«Τίποτα δεν είναι βέβαιο, εκτός από τον θάνατο και τους φόρους»-Ποιος το έγραψε και γιατί

Σαν Σήμερα , το 1789, ο Benjamin Franklin, ένας από τους ιδρυτές των Ηνωμένων Πολιτειών, έγραφε σε μια επιστολή του κάτι που έμελλε να στοιχειώσει τους αιώνες:

«Σε αυτόν τον κόσμο, τίποτα δεν είναι βέβαιο, εκτός από τον θάνατο και τους φόρους.»

Δύο αιώνες αργότερα, η φράση αυτή δεν είναι απλώς διαχρονική. Είναι σκληρά ρεαλιστική.
Ζούμε σε έναν κόσμο όπου οι φόροι αυξάνονται, η αβεβαιότητα μεγαλώνει και ο θάνατος, κυριολεκτικός ή συμβολικός, παραμένει η μόνη σταθερά.

Από τον Διαφωτισμό στην εποχή της Εφορίας

Η φράση του Franklin γράφτηκε μέσα σε μια επιστολή προς τον Γάλλο επιστήμονα Jean-Baptiste Le Roy, σε μια εποχή που γεννιόταν η δημοκρατία και ο ορθός λόγος. Ο Franklin ενημέρωνε τον φίλο του για τα νέα του αμερικανικού Συντάγματος και έκλεινε τη σκέψη του με τη φράση που θα γινόταν αθάνατη:

«Το νέο μας Σύνταγμα είναι σε ισχύ και όλα δείχνουν πως θα κρατήσει, αλλά σε αυτόν τον κόσμο, τίποτα δεν είναι βέβαιο, εκτός από τον θάνατο και τους φόρους.»

Τότε, οι φόροι ήταν σύμβολο εξουσίας. Σήμερα, είναι ο καθρέφτης μιας κοινωνίας που παλεύει να αναπνεύσει ανάμεσα σε ακρίβεια, επιδόματα και παρατεταμένες κρίσεις. Κι όσο για τον θάνατο,  δεν είναι μόνο βιολογικός. Είναι και ο θάνατος των βεβαιοτήτων, της σταθερότητας, της εμπιστοσύνης.

Ο άνθρωπος πίσω από τη φράση

Ο Benjamin Franklin ήταν κάτι παραπάνω από πολιτικός ή επιστήμονας. Ήταν ο πρώτος influencer της λογικής εποχής,  ένας άνθρωπος που πίστευε στη δουλειά, στη γνώση και στη συνέπεια. Για 25 χρόνια, μέσα από το Poor Richard’s Almanack, έδινε μαθήματα ζωής που σήμερα θα έκαναν εκατομμύρια views στο TikTok: 

 «Μια δεκάρα που αποταμίευσες είναι μια δεκάρα που κέρδισες.»
«Να θυμάσαι ότι ο χρόνος είναι χρήμα.»

Ο Franklin μιλούσε για αξίες που χάνονται. Για έναν τρόπο ζωής βασισμένο στην πράξη, όχι στη βιτρίνα.

Από το 1789 στο 2025

Αν ζούσε σήμερα, ο Franklin θα παρακολουθούσε ίσως με τρόμο , αλλά και ειρωνικό χαμόγελο,  την εποχή των συνεχών ανατροπών: φόροι επί φόρων, ανατιμήσεις, κρίσεις, τεχνητή νοημοσύνη που «φορολογεί» ακόμα και τον χρόνο μας.

Και θα πρόσθετε, με το γνωστό του φλέγμα: «Τίποτα δεν είναι βέβαιο, εκτός από τον θάνατο, τους φόρους… και τις ειδοποιήσεις της ΑΑΔΕ στο κινητό.»

Περισσότερο από δύο αιώνες μετά, η φράση του μοιάζει πιο επίκαιρη από ποτέ. Γιατί όσο κι αν αλλάζουν οι εποχές, οι άνθρωποι εξακολουθούν να παλεύουν με τα ίδια πράγματα: την αβεβαιότητα, το βάρος των υποχρεώσεων και την ανάγκη για ένα αύριο λίγο πιο σταθερό.

Ο Benjamin Franklin πέθανε λίγους μήνες αργότερα, τον Απρίλιο του 1790, σε ηλικία 84 ετών.
Αλλά το ρητό του ζει, κάθε φορά που ανοίγουμε το εκκαθαριστικό μας.