγύη». Πρόσθεσε ταυτόχρονα πως είναι ταυτόσημες οι απόψεις τους ότι «η Μεσόγειος Θάλασσα, mare nostrum, αποτελεί ζωτικό χώρο ασφάλειας για όλη την Ευρώπη».

Στις κοινές δηλώσεις τους που έγιναν μετά τη μεταξύ τους συνάντηση στο πλαίσιο προετοιμασίας της επικείμενης Συνόδου Κορυφής, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε συνολικά ότι απαιτείται «μια νέα πολιτική μετανάστευσης, ταυτοποίησης, παροχής ασύλου, μετεγκαταστάσεων, επιστροφών», αναφέρθηκε στα διδάγματα από τις τελευταίες εξελίξεις στο μεταναστευτικό-προσφυγικό, έκανε λόγο για «ευρωπαϊκή εξίσωση ευαισθησίας και νομιμότητας» καθώς και στο ότι «η στήριξη στην Ελλάδα και στην Κύπρο δεν αποτελεί απλά μία αυτονόητη έκφραση αλληλεγγύης αλλά μια ρητή αναγνώριση ότι εδώ διακυβεύονται πια στρατηγικά, γεωπολιτικά συμφέροντα της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

Δένδιας προς Άγκυρα: Διάλογος για ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα εφόσον σταματήσουν οι απειλές

Υπόδειγμα εφαρμογής του διεθνούς δικαίου, του δικαίου της θάλασσας και της αρχής σεβασμού της καλής γειτονίας μεταξύ των κρατών, χαρακτήρισε ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας τη συμφωνία Ελλάδος- Αιγύπτου, για την πριν από περίπου ένα μήνα μερική οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών, μετά τη συνάντησή του με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Σάμεχ Σούκρι, ο οποίος βρίσκεται στην Αθήνα.

Ο κ. Δένδιας σημείωσε ότι η συμφωνία αυτή, για ένα θέμα το οποίο εκκρεμούσε επί 15 και πλέον χρόνια, είναι αποτέλεσμα καλόπιστων διαπραγματεύσεων και συμβάλλει στη σταθερότητα και στην αξιοποίηση των πόρων της Ανατολικής Μεσογείου.

Διαβάστε: Ελληνοτουρκικά: Τσαβούσογλου – Δένδιας ξεκαθαρίζουν τις θέσεις τους για τον διάλογο

«Δηλαδή, ακριβώς το αντίθετο από το ανυπόστατο και παράνομο μνημόνιο της Τουρκίας με την κυβέρνηση της Τρίπολης, που επιχειρεί να παράξει, κατά βούληση, καινοφανείς, αόρατες στο χάρτη γειτονίες», επεσήμανε και πρόσθεσε: «Είχαμε δε σήμερα την ευκαιρία να συζητήσουμε, ακριβώς επειδή πρόκειται για μια μερική οριοθέτηση, πώς θα επανεκκινήσουμε τη διαπραγμάτευση μεταξύ μας για την ολοκλήρωση αυτής της οριοθέτησης».

Ο υπουργός Εξωτερικών επεσήμανε πως εξέθεσε στον Αιγύπτιο ομόλογο του την κατάσταση της κλιμάκωσης όλο το τελευταίο διάστημα των επιθετικών ενεργειών, αλλά και της επιθετικής ρητορικής της Τουρκίας, της οποίας αποδέκτης δεν είναι μόνο η Ελλάδα, αλλά και η Αίγυπτος η Κύπρος και όλες οι χώρες της περιοχής και τόνισε πως «οι εκκλήσεις της Άγκυρας για διάλογο δεν μπορούν παρά να εκλαμβάνονται ως προσχηματικές όταν συνοδεύονται από απειλές εναντίον της Ελλάδας και άλλων χωρών».

Τόνισε δε, πως η Ελλάδα παραμένει ψύχραιμη και έτοιμη. «Ψύχραιμοι για να αποφεύγουμε τις παγίδες κλιμάκωσης, έτοιμοι για να υπερασπιστούμε την κυριαρχία και τα κυριαρχικά μας δικαιώματα. Έχουμε πει επανειλημμένως, η χώρα μας δεν εκβιάζει κανέναν, δεν εκβιάζεται όμως και από κανέναν», ανέφερε. Επανέλαβε δε, πως η Ελλάδα είναι πρόθυμη να συμμετάσχει σε διάλογο με την Τουρκία «για την οριοθέτηση της μεταξύ μας υφαλοκρηπίδας και των ΑΟΖ, εφόσον οι παράνομες ενέργειες, οι απειλές, οι εκβιασμοί λάβουν οριστικό τέλος, διότι υπό απειλή και εκβιασμό δεν υφίσταται διάλογος».

