Η ομάδα Street Work «μια αγκαλιά» για τους αστέγους της Αθήνας: «Για εμάς κανείς δεν είναι αόρατος»

Μια από τις πιο επώδυνες εκφάνσεις κοινωνικού αποκλεισμού είναι η αστεγία. Και αστεγία δεν είναι μόνο η έλλειψη στέγης και η διαβίωση στον δρόμο, αλλά και η διαβίωση σε επισφαλείς συνθήκες στέγασης, η έλλειψη νερού και ηλεκτρισμού, η αδυναμία πρόσβασης σε βασικά αγαθά και σε συνθήκες υγιεινής. Οι αιτίες είναι σύνθετες και συνήθως συνδέονται με την ανεργία, την οικονομική κρίση, τις ψυχικές ή σωματικές ασθένειες, αλλά και τις εξαρτήσεις.

Κι ένα από τα χαρακτηριστικά της αστεγίας είναι η μοναξιά, αφού συνήθως ο άστεγος βιώνει μόνος την σκληρή πραγματικότητα. Αναπόφευκτα τις ημέρες αυτές των Χριστουγέννων και της εορταστικής ατμόσφαιρας σε δρόμους και πλατείες, η μοναξιά μέσα στο πλήθος γίνεται ακόμη πιο έντονη.

Ο δήμος Αθηναίων σε συνεργασία με το ΚΥΑΔΑ, έχει αναπτύξει και λειτουργεί δύο δομές που έχουν ως στόχο τη μείωση του αριθμού των συνανθρώπων μας που βιώνουν την αστεγία. Πρόκειται για το Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων με έδρα στην οδό Αχαρνών 3 και με δυνατότητα να φιλοξενήσει έως 400 άτομα στο Υπνωτήριο και στους δύο Ξενώνες και για τη ομάδα Street Work με έδρα στην οδό Σοφοκλέους 70.

Διεπιστημονικές ομάδες προσεγγίζουν άστεγους στον δρόμο, καταγράφουν τις ανάγκες τους, τους ενημερώνουν για τις δομές φιλοξενίας και τα διαθέσιμα προγράμματα, παρέχουν πρακτική βοήθεια (τρόφιμα, ρούχα, κλινοσκεπάσματα) και προσπαθούν να χτίσουν μια σχέση εμπιστοσύνης. Στη διάρκεια των επιτόπιων παρεμβάσεων, οι ομάδες αυτές χαρτογραφούν τα σημεία όπου βρίσκονται άστεγοι, παραπέμπουν αν χρειαστεί σε ιατρικές και κοινωνικές υπηρεσίες και επίσης αν κριθεί άμεσα απαραίτητο, παρέχουν και μια πρωτοβάθμια νοσηλευτική υποστήριξη. Άμεση ανταπόκριση θα υπάρξει και σε περίπτωση κάποιας κλήσης από κάποιον πολίτη για έναν άστεγο. Τέλος, μέσω της διασύνδεσης και συνεργασίας, μεριμνούν ώστε κάθε άστεγος να βρει το κατάλληλο πλαίσιο υποστήριξης, να ενταχθεί σε δομές προσωρινής φιλοξενίας και να κάνει το επόμενο βήμα στη ζωή του. Ωστόσο, θα πρέπει να τονιστεί πως η παρέμβαση της ομάδας Street Work, δεν σημαίνει υποχρεωτική απομάκρυνση αστέγων, καθώς απαιτείται η συναίνεσή τους.

Σε ακραία καιρικά φαινόμενα, οι υπηρεσίες τίθενται σε 24ωρη επιφυλακή, πραγματοποιούν επιτόπιες παρεμβάσεις καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας και στα σημεία που υποδεικνύουν οι πολίτες. Σε περιόδους ψύχους και καύσωνα διανέμουν κατάλληλα είδη ένδυσης, γεύματα και ροφήματα και πληροφόρηση σχετικά με τις αίθουσες που διαθέτει ο δήμος για την προστασία τους. Τον Απρίλιο του 2025 εισήχθη ένα νέο Πλαίσιο Λειτουργίας, που επέφερε σημαντικές βελτιώσεις, όπως στοχοθέτηση και κατανομή αρμοδιοτήτων, ενίσχυση στεγαστικής ένταξης κ.α.

