Προϋπολογισμός 2026: Υψηλή ανάπτυξη, ισχυρά πλεονάσματα και «παράθυρο» για νέες παροχές
Τη Δευτέρα το προσχέδιο στη Βουλή. Αναλυτικά οι προβλέψεις για τα βασικά μεγέθη της οικονομίας.
Υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, ισχυρό πρωτογενές πλεόνασμα, πτώση του πληθωρισμού, της ανεργίας και του δημόσιου χρέους και εκτίναξη των επενδύσεων προβλέπει το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το 2026 που θα κατατεθεί στη Βουλή την ερχόμενη Δευτέρα 6 Οκτωβρίου.
Το προσχέδιο περιλαμβάνει το πακέτο των φοροελαφρύνσεων και εισοδηματικών ενισχύσεων ύψους 1,7 δισ. ευρώ που θα εφαρμοσθούν το επόμενο έτος με το οικονομικό επιτελείο να αφήνει ανοιχτό το «παράθυρο» για νέα μέτρα στήριξης των νοικοκυριών λόγω της υπέρβασης του στόχου για το φετινό πλεόνασμα.
Αρμόδιοι παράγοντες παραπέμπουν στην ομιλία του πρωθυπουργού κατά τη ψήφιση του προϋπολογισμού το Δεκέμβριο καθώς και στην επικύρωση των στοιχεία της Eurostat για την ανάπτυξη και το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 χωρίς να δίνουν στίγμα για το είδος, την έκταση και το χρονοδιάγραμμα των νέων παρεμβάσεων. Πάντως ξεκαθαρίζουν ότι σε καμία περίπτωση δεν θα παραβιαστεί ο βασικός κανόνας του Συμφώνου Σταθερότητας με τις ανώτατες οροφές στις δαπάνες.
Επιτάχυνση της ανάπτυξης στο 2,4% για το 2026
Στο μέτωπο των βασικών μεγεθών της οικονομίας ο νέος προϋπολογισμός θα προβλέπει επιτάχυνση της ανάπτυξης στο 2,4% για το 2026 έναντι 2,2% φέτος με κινητήρα τις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση. Ειδικότερα εκτιμάται ότι οι επενδύσεις θα κάνουν άλμα 10,2% το 2026, από 5,7% φέτος ενώ οι δαπάνες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων αναμένεται να φτάσουν τα 17 δισ. ευρώ. Η ιδιωτική κατανάλωση αν και θα ανακόψει ταχύτητα θα συνεχίσει να κινείται σε υψηλά επίπεδα στο 1,7% από 1,9% φέτος ενώ ο ρυθμός αύξησης της δημόσια κατανάλωσης θα επιβραδυνθεί στη περιοχή του 0,7% από 1,4% το 2025.
Οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών προβλέπεται να αυξηθούν κατά 4,5% έναντι 2,2% φέτος κυρίως λόγω της βελτιωμένης εικόνας σε τουρισμό και βιομηχανία ενώ οι εισαγωγές θα ανεβάσουν ταχύτητα στο 4,6% από 0,9%.
Ο πληθωρισμός αναμένεται να αποκλιμακωθεί στο 2,2% από τη νέα αναθεωρημένη προς τα πάνω πρόβλεψη για 2,6% φέτος ενώ ο εναρμονισμένος δείκτης θα υποχωρήσει στο 2,2% από 3%. Επισημαίνεται ότι ο προϋπολογισμός συντάσσεται με πρόβλεψη για μέση τιμή πετρελαίου Brent στα 64 δολάρια το βαρέλι, χαμηλότερη από τα 67,7 δολάρια φέτος. Η ανεργία εκτιμάται ότι θα υποχωρήσει στο 7,4% σε εθνικολογιστική βάση, από 7,8% φέτος, ενώ σύμφωνα με την έρευνα εργατικού δυναμικού της ΕΛΣΤΑΤ στο 8,6% από 9,1%.
Σε δημοσιονομικό πεδίο προβλέπεται πρωτογενές πλεόνασμα 2,4% του ΑΕΠ με στελέχη του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας να θεωρούν πιθανή την υπέρβαση του στόχου σημειώνοντας ότι φέτος το πλεόνασμα θα σπάσει το φράγμα του 4% του ΑΕΠ. Οι πρωτογενείς δαπάνες θα αυξηθούν κατά 3,6% η κατά 3,6 δις. ευρώ με βάση την οροφή του Συμφώνου Σταθερότητας.
Σε τροχιά αποκλιμάκωσης το δημόσιο χρέος
Το δημόσιο χρέος θα συνεχίσει σε τροχιά αποκλιμάκωσης και από το 145% του ΑΕΠ το 2025 θα πέσει στο 140% το 2026. Στη μείωση του χρέους θα συμβάλλει και η νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων ύψους 5,29 δισ. ευρώ φέτος τον Δεκέμβριο, που αφορούν δόσεις δανείων από το πρώτο μνημόνιο με αποτέλεσμα τα υπόλοιπα των διμερών δανείων να περιοριστούν στα 21 δισ. ευρώ στο τέλος του 2026 από 31,6 δισ. ευρώ στις αρχές του 2025.
