Παχυσαρκία: Νέα θεραπεία με συνδυασμό δύο φαρμάκων οδηγεί σε απώλεια βάρους έως και 22%

Μια νέα κλινική δοκιμή που δημοσιεύεται στο Nature Medicine δείχνει ότι ο συνδυασμός δύο φαρμάκων κατά της παχυσαρκίας επιτυγχάνει μεγαλύτερη απώλεια βάρους από κάθε φάρμακο ξεχωριστά και μάλιστα χωρίς τη μείωση της άλιπης μυικής μάζας. Οι ερευνητές δοκίμασαν έναν συνδυασμό της ήδη γνωστής δραστικής ουσίας σεμαγλουτίδης και του πειραματικού μονοκλωνικού αντισώματος Bimagrumab και τα αποτελέσματα της δεύτερης φάσης των κλινικών δοκιμών ήταν εντυπωσιακά. 

Η σεμαγλουτίδη είναι ήδη ευρέως γνωστή, ως δραστική ουσία φαρμάκων για την παχυσαρκία και τον διαβήτη, όπως τα Wegovy και Ozempic. Δρα μιμούμενη μια ορμόνη του εντέρου που μειώνει την όρεξη και βοηθά τους ασθενείς να καταναλώνουν λιγότερες θερμίδες. Το Bimagrumab λειτουργεί με έναν εντελώς διαφορετικό μηχανισμό: Είναι αντίσωμα που μπλοκάρει υποδοχείς που σχετίζονται με την ανάπτυξη των μυών και τον μεταβολισμό του λίπους, οδηγώντας σε μείωση του λιπώδους ιστού και σε πιθανή αύξηση της άλιπης μάζας σώματος. Οι επιστήμονες θέλησαν να εξετάσουν αν η ταυτόχρονη δράση αυτών των δύο μηχανισμών θα μπορούσε να ενισχύσει τα αποτελέσματα της θεραπείας.

Πώς διεξήχθη η μελέτη

Η μελέτη με την ονομασία BELIEVE περιέλαβε 507 ενήλικες με παχυσαρκία. Οι συμμετέχοντες είχαν είτε δείκτη μάζας σώματος άνω του 30 είτε άνω του 27 με προβλήματα υγείας που σχετίζονται με το βάρος, και χωρίστηκαν τυχαία σε εννέα διαφορετικές ομάδες θεραπείας. Ορισμένοι έλαβαν μόνο εικονικό φάρμακο, άλλοι μόνο bimagrumab ή μόνο σεμαγλουτίδη σε διαφορετικές δόσεις, ενώ οι υπόλοιποι έλαβαν συνδυασμούς των δύο φαρμάκων. Η σεμαγλουτίδη χορηγούνταν με εβδομαδιαία ένεση, ενώ το bimagrumab δινόταν ενδοφλέβια κάθε τρεις μήνες. Η κύρια αξιολόγηση έγινε μετά από 48 εβδομάδες θεραπείας.

Μεγαλύτερη απώλεια βάρους σε σύγκριση με τις υπάρχουσες θεραπείες

Τα αποτελέσματα έδειξαν σαφείς διαφορές μεταξύ των ομάδων. Οι συμμετέχοντες που έλαβαν εικονικό φάρμακο έχασαν κατά μέσο όρο περίπου 3,3 κιλά. Όσοι έλαβαν μόνο bimagrumab έχασαν έως και 9,3 κιλά, ενώ όσοι έλαβαν μόνο σεμαγλουτίδη στη μέγιστη δόση έχασαν περίπου 14,2 κιλά. Ωστόσο, ο συνδυασμός των δύο θεραπειών έφερε ακόμη μεγαλύτερη απώλεια βάρους: στην ισχυρότερη δοσολογία, οι συμμετέχοντες έχασαν κατά μέσο όρο 17,8 κιλά σε λιγότερο από έναν χρόνο.

