Χάος στο Μεξικό: Κύμα βίας μετά την πτώση του «Ελ Μέντσο» – Μπλόκα, φωτιές και ακυρώσεις πτήσεων

Σκηνικό έντασης επικρατεί σε πολλές περιοχές του Μεξικού μετά την επιχείρηση των αρχών στην πολιτεία Χαλίσκο, κατά την οποία τραυματίστηκε θανάσιμα ο Νεμέσιο Οσεγκέρα Θερβάντες, γνωστός ως «Ελ Μέντσο», ιστορικός ηγέτης του καρτέλ Jalisco Nueva Generación (CJNG), σύμφωνα με μεξικανικά και διεθνή μέσα.

Όπως μεταδίδει η El Pais, ο «Ελ Μέντσο» θεωρούταν ένας από τους πλέον καταζητούμενους βαρόνους ναρκωτικών, με αμοιβή 15 εκατ. δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγούσαν στη σύλληψή του από τις αμερικανικές αρχές. Η επιχείρηση φέρεται να έγινε στην περιοχή Ταπάλπα του Χαλίσκο, με τις μεξικανικές αρχές να αναφέρουν ότι μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο βαριά τραυματισμένος, αλλά υπέκυψε καθ’ οδόν.

Μετά τις εξελίξεις, ξέσπασε κύμα αντιποίνων από ένοπλες ομάδες, με ναρκο-μπλόκα, πυρπολήσεις οχημάτων και επιθέσεις σε διάφορα σημεία. Η κατάσταση επηρέασε και μεγάλες πόλεις και τουριστικές περιοχές, όπως τη Γουαδαλαχάρα και το Πουέρτο Βαγιάρτα, όπου καταγράφηκαν σοβαρές διαταραχές στις μετακινήσεις και έντονη κινητοποίηση των δυνάμεων ασφαλείας.

Οι αρχές του Χαλίσκο κάλεσαν τους πολίτες να παραμείνουν στα σπίτια τους, ενώ ανακοινώθηκαν μέτρα όπως αναστολές μετακινήσεων, ακυρώσεις εκδηλώσεων και κλείσιμο σχολείων με στόχο την προστασία του πληθυσμού. Παράλληλα, αρκετές αεροπορικές εταιρείες προχώρησαν σε ακυρώσεις πτήσεων μέχρι να αποκατασταθεί η ασφάλεια.

Την ίδια ώρα, η πρεσβεία των ΗΠΑ στο Μεξικό εξέδωσε προειδοποίηση προς Αμερικανούς πολίτες, συστήνοντας αυξημένη προσοχή, αποφυγή μη αναγκαίων μετακινήσεων και συνεχή ενημέρωση για τις επίσημες ανακοινώσεις, ειδικά σε περιοχές όπως το Πουέρτο Βαγιάρτα, η Γουαδαλαχάρα και άλλες πολιτείες όπου καταγράφηκαν επεισόδια.

Η υπόθεση θεωρείται από αναλυτές και μέσα ενημέρωσης ως ένα από τα σημαντικότερα πλήγματα κατά του οργανωμένου εγκλήματος στο Μεξικό τα τελευταία χρόνια, με τις αρχές να ενισχύουν ήδη την παρουσία στρατού και Εθνοφρουράς σε πολλές πολιτείες υπό τον φόβο νέας κλιμάκωσης.

Η ακτινογραφία των καρτέλ

Ελάχιστες πληροφορίες είναι διαθέσιμες σχετικά με την αμερικανική Κοινή Διυπηρεσιακή Μονάδα Κατά των Καρτέλ (Joint Interagency Task Force-Counter Cartel / JIATF-CC). Στον ιστότοπό της αναφέρεται ότι στόχος της είναι να «εντοπίσει, να διαταράξει και να εξαρθρώσει δίκτυα καρτέλ που αποτελούν απειλή για τις Ηνωμένες Πολιτείες, κατά μήκος των συνόρων ΗΠΑ-Μεξικού».

Ο ταξίαρχος Μαουρίτσιο Καλαμπρέζι, ο οποίος ηγείται της JIATF-CC, είχε μιλήσει στο Reuters προ ημερών για το πώς ο αμερικανικός στρατός αξιοποιεί την εμπειρία που έχει αποκομίσει από την εκστρατεία εναντίον τρομοκρατικών οργανώσεων, όπως η Αλ Κάιντα και το Ισλαμικό Κράτος, προκειμένου να χαρτογραφήσει τα δίκτυα των καρτέλ ναρκωτικών. «Τα καρτέλ λειτουργούν διαφορετικά από την Αλ Κάιντα ή το Ισλαμικό Κράτος, έχουν διαφορετικά κίνητρα, κάτι που καθιστά ακόμη πιο σημαντικό για εμάς να εντοπίσουμε ολόκληρα δίκτυα ώστε να τα πλήξουμε και να τα εξαρθρώσουμε», δήλωσε ο Καλαμπρέζι.

Ο Τζακ Ράιλι, πρώην αξιωματούχος της αμερικανικής Υπηρεσίας Δίωξης Ναρκωτικών (DEA) δήλωσε ότι η απόφαση του προέδρου Τραμπ να συμπεριλάβει πέρυσι μεξικανικά καρτέλ στη λίστα των τρομοκρατικών οργανώσεων «ξεκλείδωσε» περισσότερους πόρους στον αγώνα εναντίον των διακινητών ναρκωτικών.

Άλλος Αμερικανός αξιωματούχος, ο οποίος μίλησε στο Reuters πριν από την επιχείρηση των μεξικανικών Αρχών, δήλωσε ότι η συγκρότηση της JIATF-CC εντάσσεται στην ευρύτερη στρατηγική των ΗΠΑ για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών, στο πλαίσιο της οποίας ο αμερικανικός στρατός έχει εντείνει τις επιχειρήσεις του στα σύνορα με το Μεξικό.

Σε αυτήν την στρατηγική περιλαμβάνονται άλλωστε τα συχνά αμερικανικά πλήγματα σε ταχύπλοα που φέρονται να διακινούν ναρκωτικά στην Καραϊβική και στον Ειρηνικό, η νομιμότητα των οποίων αμφισβητείται από ειδικούς και προκαλεί αντεγκλήσεις κυβερνητικών με αντιπολιτευόμενους στην Ουάσιγκτον.