Δεύτερη αναβολή στον «τσουχτερό» υπολογισμό εισφορών για 1,4 εκατ. επαγγελματίες
Αναβάλλεται για δεύτερη χρονιά ο «τσουχτερός» τρόπος υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών για ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους.
Μικρότερη του αναμενόμενου επιβάρυνση θα δουν τελικά το 2026 οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αυτοαπασχολούμενοι, καθώς ο ΕΦΚΑ «παγώνει» για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά την εφαρμογή του νέου μηχανισμού αναπροσαρμογής εισφορών βάσει του Δείκτη Μεταβολής Μισθών. Ο νέος τρόπος υπολογισμού, που θα οδηγούσε σε αυξήσεις της τάξης του 5,5%–6%, μετατίθεται για το 2027, επιτρέποντας μια ηπιότερη αναπροσαρμογή για το νέο έτος, η οποία θα κυμανθεί στο 2,6%–2,7%, όσο δηλαδή και ο πληθωρισμός του 2025.
Πόσο αυξάνονται οι εισφορές το 2026
Με βάση τη σχετική εγκύκλιο, οι μηνιαίες επιβαρύνσεις για το 2026 θα αυξηθούν από περίπου 6,36 ευρώ για όσους ανήκουν στην πρώτη και πιο οικονομική κατηγορία έως περίπου 17,14 ευρώ για την ανώτατη κατηγορία.
Η αύξηση είναι σχεδόν ίδια με τη φετινή (2,7%), πολύ χαμηλότερη όμως από εκείνη που θα προέκυπτε αν είχε ενεργοποιηθεί ο Δείκτης Μεταβολής Μισθών, ο οποίος αντανακλά τις μέσες αυξήσεις αποδοχών στην οικονομία.
Κι αυτό γιατί αν είχε εφαρμοστεί ο νέος μηχανισμός οι εισφορές θα αυξάνονταν τουλάχιστον διπλάσια, μεταξύ 5,5% και 6%, καθώς εκεί κινούνται οι μέσες μισθολογικές αυξήσεις των τελευταίων ετών. Αυτός είναι και ο λόγος που χιλιάδες επαγγελματίες εξέφραζαν ανησυχία για την επιβάρυνση που θα έβλεπαν στα ειδοποιητήρια του 2026.
Παράγοντες του ασφαλιστικού συστήματος σημειώνουν ότι η αναβολή δίνει «ανάσα» στην αγορά, ειδικά σε όσους βρίσκονται στην πρώτη κατηγορία — πρόκειται για το 80% των μη μισθωτών, που επιλέγει σταθερά το χαμηλότερο ασφάλιστρο, με το ποσοστό εισπραξιμότητας να παραμένει κοντά στο 60%.
Η «προστασία» αυτή, φυσικά, έχει ημερομηνία λήξης. Από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι εισφορές θα αναπροσαρμόζονται αυτόματα με βάση τον Δείκτη Μεταβολής Μισθών, όπως προβλέπει ο νόμος. Αυτό σημαίνει ότι οι μελλοντικές αυξήσεις αναμένεται να είναι μεγαλύτερες από τις σημερινές, καθώς θα συνδέονται άμεσα με την πορεία των μισθών σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα.
Πότε θα πληρωθούν οι νέες εισφορές
Οι επαγγελματίες θα κληθούν στο τέλος Φεβρουαρίου 2026 να καταβάλουν το νέο ποσό, αφού προηγουμένως επιλέξουν την ασφαλιστική κατηγορία στην οποία θα ενταχθούν για το έτος. Όσοι δεν υποβάλουν νέα δήλωση, θα παραμείνουν αυτομάτως στην κατηγορία που είχαν το 2025.
Ο κίνδυνος για τις μελλοντικές συντάξεις
Η τάση παραμονής στη χαμηλότερη κατηγορία έχει άμεσες συνέπειες στο ύψος των μελλοντικών συντάξεων. Οι νέες απονομές που καταγράφονται στο σύστημα «Ήλιος» δείχνουν ότι ασφαλισμένοι με 40 χρόνια εργασίας καταλήγουν σε καθαρά ποσά σύνταξης μεταξύ 772 και 886 ευρώ, καθώς οι παροχές υπολογίζονται αποκλειστικά βάσει των καταβληθέντων εισφορών.
Η κυβέρνηση εξετάζει τρόπους εξομάλυνσης της μετάβασης στο νέο σύστημα που θα τεθεί σε πλήρη εφαρμογή από το 2027, ώστε να μην προκληθεί απότομη επιβάρυνση στους επαγγελματίες και να διατηρηθεί η εισπραξιμότητα σε βιώσιμα επίπεδα.