Μετά τον Ζελένσκι η σειρά του Νετανιάχου - Τον συναντά ο Τραμπ στο Μαρ-α-Λάγκο

Με τον πόλεμο στη Λωρίδα της Γάζας και το μέλλον της εύθραυστης ανακωχής να βρίσκονται στο επίκεντρο, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου συναντάται σήμερα Δευτέρα (29/12) με τον βασικό του σύμμαχο, τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, σε συνομιλίες που αναμένεται να καλύψουν ένα ευρύ φάσμα κρίσιμων ζητημάτων για τη Μέση Ανατολή.

Στο τραπέζι θα βρεθούν, μεταξύ άλλων, το μέλλον της κατάπαυσης του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, οι εξελίξεις στη Συρία, καθώς και ο αφοπλισμός της Χεζμπολάχ στον Λίβανο. Πρόκειται για την πέμπτη συνάντηση των δύο ανδρών από την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο.

Εύθραυστη ανακωχή και «κολλημένη» δεύτερη φάση

Η συνάντηση πραγματοποιείται ενώ οι διαπραγματεύσεις για την έναρξη της λεγόμενης δεύτερης φάσης της συμφωνίας εκεχειρίας στη Γάζα φαίνεται να έχουν βρεθεί σε αδιέξοδο. Η κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στον ισραηλινό στρατό και το παλαιστινιακό ισλαμιστικό κίνημα Χαμάς, η οποία τέθηκε σε ισχύ στις 10 Οκτωβρίου, παραμένει εύθραυστη, με αλληλοκατηγορίες για παραβιάσεις.

Η δεύτερη φάση της συμφωνίας προβλέπει, μεταξύ άλλων, τον αφοπλισμό της Χαμάς –πρόταση στην οποία το παλαιστινιακό κίνημα αντιτίθεται–, τη σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων από τον θύλακο, τον σχηματισμό μεταβατικών παλαιστινιακών αρχών και την ανάπτυξη διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης.

Πριν καν αρχίσουν επίσημα οι συνομιλίες για τη δεύτερη φάση, το Ισραήλ ζητά την επιστροφή του λειψάνου του τελευταίου ομήρου που παραμένει στη Γάζα, με τη Χαμάς να απαντά ότι μέχρι στιγμής δεν έχει καταφέρει να το εντοπίσει.

Το παρασκήνιο και ο ρόλος των ΗΠΑ

Σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο, ο πρόεδρος Τραμπ αναμένεται να υποδεχθεί τον Ισραηλινό πρωθυπουργό στις 13:00 τοπική ώρα (20:00 ώρα Ελλάδας) στο Μαρ-α-Λάγκο, στη Φλόριντα, όπου περνά τις εορτές. Υπενθυμίζεται ότι στον ίδιο χώρο ο Αμερικανός πρόεδρος είχε υποδεχθεί χθες τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με αντικείμενο τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Παράλληλα, ο ειδικός απεσταλμένος του Αμερικανού προέδρου, Στιβ Γουίτκοφ, και ο σύμβουλος και γαμπρός του κ. Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, είχαν επαφές νωρίτερα αυτόν τον μήνα στο Μαϊάμι με εκπροσώπους του Κατάρ, της Αιγύπτου και της Τουρκίας, στο πλαίσιο των προσπαθειών για επανεκκίνηση της διαδικασίας.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Axios, η Ουάσιγκτον επιδιώκει να ανακοινώσει σύντομα τον σχηματισμό παλαιστινιακής μεταβατικής κυβέρνησης αποτελούμενης από τεχνοκράτες, η οποία θα εποπτεύεται από ειδική επιτροπή υπό την προσωπική αιγίδα του κ. Τραμπ. Κατά την ίδια πηγή, ο Αμερικανός πρόεδρος εξετάζει τη σύγκληση νέας «επιτροπής ειρήνης» στο περιθώριο του φόρουμ του Νταβός τον Ιανουάριο.

Ιράν και περιφερειακές εντάσεις

Ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου αναμένεται να θέσει με έμφαση το ζήτημα του Ιράν, κάνοντας λόγο για επανεκκίνηση του πυρηνικού του προγράμματος και αναπλήρωση των στρατιωτικών του δυνατοτήτων, ιδίως στον τομέα των βαλλιστικών πυραύλων.

Τον Ιούνιο, Ισραήλ και Ιράν, ορκισμένοι εχθροί, ενεπλάκησαν σε πόλεμο διάρκειας 12 ημερών, με το Ισραήλ να εξαπολύει πλήγματα κατά ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων και τις ΗΠΑ να συμμετέχουν με βομβαρδισμούς σε τρεις κρίσιμες εγκαταστάσεις. Η Τεχεράνη απάντησε με επιθέσεις μέσω drones και πυραύλων.

Σε συνέντευξή του που δημοσιεύθηκε το Σάββατο, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ, το Ισραήλ και οι Ευρωπαίοι διεξάγουν «ολοκληρωτικό πόλεμο» εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Πολιτικές σκοπιμότητες

Ο αναλυτής Γιόσι Μέκελμπεργκ, ειδικός στη Μέση Ανατολή στο Chatham House, εκτιμά ότι υπάρχουν «όλο και περισσότερες ενδείξεις απογοήτευσης της αμερικανικής κυβέρνησης απέναντι στον Νετανιάχου».

Την ίδια στιγμή, καθώς οι βουλευτικές εκλογές στο Ισραήλ πλησιάζουν το φθινόπωρο του 2026, η συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ δίνει στον Ισραηλινό πρωθυπουργό την ευκαιρία να στρέψει το ενδιαφέρον στο Ιράν και να απομακρύνει τη δημόσια συζήτηση από τα εσωτερικά πολιτικά προβλήματα που αναμένεται να αντιμετωπίσει στην προεκλογική περίοδο.