Η Μόσχα εργαλειοποιεί την κατασκοπεία κατά του Φαναρίου: Νέα επίθεση κατά Βαρθολομαίου

Σε μια πρωτοφανή κίνηση που αναβαθμίζει την ένταση ανάμεσα στη Μόσχα και την Κωνσταντινούπολη, η Ρωσική Υπηρεσία Εξωτερικών Πληροφοριών (SVR) προχώρησε στη δεύτερη κατά σειρά σφοδρή επίθεση κατά του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου από την αρχή του έτους με μια ακραία επιθετική ανακοίνωση. Η επίσημη κρατική υπηρεσία κατασκοπείας της Ρωσίας εγκαταλείπει κάθε πρόσχημα και παρεμβαίνει ευθέως σε εκκλησιαστικά και θεολογικά ζητήματα, αναγάγοντάς τα στη σφαίρα της γεωπολιτικής σύγκρουσης με φόντο τη διαδοχή στην Εκκλησία της Γεωργίας.

Η νέα αυτή κρίση επιβεβαιώνει ότι για τον Βλαντίμιρ Πούτιν  και τον Πατριάρχη Κύριλλο, ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος θεωρείται «γεωπολιτικός εχθρός». Η επιμονή του Φαναρίου στον διάλογο με τη σύγχρονη δημοκρατία και τη Δύση έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με το απομονωτικό μοντέλο της Μόσχας, η οποία δεν διστάζει να επιστρατεύσει ακόμη και την υπηρεσία εξωτερικής αντικατασκοπείας για να πλήξει το κύρος της Μητέρας Εκκλησίας.

Η εμπλοκή των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών στα εκκλησιαστικά

Η Μόσχα, μέσω της SVR, κατηγορεί τον Προκαθήμενο της Ορθοδοξίας για «αλαζονεία» και προσπάθεια πρόκλησης νέου σχίσματος, μετά την εκδημία του Πατριάρχη Γεωργίας Ηλία. Η ρωσική πλευρά ισχυρίζεται ότι το Φανάρι επιχειρεί να ελέγξει την εκλογή του διαδόχου, προωθώντας πρόσωπα της εμπιστοσύνης του, όπως τους Μητροπολίτες Αβραάμ και Γρηγόριο. Είναι αξιοσημείωτο ότι μια υπηρεσία πληροφοριών επικαλείται πλέον κανόνες Οικουμενικών Συνόδων για να κατηγορήσει τον Οικουμενικό Πατριάρχη για «φιλαρχία» και «δόλια γραμμή», σε μια προσπάθεια να αμφισβητήσει το θεσμικό του πρωτείο.

Τον περασμένο Ιανουάριο, η ρωσική αντικατασκοπεία σε μια ακραία κίνηση είχε υποστηρίξει ότι οι δράσεις του Οικουμενικού Πατριάρχη υποκινούνται από τις δυτικές μυστικές υπηρεσίες, κατηγορώντας προσωπικά τον κ. Βαρθολομαίο ότι είναι πράκτορας της βρετανική ΜΙ6. Αυτή η παγιωμένη -πλέον- ρητορική στοχεύει στην παρουσίαση του Φαναρίου ως «μαριονέτας» της Δύσης, τη στιγμή που ο Οικουμενικός Πατριάρχης αποτελεί το μόνο θεσμικό εμπόδιο στην επέκταση της ρωσικής επιρροής στον ορθόδοξο κόσμο.

Το μοτίβο της Ουκρανίας και το δόγμα του «ρωσικού κόσμου»

Η επίθεση αυτή δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό, αλλά παγιώνει ένα μοτίβο που ξεκίνησε το 2018 με την παραχώρηση της Αυτοκεφαλίας από το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην Εκκλησία της Ουκρανίας. Η Μόσχα επιχειρεί να παραλληλίσει τις εξελίξεις στη Γεωργία με την Ουκρανία, τη Σερβία και τις χώρες της Βαλτικής, κατηγορώντας τον Πατριάρχη για «θρησκευτική περικύκλωση» της Ρωσίας. Στην πραγματικότητα, το Κρεμλίνο και το Πατριαρχείο Μόσχας υπερασπίζονται το δόγμα του «ρωσικού κόσμου» (Russkiy Mir), το οποίο θέλει τη Ρωσία πνευματικό κέντρο όλων των ρωσόφωνων λαών, καταπατώντας τα κυριαρχικά δικαιώματα ανεξάρτητων κρατών.

Η συστηματική στοχοποίηση του κ. Βαρθολομαίου εξηγείται από το γεγονός ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης, εμμένοντας στον ιστορικό του ρόλο ως «Πρώτος μεταξύ ίσων», ακυρώνει την ψευδοθεωρία της Μόσχας ως «Τρίτης Ρώμης». Η Ρωσία, χρησιμοποιώντας τον πλούτο και τον αριθμό των πιστών της, επιδιώκει να αντικαταστήσει το πρωτείο τιμής με ένα πρωτείο ισχύος, μετατρέποντας την Ορθοδοξία σε εργαλείο εξωτερικής πολιτικής και επεκτατισμού.

Η απάντηση του Οικουμενικού Πατριαρχείου στις ρωσικές ύβρεις

Το Οικουμενικό Πατριαρχείο απάντησε τον περασμένο Ιανουάριο στις ρωσικές αιτιάσεις υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για ύβρεις και «ψευδείς ειδήσεις» (fake news). Εκφράζοντας βαθύτατη θλίψη, το Φανάρι υπενθύμισε ότι η τακτική της στοχοποίησης είναι μια πάγια πρακτική της Μόσχας από το 2018, όταν η Κωνσταντινούπολη έπραξε το καθήκον της απέναντι στον ουκρανικό λαό. Οι κατηγορίες περί «θρησκευτικών δομών-μαριονετών» απορρίπτονται ως ανυπόστατες, καθώς το Οικουμενικό Πατριαρχείο κινείται πάντα εντός των πλαισίων των Ιερών Κανόνων και της παράδοσης της Εκκλησίας.