South Pars:Ποιο είναι το κοίτασμα αερίου που χτυπήθηκε στη Μ. Ανατολή και τίναξε τις τιμές στον αέρα
Κλιμάκωση χωρίς φρένο στη Μέση Ανατολή – Το Ιράν μιλά για επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές και απειλεί με αντίποινα σε όλο τον Κόλπο – Σενάρια για Brent έως και 130 δολάρια.
Η ένταση στη Μέση Ανατολή δεν ανεβαίνει απλώς επίπεδο αλλάζει πίστα. Το Ιράν ανακοίνωσε ότι αμερικανικές και ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές έπληξαν το South Pars, το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο, μαζί με κρίσιμες ενεργειακές υποδομές. Στο στόχαστρο μπήκαν και οι εγκαταστάσεις στην Asaluyeh, έναν από τους βασικότερους ενεργειακούς κόμβους της χώρας.
Δεν πρόκειται για ένα ακόμη επεισόδιο. Πρόκειται για πλήγμα στον πυρήνα της παγκόσμιας ενεργειακής ισορροπίας.
Το South Pars/North Dome είναι ουσιαστικά ο «πνεύμονας» του φυσικό αέριο :
- Συγκεντρώνει περίπου 1.800 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια φυσικού αερίου
- Περιλαμβάνει 50 δισ. βαρέλια συμπυκνωμάτων
- Εκτείνεται σε 9.700 τ.χλμ.
- Μοιράζεται μεταξύ Ιράν και Κατάρ
Με άλλα λόγια: όποιος αγγίζει αυτό το κοίτασμα, αγγίζει την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Οι αγορές δεν συγχωρούν – Άμεση εκτόξευση τιμών
Η αντίδραση των αγορών ήταν σχεδόν αντανακλαστική.
Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο πήραν την ανηφόρα μέσα σε λίγες ώρες:
- Το Brent σκαρφάλωσε έως τα 109,50 δολάρια/βαρέλι (+5,88%)
- Το αμερικανικό αργό έφτασε τα 99,05 δολάρια
- Το φυσικό αέριο στην αγορά TTF εκτινάχθηκε έως τα 56 ευρώ/MWh
Το πρωί, οι τιμές κινούνταν χαμηλότερα. Μέχρι να «σκάσουν» οι ειδήσεις. Και κάπως έτσι, μέσα σε μία συνεδρίαση, η αγορά θυμήθηκε πόσο εύθραυστη είναι.
Όπως σημειώνει ο αναλυτής της SEB, Ole Hvalbye, «οποιαδήποτε περαιτέρω κλιμάκωση στις ενεργειακές υποδομές θα συνεχίσει να ωθεί τις τιμές προς τα πάνω».
Από τα χτυπήματα στις απειλές – Το Ιράν ανοίγει τη λίστα στόχων
Η Τεχεράνη απάντησε όπως ακριβώς αναμενόταν: με κλιμάκωση. Οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι συγκεκριμένες ενεργειακές εγκαταστάσεις στον Κόλπο αποτελούν πλέον «νόμιμους και πρωταρχικούς στόχους», καλώντας μάλιστα τον πληθυσμό να απομακρυνθεί.
Στο στόχαστρο μπαίνουν:
- Το διυλιστήριο Samref και το συγκρότημα Al Jubail στη Σαουδική Αραβία
- Το κοίτασμα φυσικού αερίου Al Hosn στα ΗΑΕ
- Οι εγκαταστάσεις Ras Laffan και Mesaieed στο Κατάρ
Το μήνυμα, αν συνεχιστούν τα πλήγματα, ολόκληρος ο ενεργειακός χάρτης του Κόλπου μπορεί να μετατραπεί σε πεδίο μάχης.
Ο παράγοντας-κλειδί: Στενό του Ορμούζ
Πίσω από όλα αυτά υπάρχει ένας «αόρατος» αλλά κρίσιμος παίκτης: τα Στενά του Ορμούζ Από εκεί περνά ένα τεράστιο ποσοστό της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου. Ήδη καταγράφονται διαταραχές στη ναυσιπλοΐα δεξαμενόπλοιων.
Αν η κατάσταση ξεφύγει:
- Η ροή πετρελαίου θα περιοριστεί δραστικά
- Η προσφορά θα πιεστεί
- Οι τιμές θα εκραγούν
Και τότε, το πρόβλημα δεν θα είναι μόνο ενεργειακό. Θα είναι παγκόσμιο οικονομικό σοκ.
Σενάρια για 130 δολάρια – Και δεν είναι υπερβολή
Η Citi δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών. Βλέπει το Brent να αγγίζει τα 120 δολάρια άμεσα. Σε σενάριο γενικευμένης κρίσης, προβλέπει έως και 130 δολάρια/βαρέλι. Παράλληλα, εκτιμά ότι η αγορά μπορεί να χάσει έως και 16 εκατ. βαρέλια ημερησίως από την προσφορά.
Οι αναλυτές το λένε πιο «κομψά», αλλά το νόημα είναι απλό. Αν η σύγκρουση συνεχιστεί, η αγορά θα τιμολογήσει τον φόβο.
Ένας ενεργειακός πόλεμος σε εξέλιξη
Οι επιθέσεις στο South Pars δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός. Είναι η αρχή μιας επικίνδυνης αλυσίδας. Γιατί όταν οι ενεργειακές υποδομές μπαίνουν στο στόχαστρο, η σύγκρουση παύει να είναι περιφερειακή. Γίνεται παγκόσμια. Και όσο δεν υπάρχει καμία ένδειξη αποκλιμάκωσης, το μόνο βέβαιο είναι ότι η αγορά θα συνεχίσει να αντιδρά – νευρικά, επιθετικά και… ακριβά.