Γιατί οι γυναίκες στην πολιτική δέχονται περισσότερες προσωπικές επιθέσεις

Κάνε κλικ και δες περισσότερο
Flash.gr στην αναζήτηση της Google

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αποτελούν φόρουμ έντονου πολιτικού διαλόγου. Παρέχουν στους πολίτες έναν χώρο για να εκφράζουν πολιτικές απόψεις, να οργανώνονται και, μερικές φορές, ακόμη και να αλληλλεπιδρούν άμεσα με πολιτικούς. Ωστόσο, αυτές οι πλατφόρμες έχουν επίσης καταστεί γόνιμο έδαφος για ρητορική μίσους, τοξικές αλληλεπιδράσεις και διαδικτυακή βία.

Αναλύοντας πάνω από 3,2 εκατομμύρια απαντήσεις στο X προς 88 υποψηφίους για τις εκλογές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του 2024, το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής διαπίστωσε σημαντικές διαφορές στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται διαδικτυακά οι γυναίκες και οι άνδρες στην πολιτική.

Χρησιμοποιώντας έναν αλγόριθμο ανίχνευσης τοξικότητας που ονομάζεται Perspective API, μελέτησε τόσο τον όγκο όσο και τα είδη των «τοξικών» απαντήσεων που έλαβαν οι διάφοροι υποψήφιοι. Η βαθμολογία τοξικότητας του αλγορίθμου κυμαίνεται από το μηδέν έως το ένα. Εκτιμά την πιθανότητα ένας αναγνώστης να αντιληφθεί ένα κείμενο ως τοξικό και ορίζει την τοξικότητα ως «ένα αγενές, ασεβές ή παράλογο σχόλιο που είναι πιθανό να σας κάνει να αποχωρήσετε από μια συζήτηση».

Σχεδόν το 80% των υποψηφίων που μελετήθηκαν, οι οποίοι προέρχονταν από τη Γαλλία, την Ιρλανδία, την Ιταλία, την Πορτογαλία και την Ισπανία, έλαβαν τοξικές απαντήσεις, αλλά οι αριθμοί έδειξαν ένα χάσμα μεταξύ των φύλων, σημειώνει το The Conversation: οι γυναίκες υποψήφιες έλαβαν περισσότερες τοξικές απαντήσεις σε απόλυτους αριθμούς από τους άνδρες συναδέλφους τους.

Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορές στον συνολικό αριθμό απαντήσεων για κάθε ανάρτηση, η διαφορά μεταξύ των φύλων στο ποσοστό των τοξικών απαντήσεων δεν ήταν πλέον στατιστικά σημαντική. Οι γυναίκες δημοσίευαν λιγότερο από τους άνδρες, αλλά απευθύνονταν σε αυτές περισσότερο. Με άλλα λόγια, οι λογαριασμοί τους προσέλκυαν συνολικά περισσότερη προσοχή, τόσο θετική όσο και αρνητική.

2.700 επιθετικά μηνύματα

Προκειμένου να γίνει η ανάλυση, οι ερευνητές συγκέντρωσαν αναρτήσεις που ανέφεραν κάθε υποψήφιο και, στη συνέχεια, περιόρισαν τα δεδομένα ώστε να επικεντρωθούν στις απαντήσεις στις αναρτήσεις των υποψηφίων. Ο αλγόριθμος ανίχνευσης επιθετικότητας βαθμολόγησε κάθε ανάρτηση ως προς την επιθετικότητά της, επισημαίνοντας οτιδήποτε υπερβαίνει ένα δεδομένο όριο για περαιτέρω εξέταση.

Μόλις ο αλγόριθμος ολοκλήρωσε τη δουλειά του, η ομάδα στράφηκε στο πραγματικό περιεχόμενο των μηνυμάτων, κωδικοποιώντας χειροκίνητα σχεδόν 2.700 από τις πιο σαφώς τοξικές απαντήσεις. Πρόκειται για μηνύματα στα οποία το αυτοματοποιημένο εργαλείο κατέγραψε την υψηλότερη πιθανότητα τοξικότητας, πράγμα που σημαίνει ότι εννέα στους δέκα αξιολογητές θα συμφωνούσαν ότι ήταν τοξικά.

Το περιεχόμενο των αναρτήσεων έδειξε σαφώς ότι οι γυναίκες και οι άνδρες αντιμετωπίζονται εντελώς διαφορετικά στον χώρο της πολιτικής.

«Σκάσε και πλύνε τα πιάτα»

Από αυτές τις σαφώς τοξικές απαντήσεις, το 71% απευθυνόταν σε γυναίκες υποψήφιες. Το περιεχόμενο ήταν εντυπωσιακά διαφορετικό από αυτό που αντιμετώπιζαν οι άνδρες πολιτικοί. Οι γυναίκες υποψήφιες υπέστησαν προσωπικές εξευτελιστικές επιθέσεις, σεξιστικές προσβολές, σεξουαλικά και άσεμνα σχόλια και επανειλημμένες προσπάθειες να τις κάνουν να σωπάσουν ή να αμφισβητήσουν το δικαίωμά τους να «κατέβουν» στην πολιτική.

Ούτε οι άνδρες πολιτικοί γλίτωσαν από τις προσβολές, αλλά οι επιθέσεις που δέχτηκαν επικεντρώνονταν στις πολιτικές τους αποφάσεις, στην επαγγελματική τους συμπεριφορά ή στον χαρακτήρα τους – κατηγορίες για διαφθορά, ανεντιμότητα ή ανικανότητα. Στόχος ήταν οι πράξεις τους, όχι η παρουσία τους στη δημόσια ζωή.

