Η άσκηση με βάρη καλύτερη από το τρέξιμο για τη διαχείριση του βάρους και του διαβήτη τύπου 2

Μέχρι πρότινος οι επιστήμονες θεωρούσαν το τρέξιμο την πιο αποτελεσματική μορφή γυμναστικής για τον έλεγχο του βάρους και του διαβήτη τύπου 2. Ωστόσο, νέα δεδομένα δείχνουν ότι η άσκηση με αντιστάσεις (π.χ. βάρη) έχει ακόμα καλύτερα αποτελέσματα και συμβάλλει στη μείωση του λίπους και στη βελτίωση της λειτουργίας της ινσουλίνης.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Fralin Biomedical Research Institute του Virginia Tech και δημοσιεύθηκε στο Journal of Sport and Health Science. Οι επιστήμονες μελέτησαν πώς επηρεάζουν τον μεταβολισμό δύο διαφορετικά είδη άσκησης —το τρέξιμο και η προπόνηση με αντιστάσεις (strength training)— σε πειραματόζωα που ακολουθούσαν διατροφή πλούσια σε λιπαρά. Η συγκεκριμένη δίαιτα χρησιμοποιείται συχνά στην έρευνα, καθώς προσομοιώνει καταστάσεις όπως παχυσαρκία, αυξημένα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και αντίσταση στην ινσουλίνη, χαρακτηριστικά του διαβήτη τύπου 2.

Τρέξιμο ή βάρη; Η μεγάλη σύγκριση

Όπως διαβάζουμε στο SciTechDaily, η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι και τα δύο είδη άσκησης βοήθησαν τα ζώα να απομακρύνουν αποτελεσματικότερα τη γλυκόζη από το αίμα. Ωστόσο, η προπόνηση με αντιστάσεις οδήγησε σε μεγαλύτερη μείωση τόσο του υποδόριου όσο και του σπλαχνικού λίπους, σε καλύτερη ανοχή στη γλυκόζη και σε σημαντικότερη βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη. Πρόκειται για παράγοντες-κλειδιά τόσο στην πρόληψη όσο και στη διαχείριση του διαβήτη.

Το πείραμα που έδωσε απαντήσεις

Παρότι είναι ήδη γνωστό ότι η συστηματική άσκηση βελτιώνει τον μεταβολισμό, μέχρι σήμερα υπήρχαν ελάχιστες άμεσες συγκρίσεις ανάμεσα στην αερόβια και την προπόνηση δύναμης. Για να καλύψουν αυτό το κενό, οι ερευνητές ανέπτυξαν ένα καινοτόμο πειραματικό μοντέλο που προσομοιώνει τη μυϊκή άσκηση αντίστασης. Σε ειδικά διαμορφωμένα κλουβιά, τα ζώα έπρεπε να σηκώνουν ένα σταδιακά βαρύτερο καπάκι για να αποκτήσουν πρόσβαση στην τροφή τους, εκτελώντας κινήσεις παρόμοιες με βαθιά καθίσματα (squats), όπως συμβαίνει στην προπόνηση με βάρη.

Για την ομάδα αντοχής, τα πειραματόζωα είχαν ελεύθερη πρόσβαση σε τροχό τρεξίματος, μια καθιερωμένη μέθοδο προσομοίωσης αερόβιας άσκησης. Παράλληλα, υπήρχαν ομάδες ελέγχου χωρίς άσκηση, τόσο με κανονική όσο και με λιπαρή διατροφή. Κατά τη διάρκεια οκτώ εβδομάδων, οι επιστήμονες κατέγραψαν την αύξηση βάρους, την κατανομή του λίπους, τη φυσική απόδοση, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο ρυθμιζόταν το σάκχαρο στο αίμα.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η ανάλυση του μυϊκού ιστού σε μοριακό επίπεδο. Εκεί διαπιστώθηκαν αλλαγές στα βιοχημικά μονοπάτια της ινσουλίνης, οι οποίες ήταν πιο έντονες στην ομάδα της προπόνησης με αντιστάσεις. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι τα επιπλέον μεταβολικά οφέλη δεν εξηγούνται απλώς από μεγαλύτερη μυϊκή μάζα ή καλύτερη φυσική κατάσταση, αλλά φαίνεται να σχετίζονται με ξεχωριστούς μηχανισμούς που ενεργοποιούνται ειδικά από την άσκηση δύναμης.

Τι σημαίνουν τα ευρήματα για την καθημερινή άσκηση

Τα ευρήματα αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, αν ληφθεί υπόψη ότι η παχυσαρκία και ο διαβήτης αποτελούν μείζονα προβλήματα δημόσιας υγείας, ενισχυμένα από την καθιστική ζωή και τη δυτικού τύπου διατροφή. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι τα αποτελέσματα ευθυγραμμίζονται με κλινικές μελέτες σε ανθρώπους, οι οποίες δείχνουν ότι τόσο η αερόβια όσο και η μυϊκή άσκηση μειώνουν τη γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (HbA1c), βελτιώνουν το βάρος και την αρτηριακή πίεση.