Η θεωρία του «μεθυσμένου πιθήκου» επιβεβαιώνεται: Πόσα ποτήρια μπύρας «πίνουν» τελικά...

Οι χιμπατζήδες πίνουν το ισοδύναμο δύο ή τριών μπυρών την ημέρα, μέσω των φρούτων που αποτελούν μέρος της καθημερινής διατροφής τους, σύμφωνα με μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Science Advances».

Μια ομάδα βιολόγων από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Μπέρκλεϊ ανέλυσε περισσότερα από 500 δείγματα φρούτων από 20 είδη φυτών στα δάση δύο εθνικών πάρκων: Kibale (Ουγκάντα) και Taï (Ακτή Ελεφαντοστού). Εκεί, οι χιμπατζήδες δύο διαφορετικών υποειδών, του ανατολικού (Pan troglodytes schweinfurthii) και του δυτικού (P. t. verus), τρώνε περίπου 4,5 κιλά φρούτων την ημέρα, με μέση περιεκτικότητα σε αιθανόλη 0,31% έως 0,32%. Το αποτέλεσμα: πρόσληψη μεταξύ 13 και 15 γραμμαρίων αλκοόλ την ημέρα, η οποία τόσο για τους αρσενικούς όσο και για τους θηλυκούς χιμπατζήδες είναι συγκρίσιμη με δύο ή τρεις μπύρες για έναν άνθρωπο.

Σύμφωνα με την El Pais, οι ερευνητές ισχυρίζονται ότι αυτά τα δεδομένα υποστηρίζουν τη θεωρία του «μεθυσμένου πιθήκου», που ακούστηκε πρώτα, πριν από περισσότερες από δύο δεκαετίες, από τον Robert Dudley, συν-συγγραφέα αυτής της νέας έρευνας. Η φυσική ζύμωση των ώριμων φρούτων, σύμφωνα με τη θεωρία, εξέθεσε τα ζώα σε μικρές δόσεις αιθανόλης για εκατομμύρια χρόνια. Αυτή η έκθεση μπορεί να οδήγησε σε φυσιολογικές προσαρμογές, όπως πιο αποτελεσματικά ένζυμα για το μεταβολισμό του, αλλά και σε μια συμπεριφορική προκατάληψη.

Η μελέτη υποδηλώνει ότι αυτό το κοινό συστατικό της διατροφής των πρωτευόντων θηλαστικών μπορεί να λειτουργεί ως οσφρητικό ερέθισμα, συνδέοντας τη μυρωδιά του αλκοόλ με τροφές πλούσιες σε ενέργεια. Μπορεί επίσης να λειτουργεί ως διεγερτικό της όρεξης. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η ψυχοδραστική επίδραση του αλκοόλ μπορεί να τους οδηγήσει να τρώνε περισσότερο όταν το καταναλώνουν.

Ο Robert Dudley τονίζει ότι το 85% της διατροφής των χιμπατζήδων αποτελείται από ώριμα φρούτα, μια διατροφή που τους εκθέτει με φυσικό τρόπο στο αλκοόλ που παράγεται από τη ζύμωση: «Στην αρχή, πιστεύαμε ότι θα υπήρχε κάποια ποσότητα αιθανόλης σε όλα όσα έτρωγαν, αλλά δεν ξέραμε πόση. Η υπόθεσή μας ήταν ότι, παρόλο που κάθε φρούτο περιείχε μια μικρή ποσότητα, έτρωγαν τόσα πολλά φρούτα που στην πραγματικότητα κατανάλωναν πολύ αλκοόλ κατά τη διάρκεια της ημέρας». Οι απαρχές της θεωρίας χρονολογούνται στο 2000: «Το είχα προβλέψει πριν από πολλά χρόνια, αλλά μου πήρε πολύ χρόνο να πάω στην Αφρική και να κάνω όλες αυτές τις μελέτες», λέει τώρα ο Dudley.

