Και ο Ζελένσκι... χαμογελά: Πώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ενισχύει στρατηγικά την Ουκρανία
Ανάλυση του BBC εξηγεί τους λόγους που το Κίεβο ευνοείται από τη σύρραξη στον Κόλπο και αναφέρει πως μια συμφωνία με τη Ρωσία δεν... απέχει.
Όταν ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με σκυθρωπό βλέμμα και ντυμένος στα μαύρα, διέσχιζε ένα λιλά χαλί στη Σαουδική Αραβία τον Μάρτιο, λίγοι μπορούσαν να αντιληφθούν πως επρόκειτο για μια ακόμη κρίσιμη καμπή σε ένα περίπλοκο γεωπολιτικό παζλ που συνδέει την Ουκρανία, τη Μέση Ανατολή και τις παγκόσμιες ισορροπίες ισχύος.
Σε ανάρτησή του στο Χ, ο Ουκρανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η επίσκεψη είχε έναν και μόνο στόχο, «την ενίσχυση της προστασίας ανθρώπινων ζωών». Πίσω όμως από τις επίσημες διατυπώσεις, το ταξίδι του φανέρωσε κάτι πολύ βαθύτερο, την προσπάθεια του Κιέβου να μετατρέψει την εμπειρία του πολέμου σε γεωστρατηγικό «νόμισμα» επιρροής.
Ο Ζελένσκι, που εδώ και χρόνια σηκώνει το βάρος της σύγκρουσης με τη Ρωσία, βρέθηκε στον Κόλπο όχι απλώς ως ηγέτης μιας χώρας υπό πολιορκία, αλλά ως «πωλητής» τεχνογνωσίας αιχμής, όπως αναφέρεται σε δημοσίευμα του BBC. Το Κίεβο επιχειρεί πλέον να κεφαλαιοποιήσει τη στρατιωτική του εμπειρία στον πόλεμο των drones, προβάλλοντας τη γνώση που απέκτησε στο πεδίο της μάχης ως εργαλείο συνεργασιών και αμυντικών συμφωνιών.
Σύμφωνα με ουκρανικές πηγές, ήδη έχουν υπογραφεί συμφωνίες με τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατάρ, χώρες που έχουν βρεθεί στο στόχαστρο ιρανικών επιθέσεων με πυραύλους και drones. Το Κίεβο επιχειρεί έτσι να χτίσει ένα νέο δίκτυο συμμαχιών, μετατρέποντας την πολεμική του εμπειρία σε διπλωματικό πλεονέκτημα.
«Θέλουμε να βοηθήσουμε τα κράτη του Κόλπου να αμυνθούν και θα συνεχίσουμε να χτίζουμε τέτοιες συνεργασίες», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Ζελένσκι, υπογραμμίζοντας τη στρατηγική στροφή της Ουκρανίας προς εξαγωγή τεχνογνωσίας.
Ενεργειακό ντόμινο και ρωσικά κέρδη
Αρχικά, η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή φάνηκε να δημιουργεί ασφυκτικές πιέσεις για το Κίεβο. Η αναταραχή στην περιοχή απείλησε να αποσπάσει την προσοχή της Ουάσινγκτον, ενώ ταυτόχρονα έδωσε στη Μόσχα την ευκαιρία να ενισχύσει τα έσοδά της από το πετρέλαιο, εκμεταλλευόμενη τις αναταράξεις στις θαλάσσιες οδούς.
Η Ρωσία, με αυξημένες εξαγωγές και υψηλότερες τιμές, κατάφερε να ενισχύσει προσωρινά το πολεμικό της ταμείο. Όσο περισσότερους πόρους διαθέτει το Κρεμλίνο, τόσο μεγαλύτερη, θεωρητικά, γίνεται η δυνατότητά του να συνεχίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Ωστόσο, το Κίεβο φαίνεται να ανατρέπει εκ νέου τις ισορροπίες. Με μια στρατηγική που συνδυάζει στρατιωτική πίεση και διπλωματικό ρεαλισμό, επιχειρεί να μετατρέψει ακόμη και τις παγκόσμιες κρίσεις σε ευκαιρίες επιβίωσης και ενίσχυσης.
Ο πόλεμος των drones και το νέο πεδίο μάχης
Η Ουκρανία έχει πλέον εξελιχθεί σε εργαστήριο σύγχρονου πολέμου με drones. Η εμπειρία της στη χρήση και αντιμετώπιση ιρανικής σχεδίασης UAVs, όπως τα Shahed-136, έχει μετατραπεί σε πολύτιμο εξαγώγιμο «προϊόν».
Το Κίεβο υποστηρίζει ότι το κόστος αναχαίτισης τέτοιων drones είναι πολλαπλάσια χαμηλότερο από τα παραδοσιακά συστήματα αεράμυνας, δημιουργώντας νέα δεδομένα στον σύγχρονο πόλεμο.
Την ίδια στιγμή, η Ουκρανία ενισχύει θεαματικά τις αμυντικές της συνεργασίες με ευρωπαϊκές χώρες, εξασφαλίζοντας δισεκατομμύρια σε εξοπλιστικά προγράμματα, ενώ παράλληλα πιέζει για πρόσβαση σε συστήματα αεράμυνας που θεωρεί κρίσιμα για την επιβίωσή της.
Στο παρασκήνιο των διαπραγματεύσεων
Παρά τις δημόσιες διακηρύξεις περί ειρήνης, οι πραγματικές διαπραγματεύσεις παραμένουν θολές και αβέβαιες. Η εμπλοκή της κυβέρνησης Τραμπ δημιουργεί επιπλέον ρευστότητα, με την Ουκρανία να εκφράζει κατ’ ιδίαν ανησυχίες για το αν η Ουάσινγκτον θα παραμείνει σταθερά προσανατολισμένη στην υποστήριξή της.
Την ίδια ώρα, η Μόσχα συνεχίζει την επιθετική της στρατηγική, εντείνοντας τα πλήγματα σε ουκρανικές υποδομές, ενώ οι δυτικοί αναλυτές παραμένουν διχασμένοι: πρόκειται για την τελική πίεση πριν από μια διαπραγμάτευση ή για νέα φάση κλιμάκωσης;
Η Ευρώπη, παρότι ενισχύει διαρκώς τα πακέτα στήριξης προς την Ουκρανία, εμφανίζεται διστακτική σε πιο ριζοσπαστικά μέτρα, όπως η αξιοποίηση παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων. Οι πολιτικές ισορροπίες, οι εσωτερικές διαφωνίες και οι φόβοι κλιμάκωσης δημιουργούν ένα σύνθετο και ασταθές σκηνικό.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Ζελένσκι επιχειρεί να διατηρήσει την Ουκρανία στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής, γνωρίζοντας ότι στη σύγχρονη γεωπολιτική σκακιέρα, η λήθη μπορεί να αποδειχθεί πιο επικίνδυνη από τις ίδιες τις μάχες.