Κάνε κλικ και δες περισσότερο
Flash.gr στην αναζήτηση της Google
Το ότι τα παπούτσια πρέπει να μένουν στην είσοδο του σπιτιού δεν είναι απλώς θέμα καθαριότητας. Είναι μια μικρή καθημερινή συνήθεια που αποκαλύπτει πολλά για τον τρόπο με τον οποίο κάθε κοινωνία αντιλαμβάνεται το σπίτι, το σώμα και τα όρια ανάμεσα στο δημόσιο και το ιδιωτικό.
Στην Ιαπωνία, το genkan (είσοδος του σπιτιού) σηματοδοτεί με σχεδόν τελετουργικό τρόπο το πέρασμα από τον έξω κόσμο στον εσωτερικό. Στην Κορέα, η παράδοση συνδέεται και με το ondol, το θερμαινόμενο δάπεδο που κάνει το πάτωμα χώρο για κάθισμα, φαγητό και ύπνο.
Σε πολλές μουσουλμανικές και ινδουιστικές παραδόσεις, η αφαίρεση των παπουτσιών πριν από την είσοδο σε χώρους λατρείας συνδέεται με την καθαρότητα και τον σεβασμό. Παρόμοιες πρακτικές συναντώνται στη Σκανδιναβία και σε άλλες περιοχές της Ευρώπης. Έτσι, το «βγάζω τα παπούτσια» μπορεί να σημαίνει καθαριότητα, σεβασμό, φιλοξενία ή απλώς έναν διαφορετικό τρόπο να ορίζεις το σπίτι και την άνεση όταν κλείνει η πόρτα πίσω σου.
Οι σόλες λειτουργούν σαν «μεταφορείς» μικροβίων
Μπορεί ένα ζευγάρι παπούτσια να φαίνεται καθαρό, όμως οι σόλες του έχουν περάσει από πεζοδρόμια, δρόμους, δημόσιες τουαλέτες, πάρκα και άλλες επιφάνειες. Σε μελέτη που αναφέρεται από το TIME, ο μικροβιολόγος Charles Gerba του University of Arizona εξέτασε 26 ζευγάρια παπουτσιών που είχαν φορεθεί για περίπου τρεις μήνες. Στις σόλες βρέθηκαν από 3.600 έως 8 εκατομμύρια αποικίες βακτηρίων, ενώ το E. coli ήταν ένα από τα συχνότερα βακτήρια που εντοπίστηκαν. Οι σόλες, περίπου στο 80%, παρουσίαζαν ίχνη κοπρανωδών βακτηρίων, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το TIME. Τα βακτήρια μπορούν να προέρχονται τόσο από δημόσιες τουαλέτες όσο και από εξωτερικούς χώρους όπου υπάρχουν περιττώματα ζώων. Αυτό δεν σημαίνει ότι όποιος περπατήσει με παπούτσια στο σπίτι θα αρρωστήσει. Σημαίνει όμως ότι οι σόλες μπορούν να λειτουργήσουν ως μέσο μεταφοράς μικροοργανισμών από το εξωτερικό στο εσωτερικό περιβάλλον.
Τα βακτήρια δεν μένουν απαραίτητα στην είσοδο
Το πρόβλημα είναι ότι όταν περπατάτε με τα παπούτσια σε όλο το σπίτι, μεταφέρετε ό,τι βρίσκεται στις σόλες σε ολοένα περισσότερες επιφάνειες. Έρευνα για τη μεταφορά χώματος σε εσωτερικούς χώρους έχει δείξει ότι το χώμα που προσκολλάται στα παπούτσια μπορεί να μεταφερθεί στο δάπεδο. Με επαναλαμβανόμενο περπάτημα, η μόλυνση μπορεί να εξαπλωθεί σε μεγαλύτερη επιφάνεια, ενώ ακόμη και οι μέθοδοι καθαρισμού δεν απομακρύνουν απαραίτητα όλο το υλικό που έχει αρχικά μεταφερθεί. Το ζήτημα έχει ιδιαίτερη σημασία σε σπίτια όπου υπάρχουν μικρά παιδιά. Τα παιδιά περνούν περισσότερο χρόνο κοντά στο πάτωμα, μπουσουλούν και συχνά αγγίζουν τις επιφάνειες και στη συνέχεια το πρόσωπο ή το στόμα τους.
Τα παπούτσια φορείς και χημικών ρύπων
Δεν είναι μόνο τα μικρόβια που μπορούν να μεταφερθούν από τον δρόμο στο σπίτι. Το χώμα και η σκόνη που κολλούν στις σόλες μπορούν να περιέχουν κατάλοιπα φυτοφαρμάκων, βαρέα μέταλλα και άλλους περιβαλλοντικούς ρύπους. Η έρευνα έχει δείξει ότι η εξωτερική σκόνη και το χώμα αποτελούν μία από τις οδούς μέσω των οποίων τέτοιες ουσίες μπορούν να καταλήξουν στο εσωτερικό ενός σπιτιού.