Αυτή η διάκριση έχει σημασία. Όταν η κακοποίηση βασίζεται στην ταυτότητα και όχι στην πολιτική, στέλνει ένα θεμελιωδώς διαφορετικό μήνυμα: όχι «διαφωνώ μαζί σου», αλλά «δεν ανήκεις εδώ». Αυτό αντανακλά εκείνο που οι μελετητές αποκαλούν «σημειολογική βία» – βλάβη που προκαλείται μέσω της γλώσσας και των συμβόλων και που αποσκοπεί στην απονομιμοποίηση των γυναικών ως πολιτικών παραγόντων.

Συσσωρευμένες προσβολές

Η ανάλυση προχώρησε περαιτέρω μετρώντας την «ένταση τοξικότητας» – τον αριθμό των προσβλητικών στοιχείων που συγκεντρώνονται σε μία μόνο απάντηση. Ένα μήνυμα που στοχεύει μια γυναίκα μπορεί να συνδυάζει μια σεξιστική προσβολή με μια σεξουαλική απειλή, μια αναφορά σε ψυχική ασθένεια και μια απαίτηση να αποχωρήσει εντελώς από την πολιτική. Διαπιστώθηκε ότι το 62% των τοξικών απαντήσεων προς γυναίκες περιείχε δύο ή περισσότερα τέτοια στοιχεία. Αντίθετα, το 52% των τοξικών απαντήσεων προς άνδρες περιείχε μόνο ένα.

Οι πολλαπλές ταυτόχρονες επιθέσεις έχουν μεγαλύτερο ψυχολογικό αντίκτυπο από μια μεμονωμένη προσβολή, στέλνοντας ένα συλλογικό μήνυμα ότι η παρουσία μιας γυναίκας στον πολιτικό χώρο δεν είναι ευπρόσδεκτη.

Τα στοιχεία αποκάλυψαν επίσης ότι οι γυναίκες υποψήφιες από αριστερές πολιτικές ομάδες δέχονταν μεγαλύτερο αριθμό τοξικών απαντήσεων. Αυτό το μοτίβο αντανακλά ευρήματα από μελέτες σχετικά με τις εκλογές στη Βραζιλία, υποδηλώνοντας ότι το φύλο και η πολιτική ιδεολογία αλληλεπιδρούν με τρόπους που εντείνουν την κακοποίηση.

Ένα παγκόσμιο πρόβλημα

Η μελέτη προστίθεται σε ένα αυξανόμενο σώμα στοιχείων που δείχνουν ότι η διαδικτυακή εχθρότητα προς τις γυναίκες στην πολιτική δεν περιορίζεται σε μία μόνο χώρα, πλατφόρμα ή πολιτική κουλτούρα. Έρευνες από τη Σουηδία, τη Νέα Ζηλανδία και τις Κάτω Χώρες έχουν τεκμηριώσει τα ίδια μοτίβα που σχετίζονται με το φύλο: οι γυναίκες δεν δέχονται πάντα περισσότερες προσβολές σε απόλυτους αριθμούς, αλλά αυτές που δέχονται είναι πιο προσωπικές, πιο σεξουαλικοποιημένες και στοχεύουν στην άρνηση του δικαιώματός τους να κατέχουν δημόσια αξιώματα.

Οι συνέπειες είναι πραγματικές. Ερευνητές έχουν συνδέσει τη διαδικτυακή κακοποίηση με τη μείωση των φιλοδοξιών επανεκλογής μεταξύ των γυναικών πολιτικών, την αυτολογοκρισία και την πλήρη αποχώρηση των γυναικών από τους ψηφιακούς χώρους. Όταν η κακοποίηση καθορίζει ποιος υποβάλλει υποψηφιότητα, καθορίζει και ποιος κυβερνά.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αρχίσει να λαμβάνει μέτρα για την καταπολέμηση αυτού του φαινομένου. Μια νέα οδηγία για τη βία κατά των γυναικών ποινικοποιεί την ηλεκτρονική παρενόχληση και τη δίωξη μέσω διαδικτύου σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Ο Νόμος για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, ο οποίος τέθηκε σε ισχύ το 2024, απαιτεί επίσης από τις μεγάλες πλατφόρμες να εντοπίζουν και να μετριάζουν τους κινδύνους για τις δημοκρατικές διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένων των βλαβών που βασίζονται στο φύλο.

Αυτά τα μέτρα είναι απαραίτητα, αλλά δεν αρκούν. Οι πολιτικές εποπτείας των πλατφορμών κοινωνικών μέσων θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την έμφυλη κακοποίηση – όχι μόνο τον όγκο της – και να επενδύουν περισσότερο σε εργαλεία ανίχνευσης που κατανοούν το πλαίσιο και τη γλώσσα. Απαιτείται επίσης συνεχής παρακολούθηση. Η διαδικτυακή κακοποίηση προσαρμόζεται και οι αντιδράσεις πρέπει κι αυτές να εξελίσσονται.

Το συμπέρασμα είναι το εξής: οι γυναίκες στην πολιτική δεν υφίστανται απλώς μια πιο έντονη εκδοχή της κακοποίησης που αντιμετωπίζουν οι άνδρες. Αντιμετωπίζουν ένα διαφορετικό φαινόμενο που εκδηλώνεται μέσω της προσωπικής υποτίμησης, της σεξουαλικοποίησης και της συστηματικής κατάργησης του ίδιου του δικαιώματός τους να βρίσκονται εκεί. Η κατανόηση αυτής της διαφοράς είναι το πρώτο βήμα για την αντιμετώπισή της.

Κάνε κλικ και δες περισσότερο
Flash.gr στην αναζήτηση της Google