Ελληνικά δημόσια σχολεία VS ΗΠΑ: Ένας Αμερικανός πολύτεκνος πατέρας τα συγκρίνει και γίνεται viral

Πόσες φορές διαμαρτύρονται οι Έλληνες γονείς για την κατάσταση στα δημόσια σχολεία; Πόσες φορές έχουν σκεφτεί ή υποθέσει πως αν ζούσαν σε μια άλλη χώρα τα πράγματα θα ήταν καλύτερα; Ένας πολύτεκνος πατέρας που μετακόμισε με την οικογένειά του από τη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ, στην Ερέτρια της Εύβοιας, συγκρίνει τα δύο εκπαιδευτικά συστήματα και μοιράζεται την εμπειρία του ύστερα από έναν ολόκληρο χρόνο φοίτησης των παιδιών του στα ελληνικά δημόσια σχολεία.

Χωρίς υπερβολές και στερεότυπα, αλλά με ειλικρίνεια όπως λέει, συγκρίνει δύο διαφορετικές πραγματικότητες. Από τις σύγχρονες εγκαταστάσεις και την τεχνολογία των αμερικανικών σχολείων μέχρι τη σημασία των ανθρώπινων σχέσεων, της κοινωνικής ένταξης και της εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας. Ελληνικά δημόσια σχολεία ή αμερικανικά, είναι η ερώτηση λοιπόν και η απάντηση γίνεται viral στο διαδίκτυο…

«Η γυναίκα μου κι εγώ έχουμε τέσσερα παιδιά. Πρώτα απ' όλα, χρειάζεται να δώσω λίγο πλαίσιο. Ερχόμασταν από μια εξαιρετική σχολική περιφέρεια των ΗΠΑ. Οι εγκαταστάσεις εκεί ήταν κορυφαίες. Ολοκαίνουργια κλιματιστικά και κάθε μαθητής είχε το δικό του καινούργιο iPad. Υπήρχαν υπολογιστές τελευταίας τεχνολογίας κι όλα τα σχετικά. Εδώ δεν είναι έτσι.

Πρώτα όμως θέλω να μιλήσω για τους δασκάλους. Εμείς σταθήκαμε τυχεροί. Στα σχολεία όπου πήγαν τα παιδιά μας, οι δάσκαλοι και οι καθηγητές ήταν φανταστικοί. Για παράδειγμα, η μεγαλύτερη κόρη μου ήταν στην έκτη Δημοτικού. Η δασκάλα της έκανε πολύ περισσότερα από όσα όφειλε. Της έδινε επιπλέον μαθήματα και ασκήσεις για να τη βοηθήσει να μάθει ελληνικά. Δεν ήταν υποχρεωμένη να το κάνει. Το έκανε από καθαρή καλοσύνη και ήταν πραγματικά υπέροχο. Η μεγαλύτερη κόρη μου έχει βελτιώσει τα ελληνικά της πολύ πιο γρήγορα από όλους εμάς, ακριβώς εξαιτίας αυτού.

Η μικρότερη κόρη μου ήταν στην πρώτη Δημοτικού. Ήταν πολύ αγχωμένη, γιατί δεν ήξερε αν κάποιος από τους συμμαθητές της θα μιλούσε αγγλικά. Τα αγγλικά είναι υποχρεωτικό μάθημα για όλους τους μαθητές εδώ, οπότε τα περισσότερα παιδιά ήδη μιλούν λίγα αγγλικά. Αυτό ήταν εξαιρετικό, αλλά η μικρή μου κόρη εξακολουθούσε να ανησυχεί. Η δασκάλα της κατέβαλε πραγματικά προσπάθεια ώστε να νιώσει άνετα και να μην αισθάνεται απομονωμένη. Γι' αυτό θέλω πραγματικά να ευχαριστήσω όλους τους δασκάλους και τους καθηγητές που είχαν τα παιδιά μου, γιατί ήταν πραγματικά εξαιρετικοί».

Στο Γυμνάσιο σε «υποδέχεται» μια άλλη πραγματικότητα

Τα πράγματα ωστόσο, διαπιστώνει ο Micah, διαφοροποιούνται στο Γυμνάσιο. Ελλείψεις σε καθηγητές που έχουν ως συνέπεια να αναστατώνεται το ωρολόγιο πρόγραμμα, είναι η πραγματικότητα που τους έκανε εντύπωση. Συμβαίνει μόνο στο δικό μας σχολείο ή γίνεται και αλλού, αναρωτιέται ο πατέρας τεσσάρων παιδιών;