Σε μελέτη του National Institute for Occupational Safety and Health σε αγροτικές και μη αγροτικές κατοικίες στην Αϊόβα, οι ερευνητές εντόπισαν φυτοφάρμακα στη σκόνη των σπιτιών. Τα ευρήματα έδειξαν ότι συγκεκριμένα γεωργικά ζιζανιοκτόνα μπορούσαν να μεταφέρονται στο σπίτι μέσω των παπουτσιών και των ρούχων των ανθρώπων που εργάζονταν σε αγροτικές δραστηριότητες. Το εύρημα αφορά ιδιαίτερα αγροτικές περιοχές και ανθρώπους που έρχονται επαγγελματικά σε επαφή με φυτοφάρμακα.
Το ίδιο ισχύει για χώμα και σκόνη
Ακόμη και όταν δεν υπάρχουν φυτοφάρμακα, το χώμα που μεταφέρεται με τις σόλες μπορεί να αποτελέσει σημαντική πηγή σκόνης μέσα στο σπίτι. Ερευνητές έχουν μελετήσει τον λεγόμενο «track-in», δηλαδή τη μεταφορά υλικού από το εξωτερικό στο εσωτερικό μέσω των παπουτσιών. Η διαδικασία είναι απλή: πατάτε έξω σε χώμα ή σκόνη, αυτά προσκολλώνται στη σόλα και στη συνέχεια αποκολλώνται πάνω στο δάπεδο του σπιτιού. Όσο περισσότερο περπατά κανείς με τα παπούτσια μέσα στο σπίτι, τόσο περισσότερες ευκαιρίες υπάρχουν για να διασκορπιστεί το υλικό.
Τα χαλιά μπορεί να συγκρατούν αυτά που φέρνετε μέσα
Το είδος του δαπέδου έχει επίσης σημασία. Σύμφωνα με έρευνα που επικαλείται το TIME, τα χαλιά μπορούν να λειτουργούν ως «δεξαμενές» βακτηρίων, καθώς συγκρατούν περισσότερο υλικό από ό,τι μια λεία επιφάνεια.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα σπίτι με χαλιά είναι κατ' ανάγκη λιγότερο υγιεινό. Σημαίνει όμως ότι όταν ρύποι και μικροοργανισμοί μεταφέρονται μέσα με τις σόλες, ορισμένες επιφάνειες μπορούν να τους συγκρατήσουν για περισσότερο χρόνο.
Ποιοι έχουν περισσότερους λόγους να προσέχουν;
Για έναν υγιή ενήλικα, το να φορέσει περιστασιακά τα παπούτσια μέσα στο σπίτι δεν αποτελεί από μόνο του λόγο πανικού. Η έρευνα δεν υποστηρίζει ότι η παρουσία βακτηρίων στις σόλες οδηγεί αυτομάτως σε ασθένεια. Η εικόνα είναι διαφορετική όταν στο σπίτι υπάρχουν μικρά παιδιά, τα οποία έχουν πολύ μεγαλύτερη επαφή με το πάτωμα, ή άνθρωποι που είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι σε λοιμώξεις.
Γι' αυτό και ειδικοί που μιλούν για το θέμα αντιμετωπίζουν την αφαίρεση των παπουτσιών περισσότερο ως έναν απλό τρόπο περιορισμού της μεταφοράς ρύπων παρά ως κάποιο δραματικό μέτρο προστασίας της υγείας. Το Cleveland Clinic, για παράδειγμα, επισημαίνει ότι οι σόλες μπορούν να μεταφέρουν βακτήρια όπως E. coli, MRSA και C. difficile, ενώ παράλληλα μπορούν να μεταφέρουν γύρη και άλλους εξωτερικούς ρύπους.
Πού καταλήγουν οι ερευνητές
Υπάρχει ένας εύκολος τρόπος να μειώσει κανείς τη μεταφορά όλων αυτών των ουσιών στο σπίτι: να αφήνει τα παπούτσια στην είσοδο. Δεν πρόκειται για εγγύηση ότι το πάτωμα θα παραμείνει απαλλαγμένο από μικρόβια, αλλά είναι μια σωστή πρακτική για τη μείωσή τους. Οι άνθρωποι, τα κατοικίδια, ο αέρας, τα τρόφιμα και πολλά άλλα μπορούν να μεταφέρουν μικροοργανισμούς στο εσωτερικό.
Όμως τα παπούτσια είναι ένας από τους πιο άμεσους τρόπους με τους οποίους το εξωτερικό περιβάλλον συνδέεται με το δάπεδο του σπιτιού. Το συμπέρασμα δεν είναι απαραίτητα ότι τα παπούτσια μέσα στο σπίτι είναι επικίνδυνα. Είναι μάλλον ότι κάθε φορά που τα φοράμε μέσα, μεταφέρουμε λίγο από τον έξω κόσμο στο εσωτερικό μας περιβάλλον — και το να τα αφήσουμε στην είσοδο είναι ένας απλός τρόπος να περιορίσουμε αυτή τη μεταφορά.
Κάνε κλικ και δες περισσότερο
Flash.gr στην αναζήτηση της Google
