Νίγηρας: «Δύσκολες» συνομιλίες για τη Νούλαντ - Προειδοποίηση από τον υπουργό εξωτερικών του Μαλί

Η αμερικανίδα υφυπουργός Εξωτερικών Βικτόρια Νούλαντ ανακοίνωσε χθες Δευτέρα πως συναντήθηκε στη Νιαμέ με κάποιους από τους πραξικοπηματίες που κατέλαβαν την εξουσία στον Νίγηρα την 26η Ιουλίου και είχε «δύσκολες» συνομιλίες μαζί τους, διάρκειας περίπου δύο ωρών, που δεν επέτρεψαν να εξευρεθεί λύση μέσω διαπραγμάτευσης.

«Οι συνομιλίες αυτές ήταν εξαιρετικά ειλικρινείς και κάποιες στιγμές αρκετά δύσκολες», είπε η κυρία Νούλαντ σε δημοσιογράφους τηλεφωνικά, προσθέτοντας πως οι στρατιωτικοί που κατέλαβαν την εξουσία στη Νιαμέ έχουν «συναίσθηση» των κινδύνων που ενέχει η ενδεχόμενη σύναψη συμμαχίας με τη Ρωσία.

Ακόμη, η δεύτερη τη τάξει της αμερικανικής διπλωματίας είπε ότι οι πραξικοπηματίες αψήφησαν την προτροπή της κυβέρνησης των ΗΠΑ να αποκαταστήσουν τη συνταγματική τάξη και ότι τα αίτηματά της να συναντηθεί με τον ανατραπέντα πρόεδρο Μοαμέντ Μπαζούμ και με τον επικεφαλής του στρατιωτικού καθεστώτος δεν ικανοποιήθηκαν.

Η κυρία Νούλαντ διευκρίνισε πως συναντήθηκε με τον Μουσά Σαλά Μπαρμού, τον νέο αρχηγό του γενικού επιτελείου, και άλλους αξιωματικούς του στρατού, μέλη της ομάδας του. Όμως δεν της δόθηκε η ευκαιρία να δει ούτε τον επικεφαλής της στρατιωτικής χούντας, τον Αμπντουραμάν Τιανί, ούτε τον ανατραπέντα πρόεδρο Μπαζούμ, ακόμη κρατούμενο.

Η υφυπουργός είπε ότι πρότεινε «επιλογές» για να τερματιστεί το πραξικόπημα, προσφέροντας τις «καλές υπηρεσίες» των ΗΠΑ «αν υπάρχει η βούληση για την αποκατάσταση της συνταγματικής τάξης», ωστόσο έσπευσε να συμπληρώσει πως «δεν θα έλεγα πως η προσφορά φάνηκε να λαμβάνεται υπόψη καθ’ οιονδήποτε τρόπο».

«Ελπίζω πως θα κρατήσουν ανοικτή την πόρτα στη διπλωματία. Τους κάναμε αυτή την πρόταση. Θα δούμε», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με την κυρία Νούλαντ, ο στρατηγός Μπαρμού είναι πλήρως ενήμερος για τη συνεργασία των ΗΠΑ με τον Νίγηρα, λόγω της σχέσης του με τις ειδικές δυνάμεις στο παρελθόν.

«Οι άνθρωποι που έλαβαν αυτή την απόφαση [σ.σ. να προχωρήσουν στο πραξικόπημα] κατανοούν πολύ καλά τους κινδύνους που ενέχει για την εθνική κυριαρχία τους μια πρόσκληση στη Βάγκνερ», σημείωσε η υφυπουργός Εξωτερικών, αναφερόμενη στη ρωσική εταιρεία μισθοφόρων που είναι παρούσα στην περιοχή, ιδίως στο γειτονικό Μαλί.

Ενδεχόμενη στρατιωτική επέμβαση στον Νίγηρα θα μπορούσε να φέρει καταστροφή, λέει ο ΥΠΕΞ του Μαλί

Η ενδεχόμενη στρατιωτική επέμβαση στον Νίγηρα από την Οικονομική Κοινότητα των Κρατών της Δυτικής Αφρικής για να αποκατασταθεί στην εξουσία ο πρόεδρος Μοαμέντ Μπαζούμ θα μπορούσε να οδηγήσει σε «καταστροφή», προειδοποίησε χθες Δευτέρα στην Μπαμακό ο επικεφαλής της διπλωματίας του Μαλί, που τάσσεται εναντίον της ιδέας να χρησιμοποιηθεί βία κατά των πραξικοπηματιών.

