Γιατί η Diet Coke εξαφανίζεται από τα ράφια στην Ινδία

Η εικόνα είναι σχεδόν κινηματογραφική: ένας νεαρός τρέχει μέσα σε σούπερ μάρκετ στην Ινδία και γεμίζει το καλάθι του με δεκάδες κουτάκια Diet Coke. Όχι από υπερκαταναλωτική μανία, αλλά από φόβο ότι την επόμενη φορά δεν θα βρει το αγαπημένο του αναψυκτικό.

Αυτό που μέχρι πριν λίγες εβδομάδες έμοιαζε αδιανόητο, έχει γίνει πραγματικότητα. Η Diet Coke αρχίζει να σπανίζει σε μια από τις μεγαλύτερες αγορές του κόσμου, με φόντο τις γεωπολιτικές εντάσεις και τον πόλεμο με το Ιράν, που πλέον επηρεάζει όχι μόνο την ενέργεια και τη ναυσιπλοΐα, αλλά ακόμη και την καθημερινότητα των καταναλωτών.

Το «αόρατο» ντόμινο πίσω από την έλλειψη

Η κρίση δεν ξεκίνησε από τα εργοστάσια, αλλά από τη θάλασσα. Τα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα πιο κρίσιμα περάσματα για το παγκόσμιο εμπόριο, έχουν μετατραπεί σε σημείο ασφυξίας. Ο αποκλεισμός που έχει επιβάλει το Ιράν έχει μπλοκάρει τη ροή βασικών πρώτων υλών, μεταξύ αυτών και το αλουμίνιο.

Κι εδώ βρίσκεται η λεπτομέρεια που κάνει τη διαφορά: στην Ινδία, η Diet Coke δεν πωλείται σε πλαστικά μπουκάλια, αλλά αποκλειστικά σε κουτάκια. Όταν τα κουτάκια λείπουν, το προϊόν απλώς… εξαφανίζεται.

Ο Κόλπος καλύπτει περίπου το 9% της παγκόσμιας παραγωγής αλουμινίου. Με τις αποστολές να καθυστερούν από τα τέλη Φεβρουαρίου, η εφοδιαστική αλυσίδα έχει αρχίσει να «σπάει» σε κρίσιμα σημεία.

«Βάζουμε παραγγελίες και μας λένε: δεν υπάρχει»

Η πίεση αποτυπώνεται ήδη στην αγορά. Διανομείς της Coca-Cola περιγράφουν μια κατάσταση που θυμίζει rationing (περιορισμός ή η διανομή με δελτίο συγκεκριμένων αγαθών).

«Συνεχίζουμε να βάζουμε παραγγελίες, αλλά η απάντηση είναι η ίδια: υπάρχει έλλειψη λόγω του πολέμου», λέει ένας από τους διανομείς στο Reuters.

Η ίδια η εταιρεία αποφεύγει να τοποθετηθεί δημόσια, ωστόσο στην πράξη έχει ήδη αρχίσει να περιορίζει τις προμήθειες και να μην καλύπτει πλήρως τη ζήτηση.

Στέλεχος του κλάδου ανέφερε ότι η έλλειψη της Diet Coke οφείλεται σε καθυστερήσεις στην άφιξη ορισμένων παρτίδων εισαγόμενων κουτιών. Παράλληλα, η παραγωγή κουτιών και μπουκαλιών στην Ινδία έχει γίνει ακριβότερη, λόγω ενεργειακών ελλείψεων.

«Υπάρχει κάποια παραγωγή, αλλά γίνεται με δελτίο, καθώς η εταιρεία δεν μπορεί να καλύψει όλη τη ζήτηση», σημείωσε.

Μια αγορά δισεκατομμυρίων σε αναμονή

Η Ινδία δεν είναι μια τυχαία αγορά. Για την Coca-Cola αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες ανάπτυξης, με πωλήσεις που άγγιξαν τα 50 δισεκατομμύρια ρουπίες το 2024-25 (πάνω από 450 εκατομμύρια ευρώ) - το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών.

Τα προϊόντα χωρίς ζάχαρη, όπως η Diet Coke, βρίσκονται στο επίκεντρο αυτής της ανάπτυξης. Σύμφωνα με τη Grand View Research, η αγορά τροφίμων και ποτών μειωμένης ζάχαρης στην Ινδία αναμένεται να ξεπεράσει τα 4,7 δισεκατομμύρια δολάρια (4 δισεκατομμύρια ευρώ) έως το 2030, υπερδιπλασιάζοντας το μέγεθός της μέσα σε λίγα χρόνια.

Κι όμως, μια έλλειψη πρώτης ύλης αρκεί για να ανατρέψει την εικόνα.

Όταν η γεωπολιτική φτάνει στο… ψυγείο

Στα μικρά καταστήματα, η αλλαγή είναι ήδη ορατή. Παραγγελίες που άλλοτε έφταναν μέσα σε λίγες ώρες, πλέον καθυστερούν ή δεν εκτελούνται ποτέ.

Την ίδια στιγμή, η εταιρεία φαίνεται να στρέφει τους καταναλωτές προς εναλλακτικές λύσεις, όπως η Coke Zero, η οποία διατίθεται σε πλαστικό μπουκάλι και δεν εξαρτάται από το ίδιο ευάλωτο supply chain.

Η υπόθεση της Diet Coke στην Ινδία είναι κάτι περισσότερο από μια απλή έλλειψη προϊόντος. Είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς οι διεθνείς συγκρούσεις μεταφράζονται σε απτές αλλαγές στην καθημερινότητα.

Από τα Στενά του Ορμούζ μέχρι το ράφι ενός σούπερ μάρκετ στο Νέο Δελχί, η απόσταση είναι τελικά μικρότερη απ’ όσο φαίνεται. Και σε αυτή την αλυσίδα, ένα απλό κουτάκι αναψυκτικού μπορεί να γίνει ο πιο απρόσμενος δείκτης της παγκόσμιας αστάθειας.