Αφρός στη θάλασσα: Δείγμα μόλυνσης;

Το καλοκαίρι είναι εδώ και οι υψηλές θερμοκρασίες μας ωθούν στην ανακάλυψη νέων (κοντινών τις περισσότερες φορές) παραλίων. Ωστόσο, η ανησυχία για το αν οι παραλίες είναι καθαρές είναι έκδηλη, καθώς πολλές φορές κάνουν την εμφάνισή τους περίεργα φαινόμενα που μας κάνουν να αμφισβητούμε την επιλογή μας.

Σύμφωνα με τον Ιωάννη Χατζηανέστη, χημικός- ωκεανογράφος, διευθυντής του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας, στο Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.) υπάρχουν κάποια σημάδια ώστε να εκτιμήσουμε εάν τα νερά μιας παραλίας είναι καθαρά ή όχι.

• Οι πρασινίλες και οι κιτρινίλες

Πρόκειται για το φαινόμενο του υπετροφισμού. Πολλές φορές βλέπουμε μια «θολούρα» στα νερά ή μια πρασινίλα στα βράχια που δηλώνει μεγάλη αύξηση του φυτοπλαγκτόν. Αυτό σημαίνει ότι στη συγκεκριμένη περιοχή κάτι πέφτει, που συνήθως πρόκειται για λιπάσματα ή φυτοφάρμακα. Σύμφωνα με τον κ. Χατζηανέστη: «Υπάρχουν πολλές περιοχές που δεν έχουν αποχετευτικό δίκτυο οπότε μπορεί κάποιες φορές να φτάνουν λύματα στη θάλασσα και να επιβαρύνουν την περιοχή.

Κάποια ουσία πέφτει που είναι ή οργανικό φορτίο ή θρεπτικά συστατικά από λιπάσματα τα οποία δεν είναι κατά ανάγκη τοξικά ή επικίνδυνα. Προσφέρουν μεγάλη τροφή στους θαλάσσιους οργανισμούς και αυτοί αναπτύσσονται υπερβολικά. Είναι κάτι που γίνεται ορατό και με το μάτι. Και έτσι, δημιουργείται αυτό το φαινόμενο που μπορεί να είναι ή πρασινίλα, ή κιτρινίλα ή και κοκκινίλα ακόμα».

«Η επικινδυνότητα έχει να κάνει με το τι είδους ουσίες έχουν πέσει και ποια ήδη έχουν αναπτυχθεί κυρίως. Συχνά, το θέμα είναι αισθητικό. Βέβαια, υπάρχουν και περιπτώσεις όπου μπορούν να αναπτυχθούν τοξικά είδη. Σε υπερβολική ανάπτυξη μπορεί να έχουμε και μείωση οξυγόνου ή να έχουμε και μυρωδιές υδροθείου όταν αποσυντίθενται αυτοί οι οργανισμοί. Στην Ελλάδα δεν είναι τόσο συχνό φαινόμενο αλλά υπάρχουν περιοχές που γίνεται, όπως στον Θερμαϊκό για παράδειγμα. Συμβαίνει κυρίως, σε κλειστές θάλασσες και έχει να κάνει και με τους ανέμους» προσθέτει.

• Τι ισχύει με φύκια και αχινούς;

Τα φύκια υποδηλώνουν καθαρές παραλίες. Τα φύκια είναι ένδειξη υγείας της παραλίας και μπορείτε να απολαύσετε ξέγνοιαστα τις βουτιές σας αν τα δείτε στην θάλασσα. Και μπορεί σε κάποιους να φαίνεται αντιαισθητικό αλλά στην πραγματικότητα εξασφαλίζουν την καθαριότητα στα νερά της θάλασσα για τις βουτιές σας.

Από την άλλη οι αχινοί που λέγεται ότι βρίσκονται μόνο σε καθαρά νερά, στην πραγματικότητα δεν έχουν ως κριτήριο την καθαρότητα του νερού οπότε δεν μπορεί κανείς να είναι σίγουρος για την ποιότητα του νερού σε περίπτωση που τους συναντήσει.

• Τι συμβαίνει με τους αφρούς της θάλασσας;

Η παρουσία αφρών ή φυσαλίδων, δεν είναι ασφαλές κριτήριο για να απορρίψουμε μια θάλασσα μιας και μπορεί να προέρχονται ακόμα και από ουσίες της φύσης. Μόνο αν παρατηρήσετε μεγάλη ποσότητα αφρού στην θάλασσα θα πρέπει να προβληματιστείτε για την ποιότητα των υδάτων της παραλίας.

• Οι θάλασσες που έχουν φύκια είναι καθαρές ή όχι;

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν τα φύκια στη θάλασσα αποτελούν δείκτη καθαρότητας. Από την άλλη μεριά, κάποιοι σιχαίνονται να κάνουν μπάνιο σε νερά με φύκια και πιστεύουν πως είναι βρώμικα. «Τα φύκια είναι ένδειξη υγείας» απαντά ο Ιωάννης Χατζηανέστης. Και ειδικά οι Ποσειδωνίες ένα κλασσικό είδος στη χώρα μας, δείχνουν πως η θάλασσα είναι καθαρή. Ακόμα και οι καφέ κορδέλες που βλέπουμε το φθινόπωρο, να κατακλύζουν τις παραλίες και να δημιουργούν ακόμα και βουνά στην ακτή, είναι ένδειξη υγιούς οικοσυστήματος. Οι Ποσειδωνίες και τα φύκια γίνονται καφέ όταν ολοκληρώνουν τον κύκλο τους και νεκρώνονται. Και δεν πρέπει να τα μαζεύουμε κιόλας, είναι καλό για την περιοχή να υπάρχουν».

• Οι παραλίες με βαθιά νερά είναι προτιμότερες από τις ρηχές

«Στα βαθιά νερά και στα νερά που υπάρχει έντονη κυκλοφορία αν πέσει κάποια ουσία, θα αραιωθεί πολύ γρήγορα. Είναι τελείως διαφορετικό να έχουμε ένα κλειστό και ρηχό σημείο που δεν έχει κυκλοφορία υδάτων και αν πέσει κάτι θα δημιουργηθεί πολύ έντονο πρόβλημα. Όσο πιο βαθιά είναι τα νερά είναι φυσικό ότι η περιοχή θα είναι καθαρότερη. Να σημειώσουμε επίσης, πως η θάλασσα έχει μεγάλες δυνατότητες αυτοκαθαρισμού», τονίζει ο Ιωάννης Χατζηανέστης.