Φθηνότερο καλάθι έως 39 ευρώ τον μήνα – Οι κατηγορίες με τις μεγαλύτερες μειώσεις

Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης για τις τιμές στο ράφι βρίσκεται η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών, με την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή (ΑΑΕΑ&ΠΚ) να απαντά στις αναφορές περί τεχνητών αυξήσεων πριν από την έναρξή της.

Η Αρχή υποστηρίζει ότι δεν καταγράφηκαν ανατιμήσεις τον Ιούλιο και τον Αύγουστο από εταιρείες επώνυμων προϊόντων που συμμετέχουν στην Πρωτοβουλία και τονίζει ότι οι πραγματικές τιμές πρέπει να συγκρίνονται με ενιαία βάση, ίδια αλυσίδα και ίδια χρονική περίοδο.

Παράλληλα, εκτιμά ότι η εξοικονόμηση για το συγκεκριμένο καλάθι μπορεί να φτάσει κατά μέσο όρο τα 39 ευρώ τον μήνα ανά νοικοκυριό.

Αναλυτικά στην ανακοίνωσή της η Αρχή αναφέρει ότι με αφορμή δημόσιες αναφορές για τις μειώσεις τιμών στο ράφι στο πλαίσιο της Εθνικής Πρωτοβουλίας Μείωσης Τιμών, επισημαίνει τα εξής:

«Η Εθνική Πρωτοβουλία μείωσης των τιμών τέθηκε σε εφαρμογή στις 31 Αυγούστου και περιλαμβάνει 1.740 κωδικούς προϊόντων. Η εικόνα που επιχειρείται να δημιουργηθεί, ότι, δηλαδή, οι τιμές ορισμένων κωδικών αυξήθηκαν πριν από την έναρξη της Πρωτοβουλίας για να εμφανιστούν στη συνέχεια ως μειωμένες, δεν ανταποκρίνεται στην ελληνική πραγματικότητα. Η ΑΑΕΑ&ΠΚ, ως αποδέκτης των δηλώσεων ανατιμήσεων που υποβάλλονται από τις επιχειρήσεις, δεν έχει λάβει για τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο καμία δήλωση ανατίμησης από εταιρεία επώνυμων προϊόντων που συμμετέχει στην Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών. Η μόνη δήλωση ανατίμησης που έχει υποβληθεί κατά το διάστημα αυτό, αφορά μία εταιρεία που δεν συμμετέχει στην Πρωτοβουλία.

Πέρα, όμως, από αυτό, σε ορισμένες δημόσιες αναφορές επιλέγεται ένας πολύ μικρός αριθμός προϊόντων και δημιουργείται ένα τεχνητό “ καλάθι”. Για κάθε προϊόν δεν συγκρίνεται η ίδια αλυσίδα, η ίδια βάση τιμής και η ίδια χρονική περίοδος. Αντίθετα, αναζητείται εκ των υστέρων η χαμηλότερη τιμή που εμφανίστηκε σε οποιαδήποτε αλυσίδα και σε οποιαδήποτε ημέρα, ακόμη και αν επρόκειτο για σύντομη προσφορά λίγων ημερών.

Με απλά λόγια, άλλο είναι η πραγματική τιμή ραφιού χωρίς προσφορά που βλέπει ο καταναλωτής σε ένα κατάστημα και άλλο η χαμηλότερη προσφορά που μπορεί να εντοπιστεί εκ των υστέρων, σε διαφορετικές αλυσίδες και διαφορετικές ημέρες. Η πρώτη δείχνει την εικόνα της αγοράς. Η δεύτερη δημιουργεί ένα τεχνητό “ καλάθι” που δεν αντιστοιχεί σε πραγματική αγορά.

Η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών δεν είναι μία ακόμη προσφορά λίγων ημερών. Αφορά σταθερή και δεσμευμένη μείωση της βασικής τιμής ραφιού για διάστημα τουλάχιστον δύο μηνών ανά κωδικό και, σε αρκετές περιπτώσεις, έως το τέλος Δεκεμβρίου 2026. Οι σύντομες προσφορές τιμών δεν σταματούν, θα εφαρμόζονται επιπλέον πάνω στην ήδη μειωμένη βασική τιμή, ώστε ο καταναλωτής να βλέπει, για μικρότερα χρονικά διαστήματα, ακόμη χαμηλότερες τελικές τιμές.

Επιπλέον, οι συγκρίσεις που παρουσιάστηκαν δεν περιλαμβάνουν ολόκληρες κατηγορίες της Πρωτοβουλίας, οι οποίες έχουν σημαντική συμμετοχή και ουσιαστικές μειώσεις. Πρόκειται για κατηγορίες που δεν συμμετέχουν συνήθως σε σύντομες προσφορές, και γι' αυτό προφανώς εξαιρέθηκαν από τη σύγκριση των ανωτέρω αναφορών. Ενδεικτικά, δεν περιλαμβάνονται:

• τα νωπά κρέατα, με 100 κωδικούς, μέση μείωση 7,5% και μειώσεις που φτάνουν έως 28%,
• τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, με 360 κωδικούς, μέση μείωση 8% και μέγιστη μείωση 33%,
• τα σχολικά είδη, με 405 προϊόντα, μέση μείωση 12% και μέγιστη μείωση 36%.

Η ΑΑΕΑ&ΠΚ παρακολουθεί και ελέγχει καθημερινά την εφαρμογή της Εθνικής Πρωτοβουλίας Μείωσης Τιμών και θα συνεχίσει να το κάνει σε όλη τη διάρκειά της.

Η μέχρι σήμερα αποτύπωση των πραγματικών τιμών στο ράφι επιβεβαιώνει τα στοιχεία που έχει ανακοινώσει η Αρχή.

Τέλος, και με βάση τις μηνιαίες πωλήσεις των προϊόντων που συμμετέχουν, η ΑΑΕΑ&ΠΚ εκτιμά ότι η εξοικονόμηση για το συγκεκριμένο καλάθι μπορεί να φτάσει τα 39 ευρώ τον μήνα κατά μέσο όρο, ανά νοικοκυριό».