Τοξική αρρενωπότητα: Οι περισσότεροι άντρες δεν πληρούν τα κριτήρια
Ερευνητές εντόπισαν πέντε προφίλ ανδρικής συμπεριφοράς, αποδεικνύοντας τη μεγάλη ποικιλία στις στάσεις των ανδρών.
Μια νέα μελέτη από τη Νέα Ζηλανδία ανατρέπει τον κοινό μύθο ότι η πλειονότητα των ανδρών ταιριάζει στο στερεότυπο της «τοξικής αρρενωπότητας». Οι ερευνητές ανέλυσαν τις απόψεις περισσότερων από 15.000 ετεροφυλόφιλων ανδρών, ηλικίας 18 έως 99 ετών, και κατέληξαν ότι οι περισσότεροι εμφανίζουν χαμηλά έως μέτρια επίπεδα χαρακτηριστικών που συνδέονται παραδοσιακά με προβληματική συμπεριφορά. Τα ευρήματα δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό Psychology of Men & Masculinities και υπογραμμίζουν την ανάγκη για πιο λεπτομερή κατανόηση των ανδρικών ταυτοτήτων χωρίς υπεραπλουστεύσεις.
Το στερεότυπο της «τοξικής αρρενωπότητας» υπό αμφισβήτηση
Όπως διαβάζουμε στο PsyPost, o όρος «τοξική αρρενωπότητα» είναι δημοφιλής τόσο στη δημόσια σφαίρα όσο και στην ακαδημαϊκή έρευνα, περιγράφοντας συχνά συμπεριφορές όπως μισογυνισμό, ομοφοβία, καταπίεση συναισθημάτων και επιθετικότητα. Ωστόσο, πολλοί μελετητές επισημαίνουν ότι ο όρος είναι συχνά υπερβολικά γενικός, ασαφής ή ακόμη και στιγματιστικός, εμποδίζοντας τον ουσιαστικό διάλογο για τα ζητήματα ψυχικής υγείας των ανδρών. Η νέα έρευνα προσφέρει έναν πιο διαφοροποιημένο χάρτη των ανδρικών συμπεριφορών, αναδεικνύοντας την ποικιλομορφία μεταξύ τους.
Η ανάλυση βασίστηκε σε δεδομένα πάνω από 15.000 ανδρών από την δέκατη φάση της έρευνας New Zealand Attitudes and Values Study (2018-2019). Οι συμμετέχοντες απάντησαν σε ερωτήσεις που αξιολογούσαν οκτώ δείκτες προβληματικής αρρενωπότητας, όπως τη σημασία που δίνουν στη «αρρενωπότητα», τη σεξουαλική προκατάληψη, τη δυσπιστία, τον ναρκισσισμό, τον εχθρικό και ευεργετικό σεξισμό, την αντίθεση σε πρωτοβουλίες πρόληψης της ενδοοικογενειακής βίας και την υποστηρικτική στάση για κοινωνικές ανισότητες. Οι δείκτες θεωρούνται αξιόπιστοι για την εκτίμηση των σχετικών χαρακτηριστικών.
Πέντε προφίλ ανδρικής συμπεριφοράς
Η ανάλυση κατέληξε σε πέντε διακριτά προφίλ ανδρικής συμπεριφοράς. Οι μη τοξικοί («Atoxics»), με το μεγαλύτερο ποσοστό (35,4%), σημείωσαν τα χαμηλότερα επίπεδα σε όλους τους δείκτες, υποδεικνύοντας απουσία προβληματικών χαρακτηριστικών. Το δεύτερο σε σειρά προφίλ (με ποσοστό 27,2%), οι «LGBT-tolerant Moderate» παρουσίαζε χαμηλά έως μέτρια επίπεδα σε όλα, με χαμηλή σεξουαλική προκατάληψη, μέση βαθμολογία σε ναρκισσισμό αι δυσπιστία. Αντίθετα, οι «Anti-LGBT Moderate» (26,6%) εμφάνισαν υψηλότερη σεξουαλική προκατάληψη, με ελαφρώς χαμηλότερη ένδειξη δυσπιστίας και ναρκισσισμού. δυσπιστία και ναρκισσισμό.
Πιο έντονες μορφές προβληματικής αρρενωπότητας εντοπίστηκαν στα δύο τελευταία στην κατάταξη προφίλ. Οι «Benevolent Toxis» (7,6%) εμφάνιζαν υψηλά επίπεδα σεξισμού και σεξουαλικής προκατάληψης, σε συνδυασμό με μέτρια εχθρική συμπεριφορά και αντίθεση σε προγράμματα πρόληψης βίας. Τα χαρακτηριστικά αυτά υποδηλώνουν μια μορφή «πατρικής» τοξικότητας, όπου η φαινομενικά θετική στάση προς τις γυναίκες περιορίζει ωστόσο τον ρόλο τους. Το πιο ακραίο προφίλ, οι «Hostile Toxics» (3,2%), παρουσίαζε τα υψηλότερα επίπεδα σχεδόν σε όλους τους δείκτες, ταιριάζοντας με την κοινή αντίληψη για την «τοξική αρρενωπότητα».
Δημογραφικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά
Η μελέτη ανέδειξε επίσης δημογραφικές διαφορές. Οι «Hostile Toxics» ήταν συχνότερα μεγαλύτεροι, άνεργοι, μοναχικοί, θρησκευόμενοι και μέλη μειονοτήτων, με υψηλότερη συντηρητικότητα και συναισθηματική αστάθεια. Αντίθετα, οι «Atoxics» και οι «LGBT-tolerant Moderate» ήταν συνήθως εργαζόμενοι, σε σχέση, με λιγότερο συντηρητικές απόψεις, ενώ το δεύτερο προφίλ περιελάμβανε νεότερους, μη θρησκευόμενους άνδρες σε λιγότερο υποβαθμισμένες περιοχές. Οι «Benevolent Toxics» ήταν πιο πιθανό να βρίσκονται σε σχέση και να δηλώνουν θρησκευόμενοι, συνδέοντας την παραδοσιακή κοινωνική δομή με την ήπια προβληματική συμπεριφορά.
Με τον περιορισμό ότι τα δεδομένα προέρχονται από ετεροφυλόφιλους άνδρες και με δυαδική προσέγγιση του φύλου, τα ευρήματα δεν μπορούν να γενικευθούν σε άλλες σεξουαλικές ή πολιτισμικές ομάδες. Μελλοντική έρευνα θα μπορούσε να εξετάσει μη δυαδικά και μη ετεροφυλόφιλα άτομα, καθώς και διαφορετικά πολιτισμικά πλαίσια, ενσωματώνοντας δείκτες όπως τη συναισθηματική ικανότητα και τη στάση απέναντι στη σεξουαλική βία. Το γενικό συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι η πλειονότητα των ανδρών δεν ταυτίζεται με την «τοξική αρρενωπότητα» και ότι η ποικιλία των προφίλ μπορεί να συμβάλει σε πιο ουσιαστικό διάλογο για τους άνδρες, την ψυχική τους υγεία και τις κοινωνικές τους σχέσεις.
