Κάνε κλικ και δες περισσότερο
Flash.gr στην αναζήτηση της Google
Όταν ο Jimi Hendrix πέθανε στο Λονδίνο στις 18 Σεπτεμβρίου 1970, ήταν μόλις 27 ετών. Είχε προλάβει να ζήσει μια μουσική διαδρομή που κράτησε μια σκάρτη δεκαετία και μια διεθνή καριέρα μόλις τεσσάρων ετών. Στο διάστημα αυτό, όμως, έλαμψε: στα χέρια του η ηλεκτρική κιθάρα άλλαξε τρόπο χρήσης, το rock διεύρυνε τα όριά του και ένας μουσικός που μέχρι λίγο πριν ήταν σχεδόν άγνωστος στην Αμερική έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα πρόσωπα του αντιπολεμικού κινήματος.
Ο James Marshall Hendrix γεννήθηκε στο Σιάτλ στις 27 Νοεμβρίου 1942. Πέρασε δύσκολα παιδικά χρόνια με οικονομικά προβλήματα και τους γονείς του να χωρίζουν. Η μητέρα του πέθανε το 1958, όταν εκείνος ήταν 16 ετών, βρίσκοντας λίγη στήριξη από συγγενείς. Λίγο πριν από αυτή την απώλεια είχε αρχίσει να ασχολείται σοβαρά με την κιθάρα. Η πρώτη του ήταν μια μεταχειρισμένη ακουστική που κόστισε μόλις πέντε δολάρια. Μέσα σε λίγα χρόνια θα περνούσε στην ηλεκτρική κιθάρα και θα άρχιζε να παίζει σε τοπικά συγκροτήματα.
Η πρώτη μεγάλη περίοδος της ζωής δεν προμήνυε την εξέλιξή του. Το 1961 για να αποφύγει τα προβλήματα και να βγάζει τα προς το ζην κατατάχθηκε στον αμερικανικό στρατό. Υπηρέτησε σε ζόρικη μονάδα ως αλεξιπτωτιστής και –ευτυχώς για τη μουσική– απολύθηκε μετά από τραυματισμό. Ξεκίνησε τότε να δουλεύει ως κιθαρίστας σε περιοδείες, περνώντας από το ένα συγκρότημα στο άλλο.
Έπαιξε ως συνοδός μουσικών όπως ο Sam Cooke, ο Jackie Wilson και οι Isley Brothers, ενώ συνεργάστηκε με τον Little Richard και τον King Curtis. Αυτά τα χρόνια ήταν το πραγματικό «σχολείο» για τον Hendrix. Έπαιζε blues δίπλα σε μεγάλους δασκάλους, μπροστά σε κοινό κάθε βράδυ, μαθαίνοντας τα κόλπα του επαγγέλματος και κυρίως να «υπηρετώντας» το είδος, ενώ ταυτόχρονα έβρισκε χώρο για τη δική του φωνή.
Στα μέσα της δεκαετίας του ’60 ο Hendrix είχε ήδη αποκτήσει μεγάλη εμπειρία, όμως παρέμενε ένας από τους πολλούς κιθαρίστες που εργάζονταν στη σκιά των μεγάλων της blues. Η ευκαιρία για προβολή ήρθε το 1966. Ο Chas Chandler, πρώην μπασίστας των Animals, τον είδε να παίζει στη Νέα Υόρκη και κατάλαβε ότι υπήρχε κάτι διαφορετικό στον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούσε το όργανο. Ο Chandler τον έπεισε να πάει στο Λονδίνο και εκεί ο Hendrix άρχισε να χτίζει το συγκρότημα που θα άλλαζε την καριέρα του: το The Jimi Hendrix Experience, με τον Noel Redding στο μπάσο και τον Mitch Mitchell στα τύμπανα.
Η μετάβαση από τον μουσικό του R&B στον πρωταγωνιστή του ψυχεδελικού rock ήταν εντυπωσιακά γρήγορη. Το πρώτο single, το "Hey Joe", ακολούθησε το 1967 το άλμπουμ Are You Experienced. Μέσα σε αυτό το υλικό υπήρχαν ήδη τα βασικά στοιχεία της νέας γλώσσας του Hendrix: blues φόρμες, παραμορφωμένος ήχος, feedback, έντονος αυτοσχεδιασμός και μια κιθάρα που μπορούσε να λειτουργήσει σχεδόν σαν ολόκληρο ηχητικό χαλί.