Χάρης Δούκας: «Για εμάς κανείς δεν είναι αόρατος»

Στη σπουδαιότητα των ομάδων Street Work και του έργου που προσφέρουν, αναφέρεται ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

«Οι ομάδες του Street Work του Κέντρου Υποδοχής και Αλληλεγγύης του δήμου Αθηναίων (ΚΥΑΔΑ) βρίσκονται καθημερινά εκεί όπου η πόλη δοκιμάζεται περισσότερο. Στους δρόμους. Δίπλα στους ανθρώπους που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη. Από νωρίς το πρωί έως αργά το βράδυ, προσφέρουν στους πιο ευάλωτους συμπολίτες μας άμεση βοήθεια, φροντίδα και στήριξη. Και όταν οι συνθήκες το απαιτούν, σε περιόδους ακραίων καιρικών φαινομένων, όπως η πρόσφατη έντονη βροχόπτωση, οι άνθρωποι του Street Work παραμένουν σε 24ωρη επιφυλακή», μας λέει και συνεχίζει:

«Πρόκειται για μια διεπιστημονική ομάδα εξειδικευμένων επαγγελματιών ψυχολόγων, κοινωνικών λειτουργών, νοσηλευτών, οδηγών, που πλαισιώνεται από τουλάχιστον 30 εθελοντές και εθελόντριες, διαφορετικών ηλικιών, ειδικοτήτων και εθνικοτήτων. Όλοι μαζί αποδεικνύουν καθημερινά τι σημαίνει έμπρακτη αλληλεγγύη.

Οι ομάδες Street Work λειτουργούν με σεβασμό και συνέπεια, χτίζοντας σχέσεις εμπιστοσύνης με ανθρώπους που βιώνουν την αστεγία. Σήμερα, περίπου 1.400 άτομα που διαβιούν στον δρόμο, εξυπηρετούνται ενεργά από τις ομάδες Street Work. Παράλληλα, στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων του δήμου Αθηναίων, 200 άνθρωποι βρίσκουν καθημερινά ένα ασφαλές καταφύγιο».

Και ο κ. Δούκας προσθέτει: «Στο δήμο Αθηναίων έχουμε αναλάβει μία δέσμευση και την κάνουμε πράξη: Κανείς δεν μένει μόνος. Κανείς δεν είναι αόρατος. Η Αθήνα είναι και θα παραμείνει μια πόλη ανθρωπιάς, φροντίδας και αλληλεγγύης».

Μαρία Στρατηγάκη: «Ως δημοτική Αρχή είναι ψηλά στην προτεραιότητά μας»

Με 

Η αντιδήμαρχος Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Ισότητας Μαρία Στρατηγάκη, αναλαμβάνει να μας γνωρίσει με τους ανθρώπους της ομάδας Street Work και η συνάντηση μαζί τους ξεφεύγει από το σφιχτό πλαίσιο των ερωτο-απαντήσεων, καθώς εξελίσσεται σε κανονική συζήτηση. Κι αν διακρίνεις κάτι αμέσως από τους συνομιλητές σου, είναι η υψηλή αίσθηση καθήκοντος για την αποστολή που έχουν αναλάβει, η σοβαρότητα και η προσήλωση με την οποία αντιμετωπίζουν καθημερινά δύσκολες καταστάσεις και φυσικά η αγάπη που προσθέτουν σε αυτό που κάνουν.