Η διαφορά έγινε ακόμη πιο εντυπωσιακή, όταν οι ερευνητές συνέχισαν την παρακολούθηση των συμμετεχόντων για συνολικά 72 εβδομάδες. Σε αυτό το διάστημα, η απώλεια βάρους για όσους έλαβαν μόνο σεμαγλουτίδη έφτασε περίπου τα 16,5 κιλά. Αντίθετα, όσοι έλαβαν τον συνδυασμό των δύο φαρμάκων έχασαν κατά μέσο όρο 24,2 κιλά, ποσοστό που αντιστοιχεί περίπου στο 22% του αρχικού σωματικού βάρους.

Λιγότερη απώλεια μυϊκής μάζας και σημαντική μείωση του σπλαχνικού λίπους

Ένα από τα πιο σημαντικά ευρήματα της μελέτης αφορά τη σύνθεση της απώλειας βάρους. Συνήθως, όταν κάποιος χάνει κιλά, ένα σημαντικό ποσοστό – συχνά 25% έως 40% – προέρχεται από άλιπη μάζα σώματος, δηλαδή μυϊκό ιστό. Στη συγκεκριμένη δοκιμή, το Bimagrumab όχι μόνο περιόρισε την απώλεια μυών, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις αύξησε ελαφρώς τη μυϊκή μάζα. Αντίθετα, η σεμαγλουτίδη από μόνη της οδήγησε σε μείωση της άλιπης μάζας κατά περίπου 5% έως 7%. Όταν όμως τα δύο φάρμακα χορηγήθηκαν μαζί, η πλειονότητα της απώλειας βάρους προήλθε από λίπος – σε ποσοστό που οι ερευνητές εκτιμούν ότι ξεπέρασε το 90%.

Η μείωση του σπλαχνικού λίπους, δηλαδή του λίπους που συσσωρεύεται γύρω από τα εσωτερικά όργανα, ήταν επίσης εντυπωσιακή. Μετά από 72 εβδομάδες, η σεμαγλουτίδη από μόνη της μείωσε το συγκεκριμένο λίπος περίπου κατά 36%, ενώ ο συνδυασμός των δύο θεραπειών έφτασε σε μείωση περίπου 58%. Το σπλαχνικό λίπος θεωρείται ιδιαίτερα επικίνδυνο, καθώς συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων, διαβήτη τύπου 2 και μεταβολικού συνδρόμου.

Τι δείχνουν τα δεδομένα για το σάκχαρο και τον μεταβολισμό

Οι ερευνητές κατέγραψαν επίσης σημαντικές βελτιώσεις στον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα, ακόμη και σε άτομα που δεν είχαν διαβήτη. Μεταξύ των συμμετεχόντων που είχαν προδιαβήτη στην αρχή της μελέτης, το 76% όσων έλαβαν μόνο Bimagrumab επέστρεψε σε φυσιολογικά επίπεδα γλυκόζης. Το ποσοστό έφτασε το 96% στην ομάδα της σεμαγλουτίδης και το 100% σε όσους έλαβαν τον συνδυασμό των δύο φαρμάκων.

Όσον αφορά τις ανεπιθύμητες ενέργειες,  παρατηρήθηκαν οι ήδη γνωστές για τις συγκεκριμένες θεραπείες. Το Bimagrumab συνδέθηκε κυρίως με μυϊκές κράμπες, διάρροια και περιστασιακή ακμή, ενώ η σεμαγλουτίδη προκάλεσε συχνότερα ναυτία, δυσκοιλιότητα, διάρροια και κόπωση. Οι σοβαρές παρενέργειες ήταν σχετικά σπάνιες και δεν αναφέρθηκαν θάνατοι κατά τη διάρκεια της έρευνας.

Παρά τους όποιους περιορισμούς της μελέτης, τα ευρήματα ενισχύουν την ιδέα ότι οι θεραπείες για την παχυσαρκία του μέλλοντος μπορεί να βασίζονται σε συνδυασμούς φαρμάκων που στοχεύουν διαφορετικούς βιολογικούς μηχανισμούς. Με άλλα λόγια, αντί να περιορίζονται μόνο στη μείωση της όρεξης, οι νέες θεραπείες ίσως καταφέρουν να καίνε λίπος πιο αποτελεσματικά, διατηρώντας ταυτόχρονα τη μυϊκή μάζα και βελτιώνοντας τη συνολική μεταβολική υγεία.