Η δρ. Μαρίνα Ψιλούτσικου, Μέλος ΕΔΙΠ Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, υπεύθυνη για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση της έρευνας, εξηγεί πώς άλλαξαν οι πολίτες κατά την δεύτερη περίοδο της πανδημίας.

Σημαντικά στοιχεία το χαμηλό ποσοστό εμπιστοσύνης στην πολιτεία σε σχέση με τον Απρίλιο αλλά και τα χαμηλά ποσοστά ενημέρωσης. Η συγκεκριμένη έρευνα είχε ως βάση δείγμα 3.571 παρατηρήσεων, συμμετέχοντες κάθε ηλικίας από όλη την Ελλάδα διαφορετικού κοινωνικοοικονομικού προφίλ και στόχο να «διερευνηθούν οι κύριες διαφοροποιήσεις ανάμεσα στο πρώτο και στο δεύτερο lockdown, η συνέπεια των πολιτών απέναντι στα μέτρα, τα συναισθήματά τους, να εξακριβωθεί ο βαθμός ενημέρωσής τους και η εμπιστοσύνη τους προς τους εμπλεκόμενους φορείς».

Παράλληλα, περιγράφει τη «γενική καταναλωτική συμπεριφορά στην ιδιαίτερη αυτή συνθήκη μετά και την εμπειρία του πρώτου lockdown», εξηγεί η ερευνήτρια.

Συνολικά οι περισσότεροι ερωτηθέντες συμμορφώνονται με τους περιορισμούς που έχουν επιβληθεί στη διάρκεια του lockdown με το 68% να κρατά αποστάσεις, το 86% να φορά μάσκα και το 90% να στέλνει SMS, ενώ το 58% των Ελλήνων βγαίνει από το σπίτι όταν αυτό είναι απαραίτητο. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας οι γυναίκες δείχνουν λίγο μεγαλύτερη συνέπεια ενώ σημαντικά πιο συνεπείς είναι οι ερωτηθέντες μεγαλύτερης ηλικίας. Επίσης, το 63% των Ελλήνων επιλέγουν υφασμάτινη μάσκα κι ένας στους τρεις τη μιας χρήσης, μη χειρουργική, έκδοση.

Μειωμένη είναι η διάθεση για ενημέρωση για τον Covid-19 σε σύγκριση με τον Απρίλιο 2020 όπως και η εμπιστοσύνη όμως. «Λιγότεροι από τους μισούς σε ποσοστό 38% ενημερώνονται καθημερινά, ενώ σχεδόν ένας στους δέκα δεν ενημερώνεται καθόλου», σημειώνει η κ. Ψιλούτσικου. Μικρότερο είναι και το ποσοστό που εμπιστεύονται τους εμπλεκόμενους φορείς, χωρίς διαφοροποίηση μεταξύ των φύλων ή του τόπου κατοικίας.

Τη μεγαλύτερη πτώση εμφανίζει η εμπιστοσύνη προς την πολιτεία με ποσοστό 39% έναντι 57% τον Απρίλιο 2020 ενώ αμετάβλητο είναι το ποσοστό όσον εμπιστεύονται τον εαυτό τους: οι 85 στους 100 Έλληνες δίνουν ψήφο εμπιστοσύνης πάνω από όλα στη δική τους αντίληψη.

Το εμβόλιο

Με τις εξελίξεις στο θέμα να καλπάζουν, σύμφωνα με την συγκεκριμένη έρευνα του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών το 63% των Ελλήνων θεωρούν πιθανό να είναι διαθέσιμο το εμβόλιο στο πρώτο εξάμηνο του 2021 «ενώ το 42% των πολιτών προτίθεται να εμβολιαστεί».

Το εμβόλιο και τον εμβολιασμό «βλέπουν πιο θετικά οι γυναίκες και οι μεγαλύτεροι σε ηλικία», εξηγεί η κ Ψιλούτσικου, ενώ μια δυνατότητα να παρέχεται επιλογή μεταξύ εμβολίων διαφορετικών εταιρειών «θα λειτουργήσει ενθαρρυντικά για όσους ήδη είναι θετικά διακείμενοι προς αυτό, ανασταλτικά για όσους έχουν ήδη επιφυλάξεις», αναλύει η υπεύθυνη της έρευνας. «Ο φόβος για παρενέργειες και η αμφιβολία για την αποτελεσματικότητά του είναι οι βασικοί λόγοι δισταγμού απέναντι στον εμβολιασμό.

Πάντως, ένας στους τρεις στον πληθυσμό πιστεύει ότι το εμβόλιο θα πρέπει να είναι υποχρεωτικό για όλους», προσθέτει.

Καταναλώνω online

Το “online” έχει έρθει για να μείνει αφού κατά τη διάρκεια του πρώτου lockdown το 42% των Ελλήνων δοκίμασαν τηλεδιασκέψεις, το 33% αγορές από εμπορικά καταστήματα, το 14% συναλλαγές με το Δημόσιο ενώ 13 στους 100 προχώρησαν σε διαδικτυακές αγορές από super market. «Περισσότεροι από τους μισούς σκοπεύουν μάλιστα να συνεχίσουν κάποια ή κάποιες από αυτές τις δραστηριότητες και μετά το τέλος του lockdown», εξηγεί η υπεύθυνη για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση της έρευνας.

