Financial Times: Μπορεί η Ουκρανία να συμβιβαστεί με το σχέδιο Τραμπ; - Τα μεγαλύτερα «αγκάθια»
Εντατικές διαβουλεύσεις για το ειρηνευτικό αμερικανικό σχέδιο – Πού επικεντρώνονται οι αντιδράσεις από Ουκρανία και Ευρωπαίους.
Ευρωπαίοι και Ουκρανοί διαπραγματευτές είχαν χθες Κυριακή (23/11) κρίσιμες συνομιλίες με αξιωματούχους των ΗΠΑ, σε μια προσπάθεια να τροποποιήσουν το ειρηνευτικό σχέδιο 28 σημείων της Ουάσινγκτον για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Το προσχέδιο, το οποίο χαρακτηρίζεται «υπερβολικά ευνοϊκό για τη Ρωσία», έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στο Κίεβο και στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Οι ΗΠΑ πιέζουν το Κίεβο να απαντήσει έως την Πέμπτη (27/11), με Ουκρανούς και Ευρωπαίους να ζητούν σημαντικές αλλαγές, τονίζοντας ότι η πρόταση παρακάμπτει βασικές κόκκινες γραμμές ασφαλείας και ενσωματώνει πάγιες ρωσικές διεκδικήσεις. Έτσι λοιπόν, όπως αναφέρεται και σε εκτενές δημοσίευμα των Financial Times, αποκτά ενδιαφέρον να δούμε πως μπορεί να μετατραπεί αυτή η πρόταση του Τραμπ σε ένα σχέδιο που θα μπορούσαν να αποδεχθούν όλες οι πλευρές.
Το ζήτημα του Ντόνετσκ στο επίκεντρο
Το μεγαλύτερο «αγκάθι» είναι η προβλεπόμενη αποχώρηση των ουκρανικών δυνάμεων από περιοχές της επαρχίας Ντόνετσκ που σήμερα ελέγχουν, ανοίγοντας τον δρόμο για ρωσικό «de facto» έλεγχο. Μια τέτοια κίνηση θεωρείται εσωτερικά εκρηκτική για την Ουκρανία, καθώς θα οδηγούσε σε απώλεια σημαντικών «πόλεων-φρουρίων» που αποτελούν προπύργιο άμυνας από το 2014.
Αμφιλεγόμενες εγγυήσεις ασφαλείας
Το αμερικανικό σχέδιο προβλέπει, επίσης, ασαφείς «εγγυήσεις ασφαλείας» για την Ουκρανία, αλλά ταυτόχρονα αποκλείει την ένταξη στο ΝΑΤΟ και περιορίζει σημαντικά την παρουσία δυτικών δυνάμεων στη χώρα. Το Κίεβο επιμένει ότι χρειάζεται δεσμεύσεις αντίστοιχες με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, κάτι που δεν αποτυπώνεται στο έγγραφο.
Το ζήτημα των «παγωμένων» ρωσικών περιουσιακών στοιχείων
Έντονη αντίδραση προκαλεί επίσης η πρόταση για τη διάθεση «παγωμένων» ρωσικών κεφαλαίων. Σύμφωνα με το προσχέδιο, μεγάλο μέρος των χρημάτων θα κατευθυνόταν σε αμερικανικό επενδυτικό ταμείο, ματαιώνοντας τον ευρωπαϊκό σχεδιασμό για δάνειο αποζημιώσεων ύψους 140 δισ. ευρώ.
Αμνηστία για εγκλήματα πολέμου
Το σχέδιο προβλέπει γενική αμνηστία για όλα τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, κάτι που απορρίπτεται κατηγορηματικά από το Κίεβο αλλά και από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Περιορισμός του ουκρανικού στρατού
Τέλος, η πρόταση περιλαμβάνει μείωση των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων στους 600.000 στρατιώτες, χωρίς αντίστοιχο περιορισμό για τη Ρωσία — σημείο που η ΕΕ θεωρεί απαράδεκτο.
Παρά τις προσπάθειες εξομάλυνσης των διαφορών, διπλωματικοί κύκλοι εκτιμούν ότι η απόσταση ανάμεσα στις θέσεις ΗΠΑ–Ρωσίας και Ουκρανίας–Ευρωπαίων παραμένει μεγάλη, με το ενδεχόμενο συμφωνίας να εξαρτάται πλέον από κρίσιμες αλλαγές στο αμερικανικό προσχέδιο.