Mεταπνευμονοϊός HMPV: Γιατί είναι δύσκολο να μεταλλαχθεί - Ποιος ιός θεωρείται δυνητικά επικίνδυνος

Καθησυχαστικός εμφανίζεται ο καθηγητής Επιδημιολογίας-Προληπτικής Ιατρικής ΕΚΠΑ και μέλος στο ΔΣ του ΕΟΔΥ Δημήτρης Παρασκευής, σε ό,τι αφορά τον HMPV, για τον οποίο όπως τονίζει σε συνέντευξη του στο Πρακτορείο fm και στην Τάνια Μαντουβάλου, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι έχει αλλάξει χαρακτηριστικά και έχει γίνει πιο λοιμογόνος.

«Προς το παρόν δεν έχουμε κάτι το οποίο να παρομοιάζει την κατάσταση με αυτή του 2019, που είχαμε περιστατικά άγνωστης αιτιολογίας, τα οποία νοσούσαν από έναν ιό που δεν γνωρίζαμε περί τίνος πρόκειται». Προκειμένου να καταλήξουμε σε ασφαλή συμπεράσματα πρέπει να θέσουμε τα δεδομένα στη σωστή βάση, τονίζει ο καθηγητής και εξηγεί: «Είναι μία περίοδος που σε όλο το βόρειο ημισφαίριο, όπως αναμένεται, έχουμε αυξημένη κυκλοφορία αναπνευστικών λοιμώξεων. Αυτό προς το παρόν στη χώρα μας, αλλά και σε άλλες χώρες, οφείλεται κατά κανόνα στη γρίπη τύπου Α, και δευτερευόντως στον Sars Cov 2, αλλά και σε άλλα παθογόνα του αναπνευστικού, άλλους ιούς συμπεριλαμβανομένου και του μεταπνευμονοϊού (HMPV). Δεν πρόκειται για ένα νέο παθογόνο, αλλά για έναν ιό που είναι γνωστός από το 2001, κυκλοφορεί σε όλη την υφήλιο και παρουσιάζει έξαρση αυτή την περίοδο του έτους, όπως τα περισσότερα παθογόνα του αναπνευστικού. Μεταδίδεται με τον ίδιο τρόπο, όπως ο ιός της γρίπης ή ο covid, με σταγονίδια δηλαδή και προκαλεί ήπια συμπτώματα, με εξαίρεση τα άτομα που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, ή τα παιδιά μικρής ηλικίας. Ο τρόπος προφύλαξης είναι ο ίδιος με της γρίπης και του covid».

Ο ΕΟΔΥ επιτηρεί 20 παθογόνα αναπνευστικού σε μεγάλο αριθμό νοσοκομείων

Όσον αφορά τον τρόπο ανίχνευσης του HMPV, ο οποίος μοιάζει γενετικά με τον RSV, ο καθηγητής Παρασκευής λέει ότι δεν υπάρχει τεστ με τη μορφή του rapid, ή του self test, γιατί είναι ένας ιός που δεν επιτηρείται συστηματικά, καθώς όπως τονίζει δεν υπάρχει ιδιαίτερος λόγος. Διαγιγνώσκεται με μοριακό έλεγχο PCR. Επίσης, ο ΕΟΔΥ επιτηρεί περίπου 20 παθογόνα αναπνευστικού συστηματικά, από τα περιστατικά τα οποία νοσηλεύονται σε μεγάλο αριθμό νοσοκομείων, ανά την επικράτεια.

Οι μεταλλάξεις συνήθως συμβαίνουν όταν γίνεται μετάδοση ενός παθογόνου από άλλο είδος

Στο ερώτημα αν υπάρχει περίπτωση να μεταλλαχθεί ο συγκεκριμένος ιός επί τα χείρω, ο κ. Παρασκευής απαντά: «Kατά την προσωπική μου άποψη δεν φαντάζει πιθανό να μεταλλαχθεί ο συγκεκριμένος ιός. Δεν είναι κάτι το οποίο μπορούμε να αποκλείσουμε, αλλά η εμπειρία μας έχει δείξει ότι συνήθως αυτό συμβαίνει όταν έχουμε μετάδοση ενός παθογόνου, από ένα άλλο είδος, από ένα ζώο στον άνθρωπο. Όσο αυτός ο ιός παραμένει σε αυτόν το ξενιστή για πολλά χρόνια, δεν έχουμε τέτοιου είδους αλλαγές εύκολα. Δεν το θεωρώ πολύ πιθανό σενάριο».

