Επιστήμονες ανέπτυξαν νέας γενιάς παυσίπονα χωρίς παρενέργειες

Τα κοινά παυσίπονα  είναι αποτελεσματικά στην ανακούφιση του πόνου, αλλά συχνά προκαλούν παρενέργειες που επηρεάζουν την καρδιά, το στομάχι ή το ήπαρ. Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Φλωρεντίας φαίνεται πως βρήκαν έναν τρόπο να διαχωρίσουν τον πόνο από τη φλεγμονή, ανοίγοντας τον δρόμο για μια νέα γενιά φαρμάκων που θα ανακουφίζουν χωρίς να διαταράσσουν τη φυσική άμυνα οργανισμού.

Πώς λειτουργούν τα σημερινά παυσίπονα και γιατί προκαλούν προβλήματα

Μέχρι τώρα χρησιμοποιούσαμε μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα, τα οποία μπλοκάρουν την παραγωγή προσταγλανδινών (ουσιών που απελευθερώνει το ανοσοποιητικό σύστημα όταν υπάρχει βλάβη στους ιστούς). Οι προσταγλανδίνες προκαλούν φλεγμονή και πόνο, βοηθώντας όμως ταυτόχρονα το σώμα να επουλωθεί. Αυτός ο διπλός ρόλος τους είναι που κάνει δύσκολη την ανάπτυξη παυσίπονων χωρίς παρενέργειες.

Όπως διαβάζουμε στο Science Alert, η ιταλική ερευνητική ομάδα μελέτησε κύτταρα ποντικιών και ανθρώπινους ιστούς προκειμένου να εντοπίσει ποιοι υποδοχείς των κυττάρων ενεργοποιούνται από τις προσταγλανδίνες και κυρίως ποιοι σχετίζονται με το αίσθημα του πόνου. Στόχος ήταν να απομονώσουν τα «σήματα πόνου» χωρίς να επηρεάσουν τις ωφέλιμες φλεγμονώδεις αντιδράσεις του οργανισμού.

Το κύτταρο-κλειδί που συνδέει τον πόνο με τη φλεγμονή

Το κλειδί αυτής της ανακάλυψης που περιγράφεται στο περιοδικό Nature Communications είναι η προσταγλανδίνη Ε2 (PGE2), μια ουσία που εμπλέκεται έντονα στη φλεγμονώδη αντίδραση. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η PGE2 δεν δρα όπως πίστευαν μέχρι σήμερα, αλλά χρησιμοποιεί έναν διαφορετικό κυτταρικό υποδοχέα. Εντόπισαν επίσης πως το σήμα του πόνου περνά μέσα από τα κύτταρα Schwann – κύτταρα που υποστηρίζουν τα νεύρα.

Στη συνέχεια, μπλόκαραν τον συγκεκριμένο υποδοχέα, γνωστό ως EP2, μόνο στα κύτταρα Schwann. Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό: οι ερευνητές κατάφεραν να σταματήσουν τον πόνο που προκαλεί η προσταγλανδίνη, χωρίς όμως να εμποδίζεται η φυσιολογική φλεγμονή. Με άλλα λόγια, «αποσυνδέθηκε» ο πόνος από τη φλεγμονή, κάτι που μέχρι σήμερα θεωρούνταν αδύνατο.

Αν και τα πειράματα έγιναν προς το παρόν μόνο σε ποντίκια και καλλιέργειες ανθρώπινων κυττάρων, η ανακάλυψη αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει στη δημιουργία μιας νέας γενιάς παυσίπονων, πολύ πιο ασφαλών από τα σημερινά. Φυσικά, οι επιστήμονες τονίζουν ότι η φλεγμονή παραμένει έχει διττή όψη. Αν είναι υπερβολικά έντονη ή παρατεταμένη, μπορεί να προκαλέσει χρόνια νοσήματα. Αν όμως ανασταλεί πλήρως, εμποδίζει το σώμα να επιδιορθώσει τις βλάβες του. Η νέα αυτή μέθοδος φαίνεται να επιτυγχάνει την ιδανική ισορροπία.

Τα επόμενα βήματα της ομάδας περιλαμβάνουν περισσότερες προκλινικές μελέτες και, αν όλα πάνε καλά, κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους. Αν επιβεβαιωθούν τα αποτελέσματα, θα μπορούσαμε σύντομα να έχουμε φάρμακα που αντιμετωπίζουν τον πόνο από διαστρέμματα, φλεγμονές ή αρθρίτιδα, χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο την υγεία των οργάνων.