«Η αποχώρηση του τουρκικού ερευνητικού σκάφους Όρουτς Ρέις ήταν ένα θετικό βήμα, το οποίο όμως με λύπη μου συνειδητοποίηση ότι συνοδεύτηκε και από απειλητική ρητορική», επεσήμανε και πρόσθεσε: «Σε κάθε περίπτωση, έχοντας αναγνωρίσει αυτό το θετικό βήμα, αναμένουμε από την Τουρκία να επιδείξει συνέπεια και συνέχεια στις πράξεις της προς μια θετική κατεύθυνση, προκειμένου να υπάρξει δυνατότητα εκκίνησης συνομιλιών. Να αφήσει δηλαδή τις πρακτικές και τη ρητορική που ανήκουν σε άλλη εποχή, αυτό δηλαδή που εμείς λέμε την πολιτική των κανονιοφόρων και να προσέλθει σε ένα καλόπιστο διάλογο στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου και με σεβασμό στις σχέσεις της καλής γειτονίας».

Στη συνάντηση συζητήθηκαν ακόμη τα επόμενα βήματα στην Ανατολική Μεσόγειο και ο συντονισμός των δύο χωρών, αλλά και η πορεία των τριμερών σχημάτων στην περιοχή και οι τρόποι περαιτέρω εμβάθυνσης και ανάπτυξής τους. «Η θέσπιση μόνιμης γραμματείας στη Λευκωσία θα συμβάλλει προς την κατεύθυνση αυτή, όπως και στην κατεύθυνση της διεύρυνσης αυτής της συνεργασίας σε νέους τομείς», ανέφερε ο κ. Δένδιας.

Και οι δύο χώρες πρόσφατα χαιρέτησαν τις συμφωνίες ομαλοποίησης σχέσεων του κράτους του Ισραήλ με τα ΗΑΕ και το Μπαχρέιν, οι οποίες θα υπογραφούν στην Ουάσινγκτον σε λίγες ώρες. «Είμαστε βέβαιοι ότι τα βήματα αυτά θα συμβάλλουν ώστε η Μέση Ανατολή να καταστεί τελικά ένας χώρος ειρήνης και ευημερίας», ανέφερε ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών.

Οι δύο πλευρές συμφώνησαν ακόμη, «ότι η κατάσταση στη Λιβύη παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη και οποιαδήποτε λύση πρέπει να είναι λιβυκής ιδιοκτησίας χωρίς παρεμβάσεις τρίτων στην περιοχή». «Η Ελλάδα και η Αίγυπτος σε στενή συνεργασία καταβάλλουμε διαρκώς προσπάθειες για την εδραίωση της ειρήνης και τη σταθερότητα στην πολυτάραχη περιοχή του πλανήτη που και οι δύο βρισκόμαστε», κατέληξε ο κ. Δένδιας.

Σούκρι: Η Ανατολική Μεσόγειος να είναι περιοχή συνεργασίας, αδελφοσύνης και ειρήνης

Από την πλευρά του, ο Αιγύπτιος υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε από την πλευρά του πως η συμφωνία μεταξύ Ελλάδος και Αιγύπτου «βασίζεται στο Δίκαιο της θάλασσας και το διεθνές Δίκαιο και αυτό αποδεικνύει πόσο οι δύο χώρες σέβονται αυτές τις αρχές, τις διεθνείς σχέσεις και τα δικαιώματα των δύο χωρών», ενώ τόνισε την πολιτική βούληση για συνεργασία που υπάρχει σε Αθήνα και Κάιρο.

ÓõíÜíôçóç ôïõ õðïõñãïý Åîùôåñéêþí, Íßêïõ ÄÝíäéá, ìå ôïí õðïõñãü Åîùôåñéêþí ôçò Áéãýðôïõ, Sameh Shoukry, ôçí Ôñßôç 15 Óåðôåìâñßïõ 2020.
(EUROKINISSI/ÓÔÅËÉÏÓ ÌÉÓÉÍÁÓ)

Όπως τόνισε, η συμφωνία συμβάλλει στην ειρήνη και σταθερότητα στην περιοχή και στην ευημερία των δύο χωρών και λαών. «Απορρίψαμε όλες τις προκλητικές ενέργειες που αποσταθεροποιούν την περιοχή και κλιμακώνουν την κατάσταση, κάτι το οποίο δεν συμφέρει καμία πλευρά. Προσπαθούμε μαζί ώστε η Ανατολική Μεσόγειος να είναι περιοχή συνεργασίας, περιοχή αδελφοσύνης, περιοχή ειρήνης και να συμβάλλει στην ευημερία της περιοχής», επεσήμανε.

Συζητήθηκε επίσης η συνεργασία των χωρών της περιοχής για το αερίου και την «εκμετάλλευση και την αξιοποίηση του πλούτου που υπάρχει στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο και βάσει της εταιρικής σχέσεις όλων των χωρών». «Εκτιμούμε τη συνεργασία και την προσπάθεια που υπάρχει για την ενίσχυση των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών και ευχόμαστε οι σχέσεις αυτές να φτάσουν στο υψηλότερο επίπεδο», κατέληξε.