Επίδειξη ισχύος, και όχι μόνο, είναι η κίνηση των ΗΠΑ να αγοράσουν όλα σχεδόν τα αποθέματα ενός από τα δύο φάρμακα, που μέχρι στιγμής έχει αποδειχθεί ότι είναι αποτελεσματικά στη θεραπεία κατά του κορονοϊού. Έτσι, πλέον η Ευρώπη και ο υπόλοιπος πλανήτης δεν θα είναι σε θέση να προμηθευτούν το φάρμακο τουλάχιστον για τους επόμενους τρεις μήνες.

Πλέον δεν είναι λίγοι οι ειδικοί που εκφράζουν έντονη ανησυχία για την κίνηση των ΗΠΑ, αλλά και για το ενδεχόμενο να υπάρξει αντίστοιχη κίνηση σε περίπτωση που βρεθεί αποτελεσματικό εμβόλιο. Ο Δρ. Άντριου Χιλ, επισκέπτης ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Λίβερπουλ ανέφερε: «Απέκτησαν το μεγαλύτερο μέρος των αποθεμάτων ρεμδεσιβίρης, με αποτέλεσμα να μην έχει μείνει τίποτα για την Ευρώπη».

Η ρεμδεσιβίρη, το πρώτο φάρμακο που εγκρίθηκε από τις αρμόδιες αρχές των ΗΠΑ για τη θεραπεία του κοροναϊού, κατασκευάζεται από την Gilead και φαίνεται πως βοηθά τους ασθενείς κορονοϊού να αναρρώσουν ταχύτερα από την ασθένεια. Οι πρώτες 140,000 δόσεις, οι οποίες παραχωρήθηκαν σε δοκιμές του φαρμάκου σε όλο τον κόσμο, έχουν εξαντληθεί. Η κυβέρνηση Τραμπ αγόρασε τώρα περισσότερες από 500,000 δόσεις, δηλαδή όλη την παραγωγή της Gilead για τον Ιούλιο και το 90% της παραγωγής του Αυγούστου και του Σεπτεμβρίου.

«Ο πρόεδρος Τραμπ πέτυχε μια καταπληκτική συμφωνία για να εξασφαλίσει ότι οι Αμερικανοί θα έχουν πρόσβαση στην πρώτη εγκεκριμένη θεραπεία για τον κορονοϊό», δήλωσε ο υπουργός υγείας και κοινωνικών υπηρεσιών Άλεξ Αζάρ. «Στο πλαίσιο του εφικτού, θέλουμε να εξασφαλίσουμε ότι κάθε Αμερικανός ασθενής που χρειάζεται ρεμδεσιβίρη, θα μπορεί να τη λάβει. Η κυβέρνηση Τραμπ κάνει ό,τι περνά από το χέρι της για να μάθει περισσότερα για τις θεραπείες για τον κορονοϊό που είναι σε θέση να σώσουν ανθρώπινες ζωές και να εξασφαλίσει πρόσβαση σε αυτές τις επιλογές για τους Αμερικανούς πολίτες».

Το φάρμακο, το οποίο αναπτύχθηκε για την καταπολέμηση του Έμπολα αλλά αποδείχθηκε αναποτελεσματικό, είναι πατενταρισμένο από την Gilead, πράγμα που σημαίνει ότι καμία άλλη εταιρεία δεν έχει δικαίωμα να το παράγει. Το κόστος του ανέρχεται περίπου στα $3,200 δολάρια ανά έξι δόσεις, σύμφωνα με την ανακοίνωση της αμερικανικής κυβέρνησης.

«Είμαστε σε λάθος δρόμο»

Η συμφωνία ανακοινώθηκε τη στιγμή που γινόταν σαφές ότι η πανδημία στις ΗΠΑ είχε βγει εκτός ελέγχου. Ο Άντονι Φάουτσι, ο αρχίατρος της χώρας και διευθυντής του Ινστιτούτου Αλλεργιών και Λοιμωδών Νοσημάτων των ΗΠΑ, ανακοίνωσε στη Γερουσία ότι οι ΗΠΑ οπισθοδρομούν στον αγώνα κατά της πανδημίας.

