Τριγωνικές συναλλαγές, εταιρείες-βιτρίνες, μετρητά: Πώς λειτουργούν τα «πλυντήρια» μαύρου χρήματος

Τριγωνικές συναλλαγές, εταιρείες-βιτρίνες, εικονικός τζίρος και αγοραπωλησίες περιουσιακών στοιχείων αποτελούν τις συνήθεις πρακτικές των επιτήδειων για τη νομιμοποίηση κεφαλαίων που προέρχονται από παράνομες δραστηριότητες.

Όπως αποκαλύφθηκε στις υποθέσεις με τις αλυσίδες Pizza Fan και «Χωριάτικο», μια επιχείρηση μπορεί να διαθέτει όλα τα τυπικά στοιχεία νομιμότητας, όπως ΑΦΜ, εγγραφή στο ΓΕΜΗ, τραπεζικούς λογαριασμούς και φορολογικά παραστατικά αλλά να χρησιμοποιείται ως κάλυψη για παράνομες οικονομικές δραστηριότητες.

Ειδικότερα με βάση τα ευρήματα των ελεγκτικών αρχών οι δρόμοι για το ξέπλυμα μαύρου χρήματος περνάνε μέσα από:

1. Τριγωνικές συναλλαγές

Τρεις ή περισσότερες επιχειρήσεις εμφανίζονται να πραγματοποιούν αγοραπωλησίες αγαθών ή υπηρεσιών για να αποκρύψουν τη πραγματική προέλευση η τον τελικό προορισμό των χρημάτων. Για παράδειγμα μια εταιρεία εμφανίζεται να αγοράζει υπηρεσίες από δεύτερη επιχείρηση, η οποία τιμολογείται από τρίτη, χωρίς να έχει πραγματοποιηθεί πραγματική εργασία. Σημειώνεται ότι οι τριγωνικές συναλλαγές δεν είναι από μόνες τους παράνομες και αποτελούν ένα από τα εργαλεία του διεθνούς εμπορίου. Πρόβλημα προκύπτει όταν χρησιμοποιούνται εικονικές συναλλαγές, πλαστά παραστατικά ή εταιρείες χωρίς πραγματική οικονομική δραστηριότητα για να συγκαλυφθεί η διαδρομή του χρήματος.

2. Εικονικά τιμολόγια

Εκδίδονται παραστατικά για εμπορεύματα που δεν παραδόθηκαν ή υπηρεσίες που δεν παρασχέθηκαν. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτούν οι υψηλές χρεώσεις για συμβουλευτικές υπηρεσίες χωρίς συμβάσεις, παραδοτέα ή αποδεικτικά εργασιών, καθώς μπορεί να χρησιμοποιούνται για τη δικαιολόγηση αδικαιολόγητων πληρωμών. Για παράδειγμα μια εταιρεία μπορεί να εμφανίζει σημαντικές δαπάνες για συμβουλευτικές υπηρεσίες χωρίς να υπάρχουν αντίστοιχες εκθέσεις, παραδοτέα, συμβάσεις ή αποδεικτικά εργασιών.

3. Εταιρείες-βιτρίνες

Πρόκειται για επιχειρήσεις χωρίς πραγματική δραστηριότητα, προσωπικό ή εγκαταστάσεις οι οποίες όμως εμφανίζουν σημαντικές συναλλαγές και λειτουργούν ως ενδιάμεσοι κρίκοι στη μεταφορά χρημάτων. Σε ορισμένες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται υπεράκτιες εταιρείες όπου δύσκολα μπορεί να γίνει η εξακρίβωση των πραγματικών δικαιούχων.

4. Μετρητά και εικονικός τζίρος

Επιχειρήσεις με πολλές συναλλαγές σε μετρητά όπως φούρνοι και καφετέριες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να εμφανιστούν παράνομα κεφάλαια ως έσοδα από πωλήσεις.

5. Ακίνητα και πολυτελή αγαθά

Αγορές ακινήτων, αυτοκινήτων ή άλλων περιουσιακών στοιχείων μεγάλης αξίας με παράνομα κεφάλαια. Η μεταγενέστερη πώληση τους χρησιμοποιείται για να δικαιολογηθεί η προέλευση των χρημάτων στην εφορία.

Τα στάδια για τη νομιμοποίηση παράνομων εσόδων είναι συνήθως τρία και περιλαμβάνουν τοποθέτηση κατά την οποία τα χρήματα εισέρχονται στο οικονομικό σύστημα, διαστρωμάτωση με διαδοχικές συναλλαγές που δυσκολεύουν τον εντοπισμό τους και ενσωμάτωση όταν επανεμφανίζονται ως νόμιμα κεφάλαια ή επενδύσεις.