Γεγονός ο πρώτος χάρτης «όλου του ουρανού» από το τηλεσκόπιο SPHEREx της NASA - «Σπουδαίο επίτευγμα»
Απαντήσεις σε τεράστια κοσμικά ερωτήματα για το πώς δημιουργήθηκε ο γαλαξίας μας, δίνει το διαστημικό παρατηρητήριο της NASA.
Αναρωτηθήκατε ποτέ τι συνέβη κατά τη διάρκεια του πρώτου δισεκατομμυρίου του τρισεκατομμυρίου του τρισεκατομμυρίου του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη και πώς αυτό επηρέασε την κατανομή εκατοντάδων εκατομμυρίων γαλαξιών στο Σύμπαν μας;
Μάλλον όχι αλλά σε κάθε περίπτωση, θα αναζητήσετε την απάντηση στον πρώτο πλήρη χάρτη του ουρανού πάνω από τη Γη που δημιουργήθηκε από το υπερσύγχρονο τηλεσκόπιο SPHEREx της NASA. Πρόκειται για ένα επιστημονικό επίτευγμα για το οποίο οι αστρονόμοι δηλώνουν ενθουσιασμένοι.
Το παρατηρητήριο SPHEREx της NASA δεν είναι ένα τηλεσκόπιο πάνω σε μια κορυφή βουνού, αλλά ένα ολόκληρο διαστημικό παρατηρητήριο που έχει τεθεί σε τροχιά γύρω από τη Γη. Αποτελεί, με άλλα λόγια, μια αποστολή της NASA εκτός του πλανήτη για την παρατήρηση του Διαστήματος.
Σύμφωνα με το space.com, πέρα από την αισθητική του αξία, ο χάρτης του ουρανού και τα υπόλοιπα δεδομένα που συλλέχθηκαν από το SPHEREx -το οποίο μπήκε σε τροχιά τον Μάρτιο του 2025- θα βοηθήσουν τους αστρονόμους να απαντήσουν σε μερικά από τα μεγαλύτερα κοσμικά ερωτήματα, όπως αυτό που τέθηκε στην αρχή.
Πώς φτιάχτηκε το γαλαξιακό μας «σπίτι»
Οι επιστήμονες θα χρησιμοποιήσουν δεδομένα από το SPHEREx για να διερευνήσουν την εξέλιξη των γαλαξιών κατά τη διάρκεια της ιστορίας των 13,8 δισεκατομμυρίων ετών του σύμπαντος. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει τον προσδιορισμό του τρόπου με τον οποίο κατανεμήθηκαν τα βασικά στοιχεία που απαιτούνται για τη ζωή.
«Είναι απίστευτο πόσες πληροφορίες έχει συλλέξει το SPHEREx σε μόλις έξι μήνες -πληροφορίες που θα είναι ιδιαίτερα πολύτιμες όταν χρησιμοποιηθούν παράλληλα με τα δεδομένα των άλλων αποστολών μας για να κατανοήσουμε καλύτερα το σύμπαν μας», δήλωσε σε ανακοίνωσή του ο Shawn Domagal-Goldman, διευθυντής του Τμήματος Αστροφυσικής στα κεντρικά γραφεία της NASA στην Ουάσιγκτον.
«Ουσιαστικά έχουμε 102 νέους χάρτες ολόκληρου του ουρανού, ο καθένας σε διαφορετικό μήκος κύματος, οι οποίοι περιέχουν μοναδικές πληροφορίες για τα αντικείμενα που βλέπει το τηλεσκόπιο», τόνισε.
«Νομίζω ότι κάθε αστρονόμος θα βρει κάτι πολύτιμο εδώ, καθώς οι αποστολές της NASA επιτρέπουν στον κόσμο να απαντήσει σε θεμελιώδη ερωτήματα σχετικά με το πώς ξεκίνησε το σύμπαν και πώς άλλαξε για να δημιουργήσει τελικά ένα σπίτι για εμάς σε αυτό», υπογράμμισε ο Domagal-Goldman.
Ένας παρατηρητής που «δουλεύει πυρετωδώς»
Το SPHEREx περιστρέφεται γύρω από τη Γη λίγο λιγότερο από 15 φορές την ημέρα από τον Βόρειο Πόλο στον Νότιο Πόλο. Καθώς εκτελεί αυτήν την κίνηση, το κωνικό διαστημόπλοιο συλλαμβάνει 3.600 εικόνες σε κάθε τροχιά του, με την τροχιά της Γης γύρω από τον ήλιο να μετατοπίζει το οπτικό πεδίο του διαστημικού παρατηρητηρίου.
Ξεκινώντας τις λειτουργίες του τον Μάιο, το SPHEREx χρειάστηκε μέχρι αυτόν τον μήνα για να ολοκληρώσει τον πρώτο χάρτη ολόκληρου του ουρανού πάνω από τον πλανήτη μας.
Κατά τη διάρκεια της βασικής αποστολής του, που διαρκεί δύο χρόνια, το διαστημικό παρατηρητήριο αναμένεται να ολοκληρώσει άλλες τρεις σαρώσεις όλου του ουρανού. Αυτά τα δεδομένα θα συγχωνευθούν με τον υπάρχοντα χάρτη για να δημιουργηθεί μία ακόμη πιο λεπτομερής εικόνα του ουρανού πάνω από τη Γη.
«Το SPHEREx είναι μια μεσαίου μεγέθους αποστολή που προσφέρει εξαιρετική επιστήμη», δήλωσε ο διευθυντής του JPL, Ντέιβ Γκάλαχερ. «Είναι ένα εκπληκτικό παράδειγμα του πώς μετατρέπουμε τολμηρές ιδέες σε πραγματικότητα και, με αυτόν τον τρόπο, ξεκλειδώνουμε τεράστιες δυνατότητες για ανακαλύψεις», πρόσθεσε.