Τι συμβαίνει στον εγκέφαλό μας όταν ονειρευόμαστε ή βλέπουμε εφιάλτες

Τα μυστικά του εγκεφάλου κατά τη διαδικασία του ύπνου και ειδικά όταν βλέπουμε όνειρα ή εφιάλτες προσπαθούν να αποκρυπτογραφήσουν νευροεπιστήμονες, με το συγκεκριμένο πεδίο να παραμένει ανεξερεύνητο σε μεγάλο βαθμό.

Ερευνητική ομάδα θα παρατηρήσει ποντίκια που έχουν υποβληθεί σε θεραπεία με μεφλοκίνη, ένα φάρμακο για την ελονοσία που δεν συνταγογραφείται πλέον λόγω σοβαρών παρενεργειών, για δύο εβδομάδες και θα παρατηρήσει τον εγκέφαλο και τη συμπεριφορά τους.

Οι επιστήμονες προτίθενται να διερευνήσουν τι συμβαίνει στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια των ονείρων και των εφιαλτών.

Σε ένα τριετές ερευνητικό πρόγραμμα, νευροεπιστήμονες στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια στις Ηνωμένες Πολιτείες θα μελετήσουν τους εγκεφάλους ποντικών χρησιμοποιώντας προηγμένες τεχνικές απεικόνισης για να κατανοήσουν καλύτερα τους νευρωνικούς μηχανισμούς των εφιαλτών και τη σύνδεσή τους με διαταραχές ψυχικής υγείας που σχετίζονται με το άγχος, όπως η διαταραχή μετατραυματικού στρες (PTSD).

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι κάθε ζώο ονειρεύεται, αλλά οι ειδικοί δεν συμφωνούν γιατί συμβαίνει αυτό.

«Δεν γνωρίζουμε στην πραγματικότητα τι είναι οι εφιάλτες», δηλώνει ο Patrick Drew, καθηγητής φυσικών επιστημών και μηχανικής στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια.

«Γνωρίζουμε ότι συμβαίνουν κατά τη διάρκεια του ύπνου, με γρήγορες κινήσεις των ματιών και πιθανώς εμπλέκουν ένα είδος γενικότερου κυκλώματος φόβου στον εγκέφαλο. Αλλά κανείς δεν ξέρει στην πραγματικότητα τι συμβαίνει κατά τη διάρκεια ενός εφιάλτη», προσθέτει ο Drew.

Τα όνειρα και οι εφιάλτες είναι φυσικά και οι άνθρωποι δεν είναι τα μόνα ζώα που τα έχουν. Συνήθως, οι άνθρωποι έχουν 10-25 εφιάλτες ετησίως, σύμφωνα με τους ερευνητές.

«Αν γνωρίζουμε ποια είναι η βέλτιστη κατάσταση του εγκεφάλου σας, πώς μοιάζει η υγιής ευτυχία, πώς μοιάζει η υγιής ονειροπόληση... αυτό μπορεί να μας βοηθήσει να ενημερωθούμε και να λύσουμε τι έχει πάει στραβά σε διάφορες διαταραχές και ασθένειες, όπως η νόσος Αλτσχάιμερ», λέει ο Patrick Drew.

Στο πλαίσιο της έρευνας, τα ποντίκια θα λάβουν θεραπεία με ένα φάρμακο που ονομάζεται μεφλοκίνη για δύο εβδομάδες, ενώ παράλληλα θα παρακολουθούνται στενά για ασυνήθιστες συμπεριφορές, όπως αναφέρει το Euronews.

Η μεφλοκίνη είναι ένα φάρμακο για την ελονοσία που δεν συνταγογραφείται πλέον λόγω των σοβαρών νευρολογικών παρενεργειών του, συμπεριλαμβανομένων των έντονων εφιαλτών.

Οι ερευνητές θα παρατηρήσουν αλλαγές στο μέγεθος της κόρης των ματιών για να προσδιορίσουν σε ποιο στάδιο ύπνου βρίσκονται τα ποντίκια, συμπεριλαμβανομένων των σταδίων ταχείας κίνησης των ματιών (REM) και μη REM. Τα περισσότερα έντονα όνειρα εμφανίζονται κατά τη διάρκεια του ύπνου REM και οι άνθρωποι είναι πιο πιθανό να τα θυμούνται αν ξυπνήσουν κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης.

Για να χαρτογραφήσουν τις εκφράσεις του προσώπου των ποντικών, οι ερευνητές θα χρησιμοποιήσουν τεχνικές απεικόνισης του εγκεφάλου όπως η λειτουργική μαγνητική τομογραφία (fMRI), η οποία μετρά τη ροή του αίματος για να εντοπίσει ποιες περιοχές του εγκεφάλου είναι ενεργές, και η καταγραφή σημάτων ασβεστίου, μια μέθοδος που παρακολουθεί τις αλλαγές στα επίπεδα ασβεστίου εντός των νευρώνων για να δείξει πότε ενεργοποιούνται τα εγκεφαλικά κύτταρα.

Οι εφιάλτες και ο ρόλος τους στην ψυχική υγεία

Μαζί, αυτά τα εργαλεία θα βοηθήσουν στον εντοπισμό συγκεκριμένων τύπων νευρώνων που μπορεί να παίζουν ρόλο στα όνειρα.

Θα εξετάσουν επίσης πώς δύο βασικές περιοχές του εγκεφάλου, ο προμετωπιαίος φλοιός, ο οποίος βοηθά στον έλεγχο των συναισθημάτων, και η αμυγδαλή, η οποία επεξεργάζεται τον φόβο, αλλάζουν κατά τη διάρκεια των εφιαλτών.

Οι ερευνητές στοχεύουν στην ανάπτυξη ενός μοντέλου, βασισμένου σε μελέτες σε ποντίκια, για να προβλέψουν πότε μπορεί να εμφανιστούν προβλήματα ψυχικής υγείας, όπως το άγχος, ανάλογα με την παρουσία ή την απουσία εφιαλτών.

Εάν τα ευρήματά τους είναι επιτυχή, θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέες θεραπείες που βασίζονται στον ύπνο για άτομα που ζουν με αυτές τις παθήσεις, ανέφερε η ομάδα σε ανακοίνωσή της.