«Return hubs»: Ελλάδα, Γερμανία, Ολλανδία, Αυστρία και Δανία προωθούν κέντρα επιστροφών μεταναστών

Στη δημιουργία κέντρων επιστροφών μεταναστών σε τρίτες χώρες, τα λεγόμενα «return hubs», προσανατολίζονται πέντε ευρωπαϊκά κράτη, η Ελλάδα, η Γερμανία, η Ολλανδία, η Αυστρία και η Δανία, με στόχο την αυστηροποίηση της μεταναστευτικής πολιτικής και τον αποτελεσματικότερο έλεγχο των επιστροφών.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας Bild, η σχετική πρωτοβουλία «κλείδωσε» σε επίπεδο υπουργών Εσωτερικών κατά τη διάρκεια επαφών στις Βρυξέλλες, σηματοδοτώντας ένα ακόμη βήμα προς μια πιο σκληρή ευρωπαϊκή γραμμή στο μεταναστευτικό.

Ο στόχος της πρωτοβουλίας

Το σχέδιο προβλέπει ότι μετανάστες για τους οποίους έχει εκδοθεί τελεσίδικη απόφαση επιστροφής, αλλά η απέλασή τους δεν είναι εφικτή προς το παρόν, θα μεταφέρονται σε ειδικές δομές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Από εκεί θα οργανώνεται η τελική αναχώρησή τους είτε προς τη χώρα καταγωγής τους είτε προς άλλο κράτος που θα δεχθεί να τους υποδεχθεί.

Οι πέντε χώρες επιδιώκουν, σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, να περιορίσουν ένα βασικό κίνητρο που, κατά την εκτίμησή τους, τροφοδοτεί τις μεταναστευτικές ροές: την παραμονή στην Ευρώπη ακόμη και μετά την έκδοση οριστικής απόφασης αποχώρησης.

Στο ίδιο πλαίσιο, επισημαίνεται ότι η παροχή κρατικής στήριξης σε άτομα που υποχρεούνται να εγκαταλείψουν μια χώρα, όπως συμβαίνει σε ορισμένες περιπτώσεις στη Γερμανία, θεωρείται από τις κυβερνήσεις αυτές «επικερδής», στοιχείο που εκτιμάται ότι λειτουργεί ως έμμεσος πόλος έλξης για νέες αφίξεις.

Η ελληνική διάσταση

Το ζήτημα των «return hubs» έχει αναδείξει επανειλημμένα ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης, ο οποίος το έχει θέσει ως βασική προτεραιότητα της ελληνικής πολιτικής στο μεταναστευτικό.

Σε πρόσφατη συνέντευξή του στη δημόσια τηλεόραση ΕΡΤ, ανέφερε ότι προτιμητέες περιοχές για τη δημιουργία τέτοιων δομών θα μπορούσαν να είναι χώρες της Αφρικής, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι η επιλογή συγκεκριμένων τοποθεσιών παραμένει ανοιχτή.

Δηλώσεις από Γερμανία και Αυστρία

Ο ομοσπονδιακός υπουργός Εσωτερικών της Γερμανίας Αλεξάντερ Ντόμπριντ δήλωσε στην Bild ότι «οι επιστροφές από την Ευρώπη πρέπει να επιβάλλονται αποτελεσματικά», προσθέτοντας πως τα «Return Hubs» αποσκοπούν στη δημιουργία νέων δυνατοτήτων για την εφαρμογή αυτής της πολιτικής.

Παράλληλα, το γερμανικό υπουργείο Εσωτερικών διευκρίνισε ότι η πρωτοβουλία εντάσσεται στο ευρύτερο πακέτο μεταρρυθμίσεων για το άσυλο που έχει εξαγγείλει ο κυβερνητικός συνασπισμός CDU/CSU–SPD.

Από την πλευρά της Αυστρίας, ο υπουργός Εσωτερικών Γκέρχαρντ Κάρνερ δήλωσε επίσης από τις Βρυξέλλες ότι τα πέντε κράτη επιθυμούν στο μέλλον να εξετάσουν ακόμη και τη μεταφορά διαδικασιών ασύλου εκτός Ευρώπης.

Το μοντέλο που συζητείται παραπέμπει στο βρετανικό σχέδιο μεταφοράς αιτούντων άσυλο στη Ρουάντα, που είχε προωθήσει το Ηνωμένο Βασίλειο, χωρίς ωστόσο να έχουν ακόμη προσδιοριστεί συγκεκριμένες χώρες για τη δημιουργία των νέων δομών.