Ενώ αντίθετα, με τη γρίπη των πτηνών εκφράζεται όλο και μεγαλύτερη ανησυχία από την επιστημονική κοινότητα να συμβεί κάτι τέτοιο. Και το ερώτημα προς τον Δημήτρη Παρασκευή που εύλογα προκύπτει, είναι κατά πόσο πρέπει να ανησυχούμε μετά τον εντοπισμό του πρώτου κρούσματος γρίπης των πτηνών σε άνθρωπο, στις ΗΠΑ ο οποίος και απεβίωσε.

Γιατί ο ιός της γρίπης των πτηνών σε αντίθεση με τον HMPV μπορεί να γίνει επικίνδυνος

«Η γρίπη των πτηνών έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά γιατί πρόκειται για έναν ιό, ο οποίος μολύνει άλλα ζώα, τα πτηνά δηλαδή και τα περιστατικά μεταδόσεων από τα πτηνά στον άνθρωπο μπορεί να εκδηλώσουν σοβαρή συμπτωματολογία. Δεδομένου ότι αφορά ένα νέο παθογόνο για τον ανθρώπινο οργανισμό με διαφορετικά χαρακτηριστικά προς το παρόν και σύμφωνα με επίσημες ανακοινώσεις διεθνών φορέων, δεν υπάρχει υψηλός κίνδυνος για την κοινότητα, εφόσον ο ιός αυτός δεν μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο, ακόμα. Παρόλα αυτά για να ελαχιστοποιηθεί ή να μηδενιστεί ο κίνδυνος να προκαλέσει προβλήματα, ή να μπορεί να καταστεί μολυσματικός για τον άνθρωπο, γίνεται συστηματική επιτήρηση και εφαρμόζονται πολύ αυστηρά προληπτικά μέτρα τόσο στα ζώα όσο και στα πουλερικά, αν τυχόν διαγνωστεί. Αλλά και στους ανθρώπους που έχουμε μεμονωμένα περιστατικά μετάδοσης από ζώα στον άνθρωπο».

Όσον αφορά την ανησυχία η γρίπη των πτηνών να αποτελέσει την επόμενη πανδημία που έχει εκφραστεί από μερίδα επιστημόνων, ο κ. Παρασκευής αναφέρει ότι πρόκειται για σενάριο και όχι ακριβώς ανησυχία.

«Είναι ένας ιός, ο οποίος είναι αρκετά λοιμογόνος και συνεπώς αποτελεί εν δυνάμει κίνδυνο. Αυτό δεν είναι κάτι το οποίο προέκυψε τώρα. Ισχύει για πολλά χρόνια και για αυτό το λόγο, υπάρχει μία διεθνής προσπάθεια επιτήρησης και εφαρμογής μέτρων, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος να προκαλέσει μία νέα πανδημία. Δεν είναι όμως ο μοναδικός ιός, ο οποίος αποτελεί έναν πιθανό κίνδυνο. Είναι και άλλοι ιοί, αλλά σίγουρα αυτός είναι ένας ιός, ο οποίος συγκεντρώνει κάποιες πιθανότητες να προκαλέσει πρόβλημα στο μέλλον».

Το 30% των ατόμων με συμπτώματα έχει γρίπη - Σε υψηλά επίπεδα έως τέλη Φεβρουαρίου

Ο ιός πάντως που κυκλοφορεί σε μεγαλύτερα ποσοστά στην κοινότητα είναι ο ιός της γρίπης.

«Αφορά ένα ποσοστό 30% των ατόμων που έχουν συμπτώματα. Αυτό ίσως αυξηθεί τις επόμενες μία με δύο εβδομάδες. Και σίγουρα θα παραμείνει σε υψηλά επίπεδα καθόλη τη διάρκεια του Ιανουαρίου, ίσως μέχρι και τα μέσα ή τέλη Φεβρουαρίου.

Ωστόσο και άλλα παθογόνα κυκλοφορούν στην κοινότητα όπως ο κορονοϊός, ο RSV, αλλά και οι υπόλοιποι ιοί και μικρόβια, καθώς ευνοείται η μετάδοση λόγω συγχρωτισμού σε κλειστούς χώρους. Η γρίπη είναι σε έξαρση, ο κόβιντ δεν παρουσιάζει αυξητική δράση».