Μη βάζεις σέξι φωτογραφίες στο προφίλ σου - Τα dating apps «τιμωρούν» τους χρήστες που το κάνουν

Μια νέα επιστημονική έρευνα επιβεβαιώνει κάτι που όλοι, λίγο πολύ, έχουμε παρατηρήσει στην πράξη: ότι οι υπερβολικά σέξι φωτογραφίες και περιγραφές στα Dating apps αλλάζουν τον τρόπο που μας κρίνουν οι άλλοι χρήστες και καθορίζει το αν θα ήθελαν να συνάψουν σχέση μαζί μας. Με απλά λόγια, οι ερευνητές προσπάθησαν να δουν αν μια πιο προκλητική ή σεξουαλικά φορτισμένη εικόνα σε ένα προφίλ γνωριμιών βοηθά ή τελικά λειτουργεί εις βάρος του ατόμου.

Η πραγματικότητα στα dating apps

Είναι γεγονός ότι στις εφαρμογές γνωριμιών, όλοι προσπαθούν να παρουσιάσουν τον εαυτό τους όσο το δυνατόν πιο ελκυστικό. Συχνά επιλέγουν φωτογραφίες που αναδεικνύουν το σώμα ή τη σεξουαλικότητά τους, πιστεύοντας ότι έτσι θα τραβήξουν περισσότερη προσοχή. Η μελέτη όμως δείχνει ότι αυτή η στρατηγική έχει διπλό αποτέλεσμα: μπορεί να αυξάνει το ενδιαφέρον επιφανειακά, αλλά ταυτόχρονα αλλάζει και τον τρόπο που οι άλλοι αντιλαμβάνονται την προσωπικότητα και τις προθέσεις του ατόμου.

Οι ερευνητές εξηγούν ότι όταν βλέπουμε μια σεξουαλικοποιημένη εικόνα, τείνει να περιορίζεται η αντίληψή μας για το άτομο.  την αντίληψή μας για το άτομο. Αντί να το βλέπουμε ως ολοκληρωμένη προσωπικότητα, με χαρακτήρα, αξίες και συναισθήματα, το αντιλαμβανόμαστε περισσότερο ως αντικείμενο επιθυμίας. Αυτό ονομάζεται sexual objectification. Σε αυτή την περίπτωση, το άτομο δεν αξιολογείται ως πιθανός σύντροφος, αλλά κυρίως ως εικόνα.

Πώς διεξήχθη η έρευνα

Η έρευνα βασίστηκε σε τρεις ξεχωριστές μελέτες. Στην πρώτη, οι συμμετέχοντες είδαν προφίλ γνωριμιών με δύο τύπους φωτογραφιών: σεξουαλικά φορτισμένες και μη. Οι φωτογραφίες ήταν σχεδιασμένες έτσι ώστε να διαφέρουν μόνο ως προς αυτό το στοιχείο, όχι ως προς την ελκυστικότητα. Οι συμμετέχοντες στη συνέχεια αξιολόγησαν τα άτομα: πόσο «κατάλληλα» τα θεωρούσαν για να συνάψουν σοβαρό δεσμό, πόσο πιθανό ήταν να ενδιαφέρονται για περιστασιακές επαφές χωρίς δεσμεύσεις και αν θα ήθελαν οι ίδιοι να συνάψουν σχέση μαζί τους.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ένα ξεκάθαρο μοτίβο. Τα άτομα με σέξι φωτογραφίες κρίνονταν πιο αυστηρά. Θεωρούνταν λιγότερο «σοβαροί» υποψήφιοι για σχέση, λιγότερο κατάλληλοι ως σύντροφοι και περισσότερο συνδεδεμένοι με την ιδέα των περιστασιακών σχέσεων. Αντίστοιχα, οι συμμετέχοντες έδειχναν μικρότερο ενδιαφέρον να συνάψουν μακροχρόνια σχέση μαζί τους.

Η δεύτερη μελέτη πήγε ένα βήμα παραπέρα. Αντί για φωτογραφίες, χρησιμοποιήθηκαν βίντεο παρουσίασης, ώστε να υπάρχει πιο «ζωντανή» εικόνα. Και πάλι, η διαφορά ήταν μόνο στο αν το άτομο παρουσιαζόταν με πιο σεξουαλικοποιημένο τρόπο ή όχι. Εδώ οι συμμετέχοντες κλήθηκαν επίσης να γράψουν μια φανταστική περιγραφή ενός ραντεβού μαζί του, κάτι που αποκάλυψε και πιο ασυνείδητες τάσεις.