Ο Hendrix έφτασε στην κορυφή αντιμετωπίζοντας την ηλεκτρική κιθάρα διαφορετικά, σαν μια πηγή ήχων χωρίς αυστηρά όρια. Η παραμόρφωση, το wah-wah, το feedback και οι δυναμικές αλλαγές δεν ήταν γι’ αυτόν απλά εφέ. Τα ενσωμάτωνε στη μουσική του, δημιουργώντας ήχους που μπορούσαν να μοιάζουν με φωνή, κραυγή, σειρήνα ή ολόκληρο σύνολο οργάνων. Η τεχνική του είχε τις ρίζες της στο blues, όμως οι ενισχυτές τον οδηγούσαν σε διαφορετική κατεύθυνση.
Τον Ιούνιο του 1967 ήρθε η στιγμή που «επέστρεψε» στην πατρίδα του. Στο Monterey Pop Festival, στην Καλιφόρνια, η μπάντα The Jimi Hendrix Experience εμφανίστηκε μπροστά σε ένα αμερικανικό κοινό που σε μεγάλο βαθμό δεν γνώριζε ακόμη το όνομά της. Η εμφάνιση έγινε ένα από τα γεγονότα του φεστιβάλ. Στο τέλος του "Wild Thing", ο Hendrix έβαλε φωτιά στην κιθάρα του, μετατρέποντας την τελευταία πράξη του set σε εικόνα που έμελλε να γίνει μέρος της ιστορίας του rock. Η εμφάνιση στο Monterey ήταν το μεγάλο αμερικανικό breakthrough του Hendrix.
Η εικόνα είχε σημασία. Ο Hendrix εμφανίστηκε στη σκηνή με ρούχα που συνδύαζαν στοιχεία από διαφορετικές παραδόσεις της μόδας και της εναλλακτικής κουλτούρας τη εποχής, ενώ η παρουσία του πάνω στη σκηνή ήταν εξίσου έντονη με τον ήχο του. Έπαιζε με τα δόντια, πίσω από την πλάτη του, χαμηλά ανάμεσα στα πόδια του και με ολόκληρο το σώμα του να συμμετέχει στην ερμηνεία. Η σκηνική του παρουσία δημιούργησε έναν νέο τύπο rock star: έναν μαύρο Αμερικανό μουσικό που βρέθηκε στο κέντρο της βρετανικής και αμερικανικής νεανικής κουλτούρας σε μια εποχή κατά την οποία η μουσική, η μόδα και η ταυτότητα είχαν αρχίσει να συνδέονται στενά.
Η μουσική του, όμως, παρέμενε ο πυρήνας. Το Axis: Bold as Love κυκλοφόρησε αργότερα το 1967 και έδειξε μια άλλη πλευρά της καλλιτεχνικής του ταυτότητας. Δίπλα στα πιο επιθετικά κομμάτια υπήρχαν μελωδίες όπως το "Little Wing", όπου η κιθάρα γίνεται πιο λεπτή και ατμοσφαιρική. Με το Electric Ladyland το 1968, η Experience έφτασε ακόμη περισσότερο στο στούντιο. Το άλμπουμ έδωσε στον Hendrix μεγαλύτερη ελευθερία να δουλέψει πάνω στη δομή, στον ήχο και στην ηχογράφηση, ενώ περιλάμβανε το «Voodoo Child (Slight Return)» και τη δική του εκδοχή του «All Along the Watchtower» του Bob Dylan.
Εκεί βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της καλλιτεχνικής του αξίας. Ο Hendrix δεν αντιμετώπιζε την κιθάρα ως ένα όργανο με δεδομένο ρόλο. Την έβαζε μέσα στη διαδικασία της σύνθεσης, της ενορχήστρωσης και της ηχογράφησης. Οι Experience, με τον Redding και τον Mitchell, λειτουργούσαν σαν ένα εξαιρετικά ευέλικτο τρίο. Το μπάσο και τα τύμπανα άφηναν χώρο στην κιθάρα να κινηθεί προς πολλές κατευθύνσεις, ενώ ο Mitchell μπορούσε να ακολουθεί τους αυτοσχεδιασμούς του Hendrix με τρόπο που έκανε τον ήχο του συγκροτήματος απρόβλεπτο.