«Στρατιωτική ισχύς χρησιμοποιήθηκε και σε άλλες χώρες, γειτονικές και μη, είδαμε τα αποτελέσματα. Είναι καταστροφή», είπε ο Αμπντουλαγέ Ντιόπ, παρούσας της ομολόγου του της Μπουρκίνα Φάσο, της Ολιβιά Ρουαμπά, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης με σκοπό την εμβάθυνση των σχέσεων των δυο κρατών.

«Στο Ιράκ, έγινε εισβολή για να έρθει δημοκρατία. Είκοσι χρόνια μετά, [η χώρα αυτή] την ψάχνει. Στη Λιβύη... μπορούμε να αναφέρουμε κι άλλες» χώρες, είπε ο κ. Ντιόπ, υπονοώντας το χάος στη χώρα της βόρειας Αφρικής μετά τη διεθνή επέμβαση που προκάλεσε την πτώση του καθεστώτος του πρώην δικτάτορα Μουάμαρ Καντάφι.

«Η Μπουρκίνα Φάσο και το Μαλί εναντιωνόμαστε σε κάθε ιδέα εξωτερικής ανάμιξης ή στρατιωτικής επέμβασης για να επιλυθούν εσωτερικά πολιτικά προβλήματα», επέμεινε ο κ. Ντιόπ.

Πρόσθεσε πως δεν μπορεί να «καταλάβει ότι η CEDEAO μπορεί να στείλει στρατιωτική δύναμη να αποκαταστήσει τις έκπτωτες αρχές» στον Νίγηρα αλλά «εμείς ουδέποτε λάβαμε ούτε ένα [τουφέκι εφόδου] Καλάσνικοφ» για την αντιμετώπιση των επιθέσεων «των τζιχαντιστών».

Ο Νίγηρας έχει βυθιστεί σε μείζονα πολιτική κρίση μετά το στρατιωτικό πραξικόπημα της 26ης Ιουλίου που ανέτρεψε τον πρόεδρο Μοαμέντ Μπαζούμ.

Το πραξικόπημα καταδικάστηκε από το σύνολο των δυτικών εταίρων του Νίγηρα και τα περισσότερα αφρικανικά κράτη, πάντως οι στρατιωτικοί διαθέτουν την υποστήριξη των στρατιωτικών καθεστώτων στο Μαλί και στον Νίγηρα -όπου έγιναν πραξικοπήματα το 2020 και το 2022 αντίστοιχα και όπου επίσης η αιματηρή δράση τζιχαντιστών παραμένει ανοικτή πληγή-, που διατράνωσαν πως οποιαδήποτε επέμβαση στον Νίγηρα θα εκληφθεί ως «κήρυξη πολέμου» εναντίον τους.

Η προοπτική στρατιωτικής επέμβασης προκαλεί ανησυχίες και επικρίσεις. Το Σάββατο γερουσιαστές στη Νιγηρία, παράγοντα βαρέων βαρών στη CEDEAO, με τα 215 εκατομμύρια κατοίκων της και με σύνορα 1.500 χιλιομέτρων με τον Νίγηρα, κάλεσαν τον πρόεδρο Μπόλα Τινούμπου να προκρίνει «την πολιτική και διπλωματική επιλογή».

Η CEDEAO και δυτικές κυβερνήσεις απαιτούν επάνοδο του Νίγηρα στη συνταγματική τάξη και την άμεση απελευθέρωση του προέδρου Μπαζούμ, ο οποίος παραμένει ακόμη κρατούμενος.

Περιθώριο για διαπραγματεύσεις για τον Νίγηρα βλέπουν ΗΠΑ και ΕΕ

Είναι ακόμη εφικτό να τερματιστεί, με διπλωματικά μέσα, το στρατιωτικό πραξικόπημα στον Νίγηρα, δήλωσε χθες Δευτέρα στην Ουάσιγκτον εκπρόσωπος του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών.

«Το παράθυρο ευκαιρίας είναι οπωσδήποτε ακόμη ανοικτό. Πιστεύουμε ότι η χούντα πρέπει να κάνει άκρη και να επιτρέψει στον πρόεδρο [Μοαμέντ] Μπαζούμ να επανέλθει στα καθήκοντά του», δήλωσε στον Τύπο ο Μάθιου Μίλερ κατά την ενημέρωση των διαπιστευμένων συντακτών στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Οι ηγέτες της Οικονομικής Κοινότητας των Κρατών της Δυτικής Αφρικής (ECOWAS στα αγγλικά, CEDEAO στα γαλλικά) συναντώνται εκ νέου την Πέμπτη για να συζητήσουν για την κατάσταση στον Νίγηρα, δυο εβδομάδες μετά το στρατιωτικό πραξικόπημα και μερικά εικοσιτετράωρα αφού εξέπνευσε το τελεσίγραφο που έδωσαν για την αποκατάσταση της συνταγματικής τάξης απειλώντας σε διαφορετική περίπτωση να χρησιμοποιήσουν «βία».

Η χρήση ισχύος είναι λύση «της ύστατης προσφυγής» για τον περιφερειακό οργανισμό, έκρινε ο Μάθιου Μίλερ, προσθέτοντας ότι η Ουάσιγκτον είναι «επικεντρωμένη στην εξεύρεση διπλωματικής λύσης».

Επέκρινε εξάλλου την αποστολή κοινής επίσημης αποστολής στη Νιαμέ από το Μαλί και την Μπουρκίνα Φάσο, δυο γειτονικά κράτη όπου επίσης κυβερνούν στρατιωτικοί.

«Αν νομίζαμε πως έστειλαν απεσταλμένους για να προσπαθήσουν να αποκαταστήσουν τις δημοκρατικά εκλεγμένες αρχές και τη συνταγματική τάξη θα το βλέπαμε ως κάτι χρήσιμο, όμως πολύ αμφιβάλλω πως επρόκειτο για αυτό», είπε ο κ. Μίλερ.

Ακόμη, ο εκπρόσωπος σημείωσε ότι η αξία των προγραμμάτων στρατιωτικής βοήθειας, αρωγής για ζητήματα ασφαλείας κ.ά. τα οποία έχουν ανασταλεί μετά το πραξικόπημα έχουν αξία 100 εκατομμυρίων δολαρίων. Αν δεν αποκατασταθεί η δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση θα διακοπούν κι άλλα προγράμματα βοήθειας αξίας «εκατομμυρίων», πρόσθεσε, επιμένοντας ωστόσο πως δεν θα επηρεαστεί «η ανθρωπιστική βοήθεια».

ΕΕ

Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέφερε χθες Δευτέρα πως οι Βρυξέλλες θεωρούν πως υπάρχει ακόμη κάποιο περιθώριο μεσολάβησης και διαπραγμάτευσης όσον αφορά τον Νίγηρα, όπου στρατιωτικοί κατέλαβαν με πραξικόπημα την εξουσία την 26η Ιουλίου, ενόψει έκτακτης συνόδου των ηγετών περιφερειακού οργανισμού εντός της εβδομάδας.

«Η ΕΕ θεωρεί ακόμη πως υπάρχει κάποιο περιθώριο μεσολάβησης ως την Πέμπτη 10η Αυγούστου, όταν η Οικονομική Κοινότητα των Κρατών της Δυτικής Αφρικής (ECOWAS στα αγγλικά, CEDEAO στα γαλλικά) θα διεξαγάγει ακόμη μια έκτακτη σύνοδο για την κατάσταση στον Νίγηρα», ανέφερε εκπρόσωπός της σε μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προς το πρακτορείο ειδήσεων Ρόιτερς.

Η στρατιωτική χούντα ανακοίνωσε το βράδυ της Κυριακής πως έκλεισε τον εναέριο χώρο, λίγες ώρες προτού εκπνεύσει το τελεσίγραφο της CEDEAO που απαίτησε την αποκατάσταση της συνταγματικής τάξης και την επαναφορά του ανατραπέντα προέδρου Μοαμέντ Μπαζούμ στα καθήκοντά του, απειλώντας σε διαφορετική περίπτωση να προχωρήσει σε στρατιωτική επέμβαση - το οποίο αψήφησαν οι νιγήριοι στρατιωτικοί.