«Στο Γυμνάσιο τα πράγματα ήταν λίγο διαφορετικά. Ο γιος μου ήταν στη Δευτέρα Γυμνασίου και εκεί όλα προχωρούν πολύ γρήγορα. Υπάρχουν πολλοί καθηγητές και δεν μπορούσαν όλοι να του αφιερώσουν ιδιαίτερη προσοχή. Παρ' όλα αυτά, αρκετοί το έκαναν. Μερικοί μάλιστα έφτιαχναν διαφάνειες στα αγγλικά και μου τις έστελναν με email για να τον βοηθήσουν να διαβάσει. Και στις τελικές εξετάσεις, επειδή δεν μπορούσε να διαβάσει όλες τις ερωτήσεις, του έδιναν και προφορικό μέρος ώστε να μπορέσει να εξεταστεί. Και πάλι, δεν ήταν υποχρεωμένοι να το κάνουν. Ήταν πραγματικά καταπληκτικό. Έμεινα πολύ ευχαριστημένος.

Ένα πράγμα όμως δεν κατάλαβα και ίσως μπορείτε να με βοηθήσετε. Στο επίπεδο του Γυμνασίου φαινόταν ότι οι καθηγητές άλλαζαν συνεχώς ή υπήρχαν συχνές ελλείψεις. Για παράδειγμα, μερικές φορές ο γιος μου δεν έκανε μάθημα σε ορισμένα μαθήματα για μία ή και δύο εβδομάδες. Παρ' όλα αυτά, το σχολείο εξακολουθούσε να περιμένει να γνωρίζει την ύλη. Έπρεπε κανονικά να εξεταστεί σε αυτήν, αλλά στην πραγματικότητα δεν υπήρχε καθηγητής για κάποια από τα μαθήματα. Υπήρχε λοιπόν αυτή η ασυνέπεια.

Άλλες φορές υποτίθεται ότι θα σχολούσε στις 2:15, ενώ κάποιες ημέρες τελείωνε στις 11:30 και αυτό μπορούσε να συνεχιστεί για ολόκληρη εβδομάδα. Αυτή η αστάθεια ήταν δύσκολη. Και πάλι, ίσως αυτό να συνέβαινε μόνο στο δικό μας σχολείο. Δεν ξέρω. Ίσως κάποιοι από εσάς μπορείτε να μου το εξηγήσετε, γιατί πραγματικά φαινόταν να αποτελεί πρόβλημα.»

Το πρόγραμμα σπουδών στην Ελλάδα και τα φροντιστήρια

Αναφερόμενος στο πρόγραμμα σπουδών, ο Αμερικανός πατέρας εκτιμά ότι το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα είναι, σε αρκετά σημεία, πιο απαιτητικό από το αντίστοιχο των Ηνωμένων Πολιτειών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι και το αμερικανικό είναι απαλλαγμένο από προβλήματα. Ωστόσο, όπως επισημαίνει, η μεγαλύτερη διαφορά εντοπίζεται στον ρόλο των φροντιστηρίων. Στην Ελλάδα, υποστηρίζει, για πολλούς μαθητές η φοίτηση στο φροντιστήριο έχει εξελιχθεί σε σχεδόν αναπόσπαστο συμπλήρωμα του δημόσιου σχολείου…

«Έχω την αίσθηση ότι το πρόγραμμα σπουδών είναι ίσως λίγο πιο απαιτητικό από εκείνο των ΗΠΑ. Στις Ηνωμένες Πολιτείες υπάρχει η πολιτική του «No Child Left Behind». Δηλαδή «Κανένα παιδί να μη μείνει πίσω». Το πρόγραμμα διδασκαλίας είναι ουσιαστικά προσανατολισμένο στον μέσο μαθητή. Οι μαθητές που δυσκολεύονται περισσότερο δεν θέλουν να μείνουν πολύ πίσω, οπότε οι εκπαιδευτικοί προχωρούν όλη την τάξη με τον ίδιο ρυθμό, ακόμη κι αν αυτό γίνεται σε βάρος των πιο προχωρημένων μαθητών.

Μερικές φορές οι πιο δυνατοί μαθητές αναγκάζονται να προσαρμοστούν προς τα κάτω στο επίπεδο της τάξης. Έτσι, αρκετά προχωρημένα παιδιά στις ΗΠΑ αισθάνονται ότι δεν έχουν ενδιαφέρον για το μάθημα ή ότι βαριούνται. Οπότε να έχετε υπόψη ότι ούτε στις ΗΠΑ το σύστημα είναι τέλειο.

(Στην Ελλάδα) πολλοί μαθητές δυσκολεύονται και πολλοί γονείς είναι απογοητευμένοι ή δυσαρεστημένοι με το εκπαιδευτικό σύστημα. Είναι πολύ βασισμένο στην αποστήθιση και η ύλη προχωρά πάρα, πάρα πολύ γρήγορα. Έτσι, πολλά παιδιά χρειάζονται φροντιστήριο μετά το σχολείο. Είναι τόσο συνηθισμένο, ώστε έχει γίνει σχεδόν μέρος του ίδιου του εκπαιδευτικού συστήματος: πηγαίνεις στο σχολείο και μετά πηγαίνεις στο φροντιστήριο. Αυτό δεν είναι σωστό. Δεν είναι καλό.