Το 1969, στο Woodstock, η κιθάρα του Hendrix απογείωσε τον ύμνο της Αμερικής. Κλείνοντας το φεστιβάλ, έπαιξε τη δική του εκδοχή του "The Star-Spangled Banner". Μέσα από παραμορφώσεις, feedback και θορύβους που θύμιζαν εκρήξεις, αεροπλάνα και σειρήνες, μετέτρεψε τον εθνικό ύμνο σε μια ηλεκτρική σύνθεση που αντανακλούσε την ένταση της εποχής του πολέμου του Βιετνάμ. Η ερμηνεία αυτή έχει μείνει ως μία από τις χαρακτηριστικότερες στιγμές της καριέρας του και ως παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο μπορούσε να μετατρέψει ένα ήδη γνωστό μουσικό θέμα σε κάτι εντελώς διαφορετικό.
Μετά το Woodstock, η πορεία του άρχισε να αλλάζει. Οι Experience διαλύθηκαν και ο Hendrix προχώρησε σε νέες συνεργασίες. Σχημάτισε τους Band of Gypsys με τον Billy Cox και τον Buddy Miles και άρχισε να κινείται προς έναν ήχο με περισσότερες funk και soul επιρροές. Παράλληλα, είχε αρχίσει να ενδιαφέρεται όλο και περισσότερο για το στούντιο. Το Electric Lady Studios στη Νέα Υόρκη δημιουργήθηκε ως χώρος όπου θα μπορούσε να δουλεύει με μεγαλύτερη ελευθερία πάνω στις ηχογραφήσεις του. Όταν πέθανε, άφησε πίσω του πολλά ημιτελή σχέδια και ηχογραφήσεις που συνέχισαν να κυκλοφορούν μετά τον θάνατό του.
Το τελευταίο καλοκαίρι της ζωής του είχε ήδη αρχίσει να είναι δύσκολο. Οι εμφανίσεις του στην Ευρώπη έγιναν σε μια περίοδο επαγγελματικής πίεσης, εξάντλησης και προβλημάτων που συνδέονταν με τη χρήση ουσιών. Στις 30 Αυγούστου 1970 εμφανίστηκε στο Isle of Wight Festival, όπου οι Experience έπαιξαν ένα μεγάλο set με κομμάτια όπως τα "Machine Gun", "All Along the Watchtower", "Red House", "Freedom" και "Voodoo Child (Slight Return)". Το επίσημο αρχείο του Hendrix καταγράφει το συγκεκριμένο set ως μέρος της τελευταίας ευρωπαϊκής του περιοδείας.
Η τελευταία συναυλία του πραγματοποιήθηκε στις 6 Σεπτεμβρίου 1970 στο Fehmarn της Γερμανίας. Λιγότερο από δύο εβδομάδες αργότερα, ο Hendrix βρέθηκε νεκρός στο Λονδίνο. Ήταν 27 ετών. Ο θάνατός του έκλεισε απότομα μια περίοδο δημιουργικής εξέλιξης που είχε μόλις αρχίσει να δείχνει πού θα μπορούσε να οδηγήσει.
Ο Hendrix έζησε αρκετά για να γίνει σύμβολο, αλλά πέθανε πριν φτάσει στην ωριμότητα της δημιουργικής του πορείας. Αυτό αφήνει ένα μεγάλο κομμάτι της ιστορίας του στη σφαίρα της υπόθεσης. Εκείνο που μένει καταγεγραμμένο είναι πιο συγκεκριμένο: ένας κιθαρίστας με βαθιές ρίζες στο blues και στο rhythm and blues πήρε ένα ήδη σημαντικό rock όργανο και του έδωσε έναν πολύ μεγαλύτερο εύρος. Η κιθάρα μπορούσε πλέον να λειτουργεί ταυτόχρονα ως ρυθμός, μελωδία, θόρυβος, εφέ και αυτοσχεδιασμός. Ο Jimi Hendrix έδειξε πόσο μακριά μπορούσε να φτάσει αυτό το όργανο.
Κάνε κλικ και δες περισσότερο
Flash.gr στην αναζήτηση της Google