Και σε αυτή την περίπτωση, το μοτίβο επαναλήφθηκε. Όταν το άτομο παρουσιαζόταν πιο σεξουαλικά, οι συμμετέχοντες όχι μόνο το αξιολογούσαν πιο αρνητικά ως πιθανό σύντροφο, αλλά και στις φαντασιώσεις τους το αντιμετώπιζαν πιο «αντικειμενοποιημένα», δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στην εμφάνιση και λιγότερο στην προσωπικότητα. Το πιο σημαντικό εύρημα ήταν ότι αυτή η αρνητική εικόνα επηρέαζε και την τελική πρόθεση.

Η τρίτη μελέτη προσπάθησε να απαντήσει σε ένα κρίσιμο ερώτημα: μπορεί κάτι να «διορθώσει» αυτή την αρνητική εντύπωση; Οι ερευνητές πρόσθεσαν ένα νέο στοιχείο στα προφίλ: περιγραφές που έδειχναν έναν πιο ανθρώπινο, ζεστό και κοινωνικό χαρακτήρα. Για παράδειγμα, ένα άτομο δεν παρουσιαζόταν μόνο με φωτογραφία, αλλά και με ένα κείμενο που έδινε έμφαση σε αξίες όπως φροντίδα, καλοσύνη ή αγάπη για την οικογένεια.

Το αποτέλεσμα ήταν ενδιαφέρον. Όταν συμπεριλήφθηκε και αυτή η περιγραφή, με τις πιο ανθρώπινες πτυχές του ατόμου, οι αρνητικές συνέπειες της σεξουαλικοποιημένης εικόνας μειώνονταν. Με άλλα λόγια, αν κάποιος δώσει και άλλα στοιχεία για την προσωπικότητά του, οι άλλοι είναι λιγότερο πιθανό να τον δουν μόνο ως αντικείμενο επιθυμίας.

Πού καταλήγουν οι ερευνητές

Συνολικά, η έρευνα καταλήγει σε ένα σημαντικό συμπέρασμα: στα dating apps, η εικόνα παίζει τεράστιο ρόλο, αλλά η υπερβολική έμφαση στη σεξουαλικότητα μπορεί να γυρίσει μπούμερανγκ. Αντί να αυξήσει τις πιθανότητες για ουσιαστική σχέση, μπορεί να οδηγήσει τους άλλους στο να υποθέσουν ότι το άτομο ενδιαφέρεται κυρίως για περιστασιακές επαφές ή ότι δεν διαθέτει άλλα σημαντικά χαρακτηριστικά.

Ένα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι τόσο οι άνδρες όσο και οι γυναίκες επηρεάζονται από αυτό το φαινόμενο, αν και με κάποιες διαφορές. Οι γυναίκες φαίνεται να είναι πιο αυστηρές στην αξιολόγηση σεξουαλικοποιημένων προφίλ, πιθανώς επειδή δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην ασφάλεια και στη σοβαρότητα μιας πιθανής σχέσης.

Η μελέτη δείχνει τελικά τη βασική αντίφαση των σύγχρονων εφαρμογών γνωριμιών. Από τη μία πλευρά, οι χρήστες θέλουν να φαίνονται ελκυστικοί και να τραβούν προσοχή. Από την άλλη, η υπερβολική έμφαση στην εμφάνιση μπορεί να μειώσει τις πιθανότητες για κάτι πιο ουσιαστικό. Η εικόνα μπορεί να ανοίγει την πόρτα, αλλά ο τρόπος που «μεταφράζεται» από τους άλλους καθορίζει αν αυτή η πόρτα θα μείνει ανοιχτή.

Σε έναν κόσμο όπου το «swipe» γίνεται σε δευτερόλεπτα, η μελέτη υπενθυμίζει ότι οι πρώτες εντυπώσεις είναι ισχυρές, αλλά όχι πάντα ακίνδυνες. Και ότι τελικά, αυτό που δείχνουμε μπορεί να μην επηρεάζει μόνο το αν θα μας προσέξουν, αλλά και τι θα καταλάβουν για εμάς.

Η μελέτη δημοσιεύεται στο Journal of Psychosocial Research on Cyberspace.