«Ένας στους δύο εξοικειώθηκαν με online αγορές/δραστηριότητες και τις βρίσκουν πιο εύκολες, πιο γρήγορες και πιο χρήσιμες. Το 25% νιώθουν πιο άνετα, το 19% τις θεωρούν πιο αξιόπιστες και το 16% πιο διασκεδαστικές σε σχέση με τη γνώμη που είχαν πριν το λόκνταουν ενώ ένας στους τρεις (37%) προτίθενται να χρησιμοποιήσουν την υπηρεσία clickaway, εάν αυτή προσφερθεί», προσθέτει η κ Ψιλούτσικου.

Σε ό,τι αφορά την προσωπική τους υγεία τέλος, τουλάχιστον ένας στους τέσσερις έχουν διαφοροποιήσει τη συμπεριφορά τους λόγω covid-19. Έτσι οι Έλληνες μέσα στα lockdown έχουν ακυρώσει ή αναβάλλει εξετάσεις (25%), θεραπείες (11%) και επισκέψεις στον οδοντίατρο (26%), αποφεύγουν να επισκεφθούν γιατρό για ήπια συμπτώματα (22%) κι έχουν ξεκινήσει ή αυξήσει την κατανάλωση βιταμινών (23%). Τονίζεται δε, ότι στην συμπεριφορά τους στα παραπάνω έχουν αλλάξει λίγο περισσότερο οι γυναίκες όπως και οι μεγαλύτεροι σε ηλικία.

Σε ό,τι αφορά στην τελευταία έξοδο πριν το δεύτερο lockdown, τουλάχιστον ένας στους δύο βγήκαν την ημέρα πριν το lockdown στην περιοχή τους, είτε για ψώνια είτε για να δουν φίλους και συγγενείς. Ένας στους δύο (56%) δήλωσαν πως “είχαν ανάγκη να βγουν” ενώ ένας στους τρεις (36%) πως “ήταν απαραίτητο να κάνουν κάποιες αγορές”. Μόλις το 15% θεωρούσαν πως ήταν πιθανό να μεταδώσουν ή να κολλήσουν τον ιό εκείνη την ημέρα», σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας.

Υπόθεση Black Friday

Αποκαλυπτικά τα στοιχεία της έρευνας και για τις αγοράς της Black Friday. Συγκεκριμένα, οι πολίτες πραγματοποίησαν αγορές στη Black Friday 2020 σε ποσοστό 36% -34,3% το 2019- ενώ η μέση δαπάνη ήταν επίσης ελαφρώς αυξημένη, στα 229 € από τα 216€ της περασμένης χρονιάς. Περισσότερο φαν των gadget οι γυναίκες και σπιτόγατοι οι άνδρες το 2020. Οι γυναίκες ξόδεψαν φέτος 196€, σταθερά λιγότερα σε σχέση με τους άνδρες, η μέση δαπάνη των οποίων ανήλθε σε 280€. Σε ό,τι αφορά το είδος των αγορών, «οι γυναίκες προτίμησαν ρούχα και παπούτσια (69%), καλλυντικά και είδη προσωπικής περιποίησης (39%) ενώ οι άνδρες ηλεκτρονικά (48%), ρούχα και παπούτσια (47%)» εξηγεί η κ Ψιλούτσικου.

Εντυπωσιακή είναι και «η αύξηση των αγορών σε ηλεκτρονικά για τις γυναίκες με 30% έναντι 14% το 2019 και σε είδη σπιτιού για τους άνδρες με 19% έναντι 7% το 2019», προσθέτει. Τρεις στους τέσσερις Έλληνες δήλωσαν ικανοποιημένοι Για άλλη μια χρονιά το μέγιστο ποσοστό έκπτωσης με το οποίο αγόρασαν οι Έλληνες τη συγκεκριμένη ημέρα δεν ήταν κοντά στα νούμερα του εξωτερικού αφού δεν ξεπερνούσε το 43% κατά μέσο όρο. «Τα ποσοστά έκπτωσης δεν είναι στην πραγματικότητα εφάμιλλα των ποσοστών που έχουν παραδοσιακά συνδεθεί με τη Black Friday διεθνώς, ένας στους δύο (ποσοστό 46%) όμως αγόρασαν και, μάλιστα, κυρίως προϊόντα της φετινής σεζόν ενώ μόλις ένας στους έξι αγόρασε κυρίως προϊόντα στοκ», ανέφερε η κ Ψιλούτσικου.

Οι μισοί Έλληνες πριν προχωρήσουν φέτος στις αγορές τους «χρησιμοποίησαν κάποια πλατφόρμα σύγκρισης τιμών και προσφορών» ενώ ένας στους τρεις καταναλωτές δεν είχε κάνει κανέναν προϋπολογισμό πριν την Black Friday 2020. Από την άλλη μόλις ένας στους έξι Έλληνες ξόδεψε τελικά περισσότερα από όσα είχε προϋπολογίσει με τα ελληνικά εμπορικά καταστήματα να αποτελούν τη δημοφιλέστερη επιλογή (ποσοστό 63%).

Συνολικά τρεις στους τέσσερις Έλληνες δήλωσαν ικανοποιημένοι από τις αγορές τους στη Black Friday. Οι περισσότεροι πάντως Έλληνες δεν πείστηκαν από τις προβαλλόμενες ως ευκαιρίες. Από όσους δεν έκαναν αγορές το 58% δεν χρειάζονταν να αγοράσουν κάτι, ένας στους τρεις (33%) δήλωσαν ότι δεν είχαν ή δεν ήθελαν να διαθέσουν χρήματα κι ένας στους τέσσερις (23%) ότι δεν βρήκαν αρκετά καλές προσφορές» αναφέρει η υπεύθυνη της έρευνας.

Ακολουθήστε το Flash.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις