Τα ακραία κλιματικά φαινόμενα τορπιλίζουν την εκπαίδευση - Ένα στα 7 παιδιά χωρίς μόρφωση το 2024

Τυφώνες, καύσωνες, πλημμύρες... Ακραία μετεωρολογικά φαινόμενα διατάραξαν τη σχολική εκπαίδευση σχεδόν 250 εκατομμυρίων παιδιών σε όλο τον κόσμο το 2024, ή αλλιώς του ενός παιδιού στα επτά, υπογράμμισε χθες Πέμπτη η UNICEF, στηλιτεύοντας αυτόν τον «παραμελημένο» αντίκτυπο της κλιματικής κρίσης.

«Τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα στις συνέπειες κρίσεων που συνδέονται με κρίσεις συνδεόμενες με τον καιρό, ιδίως με ισχυρότερους και πιο συχνούς καύσωνες, καταιγίδες, ξηρασίες και πλημμύρες, που είναι πιο έντονες και πιο συχνές» εξαιτίας της υπερθέρμανσης του πλανήτη, σημείωσε η επικεφαλής του Ταμείου των Ηνωμένων Εθνών για την Παιδική Ηλικία, η Κάθριν Ράσελ, σύμφωνα με δελτίο Τύπου που δημοσιοποιήθηκε χθες.

«Οι οργανισμοί των παιδιών είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι. Η θερμοκρασία τους αυξάνεται γρηγορότερα και κατεβαίνει πιο αργά, διότι η εφίδρωσή τους δεν είναι τόσο αποτελεσματική. Τα παιδιά δεν μπορούν να συγκεντρωθούν μέσα σε τάξεις που δεν τους προσφέρουν καμιά ανακούφιση από την ασφυκτική ζέστη και δεν μπορούν καν να πάνε σχολείο αν ο δρόμος έχει καλυφθεί από νερά ή αν το σχολείο τους έχει παρασυρθεί από χειμάρρους», συνέχισε.

Τάξεις κλειστές, επίσπευση διακοπών, καθυστέρηση της επαναλειτουργίας, αλλαγές ωραρίων και ακόμη σχολεία που καταστράφηκαν: τουλάχιστον 242 εκατομμύρια παιδιά που πάνε από το νηπιαγωγείο ως το λύκειο —και αυτή είναι «συντηρητική» εκτίμηση, λόγω των κενών στα δεδομένα— σε 85 χώρες είδαν τη μόρφωσή τους να διαταράσσεται πέρυσι λόγω των κλιματικών σοκ, σύμφωνα με τη UNICEF.

Η ακραία ζέστη ήταν η κυριότερη αιτία, με τουλάχιστον 171 εκατομμύρια μαθητές και μαθήτριες να πλήττονται, ανάμεσά τους 118 εκατομμύρια μόνο τον Απρίλιο, ιδίως στο Μπανγκλαντές, στην Καμπότζη, στην Ινδία, στην Ταϊλάνδη και στις Φιλιππίνες. Στις χώρες αυτές, η απογείωση των θερμοκρασιών ήγειρε κινδύνους υπερθερμίας των παιδιών, ενώ χιλιάδες σχολεία που δεν διαθέτουν κλιματισμό έκλεισαν.

Τον Σεπτέμβριο, μήνα κατά τον οποίο ανοίγουν ξανά τα σχολεία σε μεγάλο αριθμό χωρών, διακόπηκαν οι παραδόσεις σε 18 χώρες, ιδίως εξαιτίας του καταστροφικού τυφώνα Γιάγκι που έπληξε κράτη στην ανατολική Ασία και στον Ειρηνικό.

Η νότια Ασία ήταν η περιοχή του κόσμου όπου σημειώθηκαν τα περισσότερα προβλήματα στα σχολεία εξαιτίας των κλιματικών σοκ. Με 128 εκατομμύρια παιδιά να πλήττονται. Κατά χώρα, η Ινδία επηρεάστηκε περισσότερο από κάθε άλλη (54 εκατ., κυρίως εξαιτίας καυσώνων), ακολουθούμενη από το Μπανγκλαντές (35 εκατ., επίσης κυρίως εξαιτίας καυσώνων).

Οι αριθμοί αυτοί υπάρχει κίνδυνος να αυξηθούν τα επόμενα χρόνια αν ο κόσμος δεν κάνει αρκετά για να φρενάρει την άνοδο των θερμοκρασιών.

Περίπου τα μισά παιδιά στον κόσμο —περίπου 1 δισεκ.— ζουν σε χώρες όπου υπάρχει πολύ υψηλός κίνδυνος κλιματικών ή περιβαλλοντικών σοκ.

Και αν η τρέχουσα τροχιά των εκπομπών αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου συνεχιστεί, περίπου τα οκταπλάσια παιδιά θα εκτελούν σε καύσωνες το 2050 σε σχέση με το 2000, 3,1 φορές περισσότερα σε ακραίες πλημμύρες και 1,7 φορές περισσότερα σε πυρκαγιές, κατά τις εκτιμήσεις της UNICEF.

Πέρα από τον προσωρινό αντίκτυπο, η υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών για τα παιδιά ανησυχεί για τις παρατεταμένες διακοπές της λειτουργίας σχολείων, καθώς μπορεί να οδηγήσουν στο να σταματήσουν τελείως να πηγαίνουν στο σχολείο, ειδικά τα κορίτσια.

«Η κλιματική αλλαγή χειροτερεύει την παγκόσμια κρίση στη μόρφωση και απειλεί τη δυνατότητα των παιδιών να μάθουν. Σήμερα, κατά εκτιμήσεις, τα δυο τρίτα των παιδιών 10 ετών δεν μπορούν να διαβάσουν και να κατανοήσουν» απλό κείμενο, σημειώνεται σε έκθεσή της. «Οι κλιματικοί κίνδυνοι χειροτερεύουν αυτή την κατάσταση».

«Η εκπαίδευση είναι μια από τις υπηρεσίες που αντιμετωπίζουν συχνότερα διακοπές εξαιτίας των κλιματικών κινδύνων. Μολαταύτα, συχνά παραμελείται στις συζητήσεις παρά τον ρόλο της στην προετοιμασία των παιδιών για να προσαρμοστούν στις κλιματικές αλλαγές», σημείωσε η Κάθριν Ράσελ. «Το μέλλον των παιδιών πρέπει να βρίσκεται στην καρδιά όλων των σχεδίων και των ενεργειών όσον αφορά το κλίμα», πρόσθεσε.

Η UNICEF απευθύνει έκκληση να γίνουν επενδύσεις τόσο για την ανακαίνιση σχολικών αιθουσών, όσο και για την κατασκευή νέων, πιο ανθεκτικών σε καταστροφές σχολικών κτιρίων. Ιδίως στη Μοζαμβίκη, όπου ο κυκλώνας Σίντο τον Δεκέμβριο κατέστρεψε, εν μέρει ή ολοσχερώς, 1.126 τάξεις σε 250 σχολεία.