Μόλυβδος, μικροπλαστικά και άλλα δηλητήρια στο πιάτο μας
Απρόσμενες απειλές στην καθημερινή διατροφή. Τι πρέπει να ξέρουμε για τους σιωπηλούς «εισβολείς» που μπαίνουν στο τραπέζι μας.
Πολλοί καταναλωτές θεωρούν ότι τα φυτικά προϊόντα, τα μπαχαρικά και οι «θαυματουργές» σκόνες είναι ασφαλή τρόφιμα «καθαρά» από ρύπους και μολυσματικούς παράγοντες; Ωστόσο, νέες έρευνες ανατρέπουν τα δεδομένα και αποδεικνύουν ότι ακόμη και αυτά μπορεί να κρύβουν βαρέα μέταλλα όπως ο μόλυβδος — ένα δηλητήριο που απειλεί την υγεία, ιδίως των παιδιών και των εγκύων.
Τα φυτά ως ζωντανοί αλλά στατικοί οργανισμοί βασίζονται αποκλειστικά στο έδαφος που φύονται για απορροφήσουν θρεπτικά συστατικά. Συνεπώς η ποιότητα του εδάφους και τα θρεπτικά συστατικά που έχει ή οι ρύποι και τα δηλητήρια που βρίσκονται σε αυτό περνούν μέσα από τα φυτά στα τρόφιμα. Κάπως έτσι, ένα προϊόν με ετικέτα «φυσικό» δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι «αθώο».
Μόλυβδος: Τι δείχνουν τα πρόσφατα στοιχεία
Η FDA έχει εκδώσει προειδοποιήσεις για μάρκες κανέλας στις ΗΠΑ λόγω αυξημένων επιπέδων μολύβδου.Μελέτες υπερτονίζουν ότι οι φυτικές πρωτεΐνες σε σκόνη που χρησιμοποιούν όσοι αθλούνται --αλλά δεν θέλουν να τρέφονται με ζωϊκής προέλευσης πρωτεΐνες- ενδέχεται να περιέχουν εννέα φορές περισσότερο μόλυβδο από προϊόντα ζωικής προέλευσης.
Ο μόλυβδος είναι νευροτοξικός, συσσωρεύεται, προκαλεί βλάβες στον εγκέφαλο και τα νεφρά, επηρεάζει την καρδιά και τη γονιμότητα, χωρίς να υπάρχει απόλυτα ασφαλές επίπεδο έκθεσης.
Μικροπλαστικά: η «αόρατη» απειλή
Ο μόλυβδος ως μέταλλο που χρησιμοποιεί ο άνθρωπος για χιλιετίες έχει μεγάλο ιστορικό καταγραφής των αρνητικών του συνεπειών στον οργανισμό μας. Ωστόσο ένα σύγχρονο, σύνθετο υλικό που μας περιβάλλει εκτιμάται ότι είναι ακόμα πιο επικίνδυνο από τον μόλυβδο, το πλαστικό.Στο σούπερ μάρκετ 7 στις 10 συσκευασίες τροφίμων είναι από πλαστικό ή έχουν πλαστικά μέρη.
Τα μικροπλαστικά (< 5 mm) και νανοπλαστικά έχουν εντοπιστεί σε τρόφιμα όπως αλάτι, μέλι, ζάχαρη, αλλά και σε θαλασσινά.Επιπλέον, πλαστικές συσκευασίες και θερμική χρήση πλαστικών δοχείων ευνοούν τη μεταφορά τέτοιων μικροσωματιδίων και χημικών — BPA, φθαλικών, άλλων οργανικών ρύπων — στα τρόφιμα.Μάλιστα, τα ίδια τα μικροπλαστικά λειτουργούν ως «φορείς» άλλων τοξινών, ενισχύοντας το τοξικό φορτίο στον οργανισμό.Παρά τις διαβεβαιώσεις ορισμένων αρχών ότι οι ποσότητες είναι μικρές, η έλλειψη μακροχρόνιων δεδομένων καθιστά δύσκολη την εκτίμηση των συνέπειων.
Δεν είναι μόνο ο μόλυβδος και τα μικροπλαστικά
Το αρκτικόλεξο PFAS μπορεί να μη σας λέει πολλά αλλά σημαίνει κάτι κακό. Οι PFAS — οι γνωστές «αιώνιες ουσίες» — έχουν ήδη ανιχνευτεί σε τρόφιμα, νερό και υλικά συσκευασίας. Η μακροχρόνια έκθεση συνδέεται με καρκινογενέσεις, διαταραχές ορμονών και προβλήματα στο ανοσοποιητικό σύστημα.Παράλληλα, υπολείμματα φυτοφαρμάκων, μεταλλικά στοιχεία και οργανικές χημικές ενώσεις μπορούν να μεταφερθούν στο τρόφιμο μέσω επαφής ή επεξεργασίας.
Υπάρχει και αισιόδοξη πτυχή
Μπορεί οι επικίνδυνοι ρύποι, τα μικροπλαστικά και τα τοξικά μέταλλα να ανιχνεύονται στα τρόφιμα αλλά αυτό δεν σημαίνει πως ήρθε το τέλος. Μπορούμε με έξυπνες κινήσεις να προστατεύσουμε τον εαυτό μας και τα μέλη της οικογένειάς μας.
- Συσκευασίες: Προτίμησε γυαλί ή μέταλλο αντί για πλαστικό.
- Θέρμανση: Απόφυγε τη χρήση πλαστικών δοχείων στο φούρνο μικροκυμάτων.
- Έλεγχοι: Διάλεξε προϊόντα από εταιρείες που δημοσιεύουν ανεξάρτητες αναλύσεις καθαρότητας.
- Ποικιλία διατροφής: Μη βασίζεσαι σε ένα μόνο συμπλήρωμα ή σκόνη.
- Ενημέρωση: Ζήτησε διαφάνεια για προέλευση πρώτων υλών και διαδικασίες παραγωγής.
Η εποχή του «φυσικού» τελείωσε;Δεν αρκεί πια να επιλέγουμε «φυσικά», «βιολογικά» ή «φυτικά» τρόφιμα ως εγγύηση ασφάλειας. Στη σύγχρονη διατροφική πραγματικότητα, η γνώση και η κριτική επιλογή γίνονται αναγκαία.Ο μόλυβδος, τα μικροπλαστικά και οι λεγόμενες «αιώνιες ουσίες» έχουν ήδη μπει στο τραπέζι μας — και μόνο η ενημέρωση και η πίεση για ρύθμιση μπορούν να μας προστατεύσουν.