«Κινούμαστε προς τη λάθος κατεύθυνση», είπε συγκεκριμένα ο Φάουτσι. Την περασμένη εβδομάδα, οι ΗΠΑ κατέγραψαν αρνητικό ρεκόρ 40,000 κρουσμάτων σε μία μέρα. «Δε θα ξαφνιαστώ αν φτάσουμε στα 100,000 κρούσματα την ημέρα αν δεν αλλάξουν τα πράγματα», σημείωσε. Δεν ήταν σε θέση να προβλέψει τον αριθμό των νεκρών, όμως προειδοποίησε: «Θα είναι πολύ ανατριχιαστικός, αυτό μπορώ να σας το εγγυηθώ».

Η αγορά των παγκόσμιων αποθεμάτων ρεμδεσιβίρης δεν είναι απλώς μια αντίδραση στην αυξανόμενη εξάπλωση και τον αριθμό των νεκρών. Είναι και μια ακόμη απόδειξη της λογικής «Πρώτα η Αμερική» που τηρεί η χώρα στο διάστημα της πανδημίας.

Παρόμοια θα είναι η τακτική της κυβέρνησης των ΗΠΑ και σε περίπτωση ενός αποτελεσματικού εμβολίου. Τον Μάιο, η γαλλική κατασκευάστρια Sanofi ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ θα είχαν πρώτες πρόσβαση στο εμβόλιό της για τον κορονοϊό, αν αποδειχθεί αποτελεσματικό. Ο διευθύνων σύμβουλος, Πολ Χάντσον, δήλωσε: «Η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει δικαίωμα να θέσει την μεγαλύτερη παραγγελία, καθώς επένδυσε και ανέλαβε το ρίσκο», ενώ πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ περιμένουν ότι «από τη στιγμή που βοήθησαν στην ανάπτυξη του εμβολίου αναλαμβάνοντας τον κίνδυνο, θα λάβουμε και πρώτοι τις δόσεις». Αργότερα, η εταιρεία απέσυρε τη δέσμευσή της, μετά από πιέσεις της γαλλικής κυβέρνησης.

Ο Καναδός πρωθυπουργός Τζάστιν Τρουντό προειδοποίησε ότι θα υπάρξουν ακούσιες αρνητικές επιπτώσεις αν οι ΗΠΑ συνεχίσουν να παραγκωνίζουν τους συμμάχους τους. «Γνωρίζουμε ότι η συνεργασία για την ασφάλεια των πολιτών μας είναι προς το συμφέρον και των δύο χωρών», δήλωσε. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει κάνει χρήση και της Ενέργειας Αμυντικής Παραγωγής προκειμένου να παρεμποδίσει τις εξαγωγές ιατρικών προϊόντων που παράγονται στις ΗΠΑ.

Κανείς δεν μπορεί να σταματήσει την αγορά της ρεμδεσιβίρης

Δεν φαίνεται να υπάρχει κάτι που να μπορεί να σταματήσει την εξαγορά της ρεμδεσιβίρης από τις ΗΠΑ. «Είναι το πρώτο σημαντικό φάρμακο που εγκρίνεται, και πού είναι ο μηχανισμός πρόσβασης;», αναρωτιέται ο Δρ. Χιλ και σημείωσε: «Για άλλη μια φορά είμαστε τελευταίοι στην ουρά». Οι ειδικοί παρακολουθούσαν με αγωνία τις δοκιμές του φαρμάκου τους τελευταίους πέντε μήνες, συνεχίζει ο Χιλ, κι όμως δεν προχώρησαν στη δημιουργία μηχανισμού για την εξασφάλιση της προμήθειας των χωρών εκτός των ΗΠΑ.

«Φανταστείτε να ήταν το εμβόλιο», προσθέτει. «Θα ήταν καταστροφικό. Όμως ίσως πρόκειται για μια πρόγευση του μέλλοντος». Επιπλέον, ο Χιλ αναφέρει ότι η Βρετανία θα μπορούσε να υπερπηδήσει το πρόβλημα της πνευματικής ιδιοκτησίας του φαρμάκου, εκδίδοντας αυτό που είναι γνωστό ως υποχρεωτική άδεια. Έτσι, η κυβέρνηση θα μπορούσε να αγοράσει γενόσημα από εταιρείες στο Μπαγκλαντές ή την Ινδία, όπου δεν αναγνωρίζεται η πατέντα της Gilead. Ορισμένες χώρες, πάντως, φαίνεται πως επεξεργάζονται την ιδέα της έκδοσης υποχρεωτικών αδειών.