Αλλάζουν οι πληρωμές ενοικίων από το 2026 - Οι «κόφτες» για την επιστροφή και την έκπτωση φόρου

Μόνο όσοι εκμισθωτές ακινήτων και ενοικιαστές κάνουν τις συναλλαγές τους μέσω του τραπεζικού συστήματος από τον Ιανουάριο του 2026 θα δικαιούνται ενισχύσεις και φοροεκπτώσεις σύμφωνα με τη νέα ρύθμιση στο νομοσχέδιο για τον τελωνειακό κώδικα που αναμένεται να κατατεθεί σήμερα στη Βουλή και η οποία προβλέπει τη διενέργεια ελέγχου από την ΑΑΔΕ για να διαπιστωθεί αν όλα τα ενοίκια κατά τη διάρκεια του έτους έχουν καταβληθεί στους τραπεζικούς λογαριασμούς.

Σε διαφορετική περίπτωση οι ενοικιαστές κύριας και φοιτητικής κατοικίας θα χάσουν την επιστροφή ενός μηνιαίου ενοικίου ενώ οι ιδιοκτήτες θα κληθούν να πληρώσουν υψηλότερο φόρο για τα μισθώματα που θα εισπράξουν καθώς θα χάσουν την αυτόματη έκπτωση φόρου 5% στο ποσό του εισοδήματος.

Ειδικότερα με τη νέα ρύθμιση που θα ισχύσει από την 1-1-2026:

• οι ενοικιαστές που δεν θα πληρώνουν το ενοίκιο για την κύρια και τη φοιτητική κατοικία μέσω τραπεζών, θα χάσουν τον προσεχή Νοέμβριο την επιστροφή ενοικίου, ακόμη κι αν πληρούν τα εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια. Για παράδειγμα ενοικιαστής κύριας κατοικίας που καταβάλει 800 ευρώ το μήνα αν πληρώνει το ενοίκιο με μετρητά θα χάσει την επιδότηση καθώς και επίδομα στέγασης εφόσον είναι δικαιούχος.
• Οι εκμισθωτές που εισπράττουν τα ενοίκια σε μετρητά θα χάσουν την έκπτωση 5% στο ακαθάριστο εισόδημα η οποία υπολογίζεται αυτόματα χωρίς την προσκόμιση δικαιολογητικών. Υπενθυμίζεται ότι σε φόρο εισοδήματος δεν υπάγεται το 100% του εισοδήματος από ενοίκια, αλλά το 95%, καθώς, για κάθε ιδιοκτήτη ο νόμος προβλέπει αυτόματη έκπτωση ποσοστού 5% ως δαπάνη επισκευής και συντήρησης του ακινήτου. Για παράδειγμα φορολογούμενος που εισπράττει 2.000 ευρώ ετησίως από ενοίκια «στο χέρι» και όχι μέσω τραπέζης θα φορολογηθεί για το σύνολο του εισοδήματος των 12.000 ευρώ και όχι για 11.400 ευρώ καθώς δεν θα εκπέσει ποσοστό 5% από το εισόδημα του
• για τις ασκούντες επιχειρηματική δραστηριότητα η δαπάνη για το ενοίκιο που δεν έχει καταβληθεί ηλεκτρονικά δεν θα αναγνωρίζεται από την εφορία εκπιπτόμενη επιχειρηματική δαπάνη. Για παράδειγμα σε μία τέτοια περίπτωση επιχείρηση που καταβάλλει μηνιαίο ενοίκιο ύψους 800 ευρώ ενοίκιο χάνει την έκπτωση των 9.600 ευρώ από τα ακαθάριστα έσοδά και συνεπώς αυξάνεται η φορολογική της επιβάρυνση.

Αντιδρά η ΠΟΜΙΔΑ

Το νέο καθεστώς στις πληρωμές των ενοικίων προκάλεσε την έντονη αντίδραση της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ) που χαρακτηρίζει «τιμωρία» τη ρύθμιση επισημαίνοντας τον κίνδυνο να μην μπορούν οι ιδιοκτήτες να λάβουν τη νόμιμη έκπτωση 5% σε περίπτωση ασυνέπειας των ενοικιαστών.

Όπως αναφέρει η ΠΟΜΙΔΑ είναι παράλογο την κύρωση για την τυχόν ασυνέπεια των ενοικιαστών να καταβάλλουν τραπεζικά και έγκαιρα όλα τα ενοίκια, αντί για τους ενοικιαστές να την υφίστανται οι ιδιοκτήτες, στην πλειοψηφία των οποίων θα επιβληθεί ένα έμμεσο φορολογικό «χαράτσι» 5% επί των ενοικίων ενώ θα δώσει νέες προφάσεις και προσχήματα σε όσους ενοικιαστές καθυστερούν συστηματικά τις καταβολές των υποχρεώσεών τους».

Αναλυτικά παραδείγματα

1ο παράδειγμα

Ο μισθωτής αρνείται κατηγορηματικά να καταβάλει τραπεζικά τα μισθώματα, είτε διότι δεν πληροί το περιουσιακό ή εισοδηματικό κριτήριο της επιστροφής ενοικίου, είτε διότι το μίσθωμα υπερβαίνει το όριο των 800 ευρώ και συνεπώς δεν δικαιούται επιστροφή ενοικίου, οπότε δεν τον ενδιαφέρει το θέμα, είτε διότι δεν θέλει να φαίνονται οι κινήσεις του στο τραπεζικό σύστημα κ.λπ.

Ο ιδιοκτήτης, όμως, δεν θα έχει κανένα άμεσο και πρακτικό τρόπο να τον υποχρεώσει σε τραπεζική καταβολή τους, είτε το προβλέπει ο νέος νόμος είτε ακόμη και το μισθωτήριο συμφωνητικό. Αποτέλεσμα: Ο ιδιοκτήτης δεν θα μπορεί να εισπράξει τα ενοίκια, αλλά αν τελικά τα δεχθεί γιατί τα έχει ανάγκη, θα τιμωρηθεί κιόλας και με την απώλεια -"χαράτσι"- του -5%.

2ο παράδειγμα

Ο μισθωτής καταβάλλει τραπεζικά τα μισθώματα αλλά πάντοτε με καθυστέρηση 1-2 μηνών. Δηλαδή καταβάλλει π.χ. τα μισθώματα Νοεμβρίου και Δεκεμβρίου κατά τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο του επόμενου έτους. Το σύστημα, το «βλέποντας» μόνο τα μισθώματα 10 μηνών, θα θεωρεί ότι ο ιδιοκτήτης εισέπραξε τα υπόλοιπα δύο μισθώματα «στο χέρι» και θα τον τιμωρήσει με απώλεια -"χαράτσι"- της έκπτωσης του 5%.