«Η ομάδα Street Work έχει στόχο να προσεγγίσει τους αστέγους στην πόλη και να στη συνέχεια να τους υποστηρίξουμε, ώστε να φύγουν από την αστεγία και να μπουν σε δομές φιλοξενίας προσωρινά, μεταβατικής φιλοξενίας, να σταθούν στα πόδια τους, να βρουν μια δουλειά, για να μπορέσουν να επανενταχθούν. Αυτός είναι ο στόχος, η επανένταξη», λέει αρχικά η αντιδήμαρχος και στη συνέχεια τονίζει:

«Αυτό για τον δήμο δεν είναι εύκολο, γιατί υπάρχουν πολλοί άστεγοι στο κέντρο της πόλης, έχουμε κάνει μια απογραφή, η απογραφή αυτή δεν έχει βγάλει τα συμπεράσματά της ακόμη, γιατί έγινε τον Οκτώβριο. Όμως, για να τους προσεγγίσεις και να τους υποστηρίξεις, έτσι ώστε να τους κινητοποιήσεις να κάνουν το βήμα από τον δρόμο σε κτισμένο περιβάλλον, είναι δύσκολο κι αυτός είναι ο στόχος της ομάδας Street Work.

Η ομάδα αποτελείται από κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχολόγους και νοσηλευτές, διαθέτει αυτοκίνητα για να μεταφέρουν και είναι σε ετοιμότητα σε οποιαδήποτε περίπτωση πάρει πολίτης και πει πως "Έχουμε εδώ έναν άστεγο", δηλαδή κινητοποιείται αμέσως και πηγαίνει να τον συναντήσει. Έχει όμως σημασία να πούμε πως δεν μπορεί να τον υποχρεώσει να φύγει, γιατί δεν υπάρχει τέτοιο νομικό πλαίσιο και ούτε είναι και σωστό, αλλά πρέπει να τον υποστηρίξει, ώστε να κινητοποιηθεί μόνος του».

Σχετικά με την άμεση ανταπόκριση, η κ. Στρατηγάκη λέει: «Η ομάδα την τελευταία χρονιά, έχει ενισχύσει τις παρεμβάσεις της και το κυριότερο είναι ότι έχουμε επιταχύνει τον χρόνο αντίδρασης σε οποιαδήποτε πληροφορία περί αστέγων στην πόλη. Δηλαδή, μέσα στην ίδια ημέρα, η ομάδα πηγαίνει και κοιτάζει την αναφορά που έχει γίνει και έχουμε αυξήσει την υποστήριξη. Μέσα στο 2025 αναδιοργανώσαμε τον τρόπο λειτουργίας της ομάδας και τον κανονισμό που διέπει την ομάδα και έχουμε δώσει τους καινούργιους στόχους. Νομίζω πως ήταν προς τη σωστή κατεύθυνση, με αυτό τον τρόπο πιστεύω πραγματικά ότι έχουμε αυξήσει την έγκαιρη παρέμβαση και την ουσιαστική υποστήριξη, ώστε να έχουμε το αποτέλεσμα και ο άνθρωπος αυτός να μετακινηθεί σε μια ασφαλή δομή, όπως είναι οι ξενώνες, τα υπνωτήρια».

Και προσθέτει: «Ως δημοτική Αρχή είναι ψηλά στην προτεραιότητά μας αυτή η κοινωνική μέριμνα, όμως για να έχουμε καλά αποτελέσματα πρέπει να έχουμε και καλή οργάνωση και μεθοδολογία προσέγγισης των ανθρώπων στον δρόμο».

«Είναι ωραίο να δίνεις μια μεγάλη ζεστή αγκαλιά»

Αυτές τις ημέρες των Χριστουγέννων υπάρχει από τον δήμο Αθηναίων το καθιερωμένο Γεύμα Αγάπης ανήμερα 25 Δεκεμβρίου στο Κλειστό Γήπεδο του Ρουφ. «Είναι μια παράδοση, που γίνεται δύο φορές τον χρόνο, Χριστούγεννα και Πάσχα. Αυτό το Γεύμα βοηθάει στην κινητοποίηση και προσφέρεται και μια αναψυχή, εκτός από το φαγητό, μια κοινωνικότητα, είναι όλοι μαζί, ώστε να νιώσουν μια ζεστασιά ειδικά αυτές τις ημέρες», λέει η κ. Στρατηγάκη.

Φυσικά υπάρχουν και οι προσφορές από πολίτες που θέλουν να δώσουν για τους συνανθρώπους τους, ώστε να γίνει διανομή ειδών και άλλες ανάλογες δράσεις.

Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