Γιατί δεν πρέπει να γυμνάζεσαι υπερβολικά, σύμφωνα με νέα μελέτη

Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύεται στο Military Medical Research, η υπερβολική γυμναστική μπορεί να αποδυναμώσει το ανοσοποιητικό σύστημα. Οι ερευνητές ανέλυσαν πάνω από 4.700 μόρια που βρίσκονται στα υγρά του σώματος για να καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι και οι επαγγελματίες αθλητές, ίσως είναι πιο ευάλωτοι σε κάποιες λοιμώξεις.

Οι επιστήμονες από το Pacific Northwest National Laboratory (PNNL) των ΗΠΑ δηλώνουν πως άτομα με υψηλό επίπεδο φυσικής κατάστασης μπορεί να είναι πιο επιρρεπή σε ιογενείς αναπνευστικές λοιμώξεις αμέσως μετά από έντονη άσκηση. Αυτό πιθανόν να σχετίζεται με μειωμένη φλεγμονώδη αντίδραση, που περιορίζει την ικανότητα του σώματος να καταπολεμήσει άμεσα κάποιον ιό. 

Η μέτρια σωματική άσκηση έχει μακροπρόθεσμα θετική επίδραση στο ανοσοποιητικό. Ωστόσο, το τι ακριβώς συμβαίνει στο σώμα αμέσως μετά από έντονη άσκηση παραμένει άγνωστο. Αν και δεν υπάρχουν σαφείς ενδείξεις, ορισμένες προηγούμενες μελέτες έχουν καταγράψει αναφορές για λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού σε αθλητές μετά από έντονη καταπόνηση. Το κατά πόσο αυτές οι παρατηρήσεις είναι συμπτωματικές ή ουσιώδεις, είναι ακόμα ασαφές.

Τι έδειξαν τα δείγματα από πυροσβέστες μετά από εξαντλητική άσκηση

Οι ερευνητές ανέλυσαν δείγματα αίματος, ούρων και σιέλου από 11 πυροσβέστες, πριν και μετά από 45 λεπτά εξαντλητικής άσκησης, κατά την οποία μετέφεραν εξοπλισμό 20 κιλών σε ανώμαλο έδαφος. Ήθελαν να εντοπίσουν τις πρώτες ενδείξεις φυσικής εξάντλησης και να διαπιστώσουν εάν μπορούμε να ανιχνεύσουν «σήματα κινδύνου» που θα βοηθήσουν στην πρόληψη επιβλαβών επιπτώσεων.

Η σωματική άσκηση έχει πολλαπλά οφέλη: επιδρά θετικά στη διάθεση, ενισχύει το ανοσοποιητικό, βελτιώνει την αντοχή. Ωστόσο, όπως και σε προηγούμενες μελέτες, εντοπίστηκαν ενδείξεις προσωρινής ανοσοκαταστολής στους πυροσβέστες. Εκτός από τις αναμενόμενες αλλαγές που σχετίζονται με την παροχή ενέργειας και οξυγόνου, παρατηρήθηκε μείωση των μορίων που σχετίζονται με τη φλεγμονή. Χαρακτηριστική ήταν η αύξηση σε αγγειοδιασταλτικές ουσίες. 

H πιθανή καταστολή του ανοσοποιητικού

Η αύξηση αυτή, υποθέτουν οι επιστήμονες, βοηθά στην καλύτερη ροή αίματος προς τους μύες κατά την άσκηση, προσφέροντας περισσότερο οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά. Σύμφωνα με τη μελέτη, η μείωση των φλεγμονωδών μορίων στο σάλιο ίσως είναι ένας μηχανισμός προσαρμογής που βοηθά στην ανταλλαγή αερίων, ως απάντηση στην αυξημένη ανάγκη για οξυγόνο σε κυτταρικό επίπεδο.

Παράλληλα, εντοπίστηκαν αλλαγές και στο στοματικό μικροβίωμα των συμμετεχόντων. Οι ερευνητές υποθέτουν ότι αυτό σχετίζεται με την αύξηση των αντιμικροβιακών πεπτιδίων που εντοπίστηκαν στο στόμα τους μετά την άσκηση. Αυτή η αύξηση ίσως λειτουργεί ως μηχανισμός αντιστάθμισης για την προσωρινή καταστολή του ανοσοποιητικού. Ωστόσο, το εύρημα δεν είναι επιβεβαιωμένο.

Παρά την αύξηση των πεπτιδίων, οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι δεν εντοπίστηκε κάποια ανασταλτική δράση απέναντι στην ανάπτυξη του βακτηρίου E. coli, κάτι που υποδηλώνει ότι οι φυσικές άμυνες του στόματος έχουν περιορισμένη ικανότητα να προστατεύσουν τον οργανισμό από λοιμώξεις σε τέτοιες συνθήκες. Άλλοι ειδικοί υποστηρίζουν ότι κάποιες από τις αλλαγές που παρατηρήθηκαν δεν υποδεικνύουν απαραίτητα ανοσοκαταστολή, αλλά ίσως μαρτυρούν μια ενισχυμένη επιτήρηση και ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος. Να υπογραμμιστεί ότι η μελέτη περιλάμβανε μόνο άνδρες σε καλή φυσική κατάσταση και μάλιστα πυροσβέστες, οι οποίοι εκτίθενται σε χημικές ουσίες και καπνούς που ενδέχεται επίσης να επηρεάζουν τις ανοσολογικές αντιδράσεις.