Παιδιά και γυμναστική: Οι εξωτερικοί χώροι καλύτεροι για άσκηση και παιχνίδι

Τα παιδιά πρέπει να παίζουν έξω σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύεται στο περιοδικό Physiology and Behavior . Οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ κατέληξαν στο συμπέρασμα πως η άσκηση σε εξωτερικούς χώρους ενισχύει σημαντικά τη γνωστική λειτουργία των παιδιών, σε σχέση με την ίδια δραστηριότητα σε εσωτερικό χώρο. Αρκούν μόλις 30 λεπτά άσκησης σε εξωτερικό περιβάλλον για να βελτιωθεί η προσοχή, η μνήμη και η αυτοσυγκέντρωση των παιδιών.

Η διεξαγωγή της μελέτης και τα αποτελέσματά της

Όπως διαβάζουμε στο ZME Science, στη μελέτη συμμετείχαν 45 παιδιά ηλικίας 11 έως 13 ετών. Τα ίδια παιδιά κλήθηκαν να παίξουν μπάσκετ για μισή ώρα, πρώτα σε εξωτερικό χώρο και στη συνέχεια σε κλειστό γήπεδο. Πριν και μετά από κάθε δραστηριότητα, αλλά και 45 λεπτά αργότερα, τα παιδιά υποβλήθηκαν σε τεστ που αξιολογούσαν βασικές λειτουργίες του εγκεφάλου, όπως την ικανότητα συγκέντρωσης, τη διαχείριση περισπασμών και την προσωρινή αποθήκευση πληροφοριών στη μνήμη τους.

Η επίδραση του φυσικού περιβάλλοντος στη λειτουργία του εγκεφάλου

Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά: οι εξωτερικές δραστηριότητες είχαν αισθητά καλύτερη επίδραση στην απόδοση των παιδιών. Αντίθετα, η εσωτερική άσκηση όχι μόνο δεν έφερε τα ίδια οφέλη, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις παρατηρήθηκε ακόμη και καθυστέρηση στις αντιδράσεις. Το αξιοσημείωτο είναι ότι όλες οι συνθήκες της άσκησης ήταν ίδιες — τα ίδια γήπεδα, οι ίδιοι εκπαιδευτές, ο ίδιος εξοπλισμός. Η μόνη διαφορά ήταν το περιβάλλον.

Αν και τα παιδιά έκαναν λιγότερα σπριντ όταν έπαιζαν έξω, ο καρδιακός τους ρυθμός ήταν λίγο υψηλότερος. Αυτό δείχνει πως φυσικά κινούνταν πιο έντονα, χωρίς να το επιδιώκουν. Όμως το ενδιαφέρον είναι πως δεν ανέφεραν σημαντικές διαφορές στην ευχαρίστηση ή τη διάθεσή τους ανάμεσα στις δύο περιπτώσεις. Το γεγονός αυτό ενισχύει την ιδέα ότι δεν έχει τόση σημασία πόσο κινούμαστε, αλλά πού το κάνουμε. Το περιβάλλον επηρεάζει τον εγκέφαλο με τρόπους που ίσως δεν αντιλαμβανόμαστε άμεσα.

Η ανάγκη για περισσότερη κίνηση και πράσινο στις ζωές των παιδιών

Η συγκεκριμένη μελέτη έρχεται να ενισχύσει μια σειρά από άλλες έρευνες που υποστηρίζουν ότι η άσκηση σε φυσικό περιβάλλον  έχει πολλαπλά οφέλη. Προηγούμενη έρευνα έδειξε ότι το τρέξιμο έξω αυξάνει τη δραστηριότητα του εγκεφάλου περισσότερο από το τρέξιμο σε διάδρομο. Παράλληλα, μετα-ανάλυση που βασίστηκε σε 24 μελέτες έδειξε πως η εξωτερική άσκηση μειώνει το άγχος και την κόπωση, ενώ ενισχύει τη ζωτικότητα. Όταν, μάλιστα, πραγματοποιείται σε φυσικά τοπία, τα αποτελέσματα είναι ακόμη πιο ενθαρρυντικά.

Ασφαλώς, η νέα μελέτη έχει περιορισμούς. Εστιάζει σε συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα και αφορά κυρίως παιδιά που φοιτούν σε αγροτικά σχολεία με πρόσβαση σε πράσινους χώρους. Ο αριθμός των συμμετεχόντων ήταν επίσης μικρός. Οι ερευνητές επισημαίνουν την ανάγκη να διερευνηθεί αν τα ίδια οφέλη ισχύουν και για εφήβους μεγαλύτερης ηλικίας ή για παιδιά που ζουν σε πόλεις με λιγότερο πράσινο περιβάλλον.

Παρόλα αυτά, το μήνυμα που προκύπτει είναι ξεκάθαρο: αν θέλουμε τα παιδιά να συγκεντρώνονται, να σκέφτονται καθαρά και να αποδίδουν καλύτερα στο σχολείο, τότε ίσως αρκεί να τους επιτρέψουμε να παίξουν έξω. Τα ευρήματα δεν περιορίζονται μόνο στα παιδιά. Υπάρχουν ήδη ενδείξεις ότι και οι ενήλικες επωφελούνται περισσότερο από την εξωτερική άσκηση, τόσο σε νοητικό όσο και σε ψυχολογικό επίπεδο.