Αν το παιδί σας δυσκολεύεται γενικά στο σχολείο, πιθανότατα θα δυσκολευτεί και με το ελληνικό πρόγραμμα σπουδών. Αν όμως δεν αντιμετωπίζει ιδιαίτερες δυσκολίες, μπορεί να τα πάει πραγματικά πολύ καλά».

Αυτές είναι οι σημαντικές διαφορές στις υποδομές

Και φτάνουμε στο κεφάλαιο που λίγο ως πολύ γνωρίζουμε ποιος κερδίζει στο «μπρα ντε φερ». Σχολικές εγκαταστάσεις και υποδομές. Σύγχρονες αίθουσες υπολογιστών, τάμπλετ για κάθε μαθητή, κλιματιστικά παντού, είναι η πραγματικότητα που άφησε πίσω της η οικογένεια όταν εγκατέλειψε τις ΗΠΑ, εξηγεί με νηφαλιότητα ο πατέρας…

«θέλω να μιλήσω λίγο για τις εγκαταστάσεις. Η σχολική περιφέρεια από την οποία ερχόμασταν στις ΗΠΑ ήταν πραγματικά πολύ καλή. Ήταν δημόσια, αλλά εξαιρετικής ποιότητας. Ολοκαίνουργια κλιματιστικά, σύγχρονες αίθουσες υπολογιστών και κάθε μαθητής είχε το δικό του iPad. Εδώ τα πράγματα δεν είναι έτσι.

Αν υπήρχε ένα πράγμα που θα παρακαλούσα την Ελλάδα να κάνει, θα ήταν –αν είναι δυνατόν– να επενδύσει περισσότερα χρήματα στα σχολεία, ακόμη και στις παιδικές χαρές. Όχι μόνο στις σχολικές παιδικές χαρές, αλλά και σε εκείνες των γειτονιών. Πολλές είναι παλιές, μικρές και χρειάζονται αναβάθμιση.

Έτσι, για τα παιδιά που προέρχονται από ένα ολοκαίνουργιο αμερικανικό σχολείο, η μετάβαση σε ένα ελληνικό δημόσιο σχολείο μπορεί να είναι κάπως σοκαριστική. Βέβαια, ίσως σε άλλες περιοχές της Ελλάδας τα σχολεία να είναι πιο σύγχρονα. Στη δική μας περιοχή, όμως, οι εγκαταστάσεις είναι εμφανώς παλιές και πραγματικά θα ωφελούνταν ακόμη και από ένα απλό φρεσκάρισμα, όπως ένα βάψιμο.

Ωστόσο, οι εγκαταστάσεις είναι λιγότερο σημαντικές για εμένα. Το πρόγραμμα σπουδών, οι φίλοι των παιδιών, η κοινωνικοποίησή τους και οι εκπαιδευτικοί έχουν πολύ μεγαλύτερη σημασία από το πώς δείχνει το κτίριο ή οι αίθουσες. Κρατήστε αυτό στο μυαλό σας».

Όσο για το τελικό «ταμείο» μετά το τέλος της πρώτης σχολικής χρονιάς; Το πρόσημα φαίνεται πως είναι θετικό για την οικογένεια που ποστάρει συχνά στα κοινωνικά δίκτυα τις περιπέτειές της στην Ελλάδα και τις εντυπώσεις της για την καθημερινότητα που μοιράζεται ανάμεσα σε εργασία, υποχρεώσεις, τον ήλιο και τη θάλασσα...

«Ήταν πραγματικά δύσκολο και θυμάμαι να σκέφτομαι, “Τι κάνουμε; Είμαστε τρελοί.” Από τότε όμως τα πράγματα έχουν βελτιωθεί. Γνωρίσαμε πολύ κόσμο και είμαστε πραγματικά πολύ ευχαριστημένοι. Όσο για τη γλώσσα, μην ανησυχείτε. Τα παιδιά θα τα καταφέρουν. Μαθαίνουν πολύ γρήγορα. Είναι σαν σφουγγάρια!»

Άλλωστε όπως τονίζει ο Micah, μεταξύ άλλων, η ποιότητα της εκπαίδευσης δεν κρίνεται αποκλειστικά από τις υποδομές, αλλά κυρίως από τους εκπαιδευτικούς, το σχολικό περιβάλλον και τις ευκαιρίες που προσφέρονται στα παιδιά ώστε να ενταχθούν ουσιαστικά στην κοινωνία.