Ο καθηγητής Βιολογίας στο Μπέρκλεϊ εξηγεί ότι η πρόσφατα δημοσιευμένη έρευνα είναι το αποτέλεσμα ενός πενταετούς προγράμματος στο αφρικανικό τροπικό δάσος, το οποίο χαρακτηρίζεται από ένα κλίμα αρκετά ζεστό και υγρό ώστε να ευνοεί την καλλιέργεια φρούτων όλον τον χρόνο. Ωστόσο, η ομάδα βρήκε επίσης ενδείξεις σε είδη που ζουν στη Λατινική Αμερική: «Έχουμε πραγματοποιήσει τέτοιου είδους μετρήσεις στον Παναμά σχετικά με την κατανάλωση των μαϊμούδων-αραχνών. Γνωρίζουμε ότι αυτό είναι επίσης ένα πολύ πιθανό αποτέλεσμα για τους πρωτεύοντες στην αμερικανική ήπειρο», σημειώνει ο Ντάντλεϊ.

Οι χιμπατζήδες μεθάνε;

Τα πρώτα αρχαιολογικά στοιχεία για την ελεγχόμενη από τον άνθρωπο ζύμωση χρονολογούνται από 9.000 έως 13.000 χρόνια πριν, στην Κίνα και τη Μέση Ανατολή, αντίστοιχα. Σύμφωνα με τον επιστήμονα Fernando Colmenares, έναν εκ των ιδρυτών της Ισπανικής Πρωτολογικής Ένωσης, η σημασία της έρευνας έγκειται στη σύνδεσή της με μια συμπεριφορά που επιμένει στο είδος μας. «Όπως αναφέρεται στο άρθρο, οι χιμπατζήδες είναι οι πιο κοντινοί μας ζωντανοί συγγενείς, και θεωρώ αυτό το έργο ενδιαφέρον για να αναλογιστούμε τους προδρόμους αυτού που βλέπουμε στους ανθρώπους σήμερα», σημειώνει ο ερευνητής.

Οι ειδικοί επιμένουν στη σημασία της σύνδεσης της δόσης με τις φυσιολογικές επιδράσεις της. Αν και έχουν προσδιοριστεί τα όρια κατανάλωσης αιθανόλης των χιμπατζήδων, δεν έχουν δοθεί επαρκείς λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο αυτοί οι παράγοντες μεταφράζονται στη συμπεριφορά τους: «Δεν είναι ακόμη γνωστό εάν η ποσότητα αλκοόλ μπορεί να τους οδηγήσει να συμπεριφερθούν με συγκεκριμένο τρόπο, παρόμοιο με τη συμπεριφορά ενός ανθρώπου όταν πίνει», σημειώνει ο Colmenares.

Σύμφωνα με τον Dudley, η απουσία οποιασδήποτε εμφανούς αλλαγής στη συμπεριφορά των χιμπατζήδων οφείλεται σε ένα απλό γεγονός: καταναλώνουν πάντα αλκοόλ μαζί με φρούτα. «Τρώνε και πίνουν ταυτόχρονα, αλλά σε χαμηλές συγκεντρώσεις. Έτσι, το στομάχι τους γεμίζει πριν φτάσουν στο επίπεδο που θα έκανε έναν άνθρωπο να μεθύσει ή να φαίνεται μεθυσμένος».

Απομένει να δούμε αν οι χιμπατζήδες επιλέγουν συνειδητά φρούτα με υψηλότερη περιεκτικότητα σε αλκοόλ ή προτιμούν αυτά με χαμηλότερα ποσοστά ζύμωσης. Ωστόσο, για τον Dudley, το βασικό συμπέρασμα είναι σαφές: «Το αλκοόλ είναι μέρος της κληρονομικής διατροφής μας και μας ελκύει επειδή μας παρέχει ενεργειακό πλεονέκτημα. Είναι απλά μια φυσική αντίδραση».