Ελλάδα–Λιβύη: Νέος γύρος για ΑΟΖ και ενίσχυση συνεργασίας μετά την επίσκεψη Γεραπετρίτη

Το προσεχές διάστημα στην Τρίπολη αναμένεται να πραγματοποιηθεί, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ο δεύτερος γύρος των τεχνικών συνομιλιών μεταξύ της Αθήνας και της μεταβατικής κυβέρνησης της Λιβύης για την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο Γιώργος Γεραπετρίτης, κατά τις διμερείς επαφές, τόνισε ότι «η Ελλάδα επιδιώκει την οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας με τη Λιβύη, ως κράτη με αντικείμενες ακτές, σε πλήρη συμμόρφωση με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, όπως αποτυπώνεται στην UNCLOS και όπως έχει πράξει με άλλα γειτονικά της κράτη».

Υπενθυμίζεται πως από τον περασμένο Σεπτέμβριο, Αθήνα και Τρίπολη έχουν κηρύξει την έναρξη της διαδικασίας για την οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης  (ΑΟΖ) με την πρώτη συνεδρίαση των τεχνικών επιτροπών να έχει πραγματοποιηθεί στη χώρα μας. Σε κάθε περίπτωση, η ελληνική διπλωματία τονίζει ότι πρόκειται για διερευνητικές συνομιλίες, ξεκαθαρίζοντας πως η Αθήνα «δεν συζητά τετελεσμένα που είναι αντίθετα στο Διεθνές Δίκαιο και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, όπως το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο».

Πρόοδος στις διμερείς σχέσεις

Ο υπουργός Εξωτερικών και οι Λίβυοι αξιωματούχοι συμφώνησαν για την ανάγκη συνεργασίας και τη διεξαγωγή ενός ειλικρινούς διαλόγου, παραμένοντας προσηλωμένοι στην οικοδόμηση σχέσεων εμπιστοσύνης.

Με την επίσκεψη να επιβεβαιώνει την κοινή βούληση για περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας και εντατικοποίηση των επαφών, ως αναγκαία συνθήκη για την περιφερειακή ευημερία, ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας υπογράμμισε ότι η ενότητα και η σταθερότητα της Λιβύης είναι άμεσα συνδεδεμένες με την ειρήνη και την ευημερία της Ανατολικής Μεσογείου, και εξέφρασε τη βούληση της Ελλάδας να συμβάλλει προς αυτή την κατεύθυνση.

Παράλληλα, εξέφρασε ικανοποίηση για την πρόοδο που έχει σημειωθεί στις διμερείς σχέσεις μετά την επίσκεψη του στην Τρίπολη τον Ιούνιο του 2025:

-Πραγματοποίηση πρώτου γύρου τεχνικών συνομιλιών μεταξύ των αρμόδιων Επιτροπών για την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών, τον Σεπτέμβριο 2025.

-Έναρξη απευθείας αεροπορικών πτήσεων μεταξύ Αθήνας και Τρίπολης/Βεγγάζης, που αποτελούν ουσιαστικό βήμα για την επιχειρηματική κινητικότητα και τον τουρισμό.

-Διμερής συνεργασία στον τομέα του εμπορίου και των επενδύσεων.

-Υποστήριξη από την Ελλάδα των λιβυκών θέσεων σε διεθνείς οργανισμούς.

Μεταναστευτικές ροές

Ο υπουργός Εξωτερικών παρουσίασε την τρέχουσα κατάσταση στην Ελλάδα και επεσήμανε ότι είναι σημαντικό να μην παγιωθεί μια νέα μεταναστευτική οδός από την Ανατολική Λιβύη (Τομπρούκ-Κρήτη).

Παράλληλα, επανέλαβε τη βούληση της Αθήνας για ενίσχυση της συνεργασίας των δύο πλευρών και τη συνέχιση της εκπαίδευσης στελεχών της λιβυκής ακτοφυλακής στην Ελλάδα.

Διεθνής συνεργασία

Στις συναντήσεις στην Τρίπολη υπογραμμίστηκε ότι κατά τη διάρκεια της παρουσίας της Ελλάδας στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, η Αθήνα θα συνεχίσει να συμβάλει ενεργά στην υποστήριξη των θεμιτών λιβυκών θέσεων προς όφελος του λιβυκού λαού.

Ως προς τις εξελίξεις στην πολιτική διαδικασία στη Λιβύη, η Ελλάδα ως μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην στήριξη των προσπαθειών για την επίτευξη μιας βιώσιμης λύσης, υπό την αιγίδα των ΗΕ.

Ο υπουργός Εξωτερικών, επανέλαβε την πάγια ελληνική θέση υπέρ της διενέργειας ελεύθερων, δικαίων και χωρίς αποκλεισμούς κοινοβουλευτικών και προεδρικών εκλογών ως τη μόνη βιώσιμη λύση για την οριστική επίλυση της λιβυκής κρίσης, καθώς και του αποκλεισμού οποιασδήποτε έξωθεν παρέμβασης. Στο πλαίσιο της ΕΕ, η Ελλάδα θα συνεχίσει να στέκεται το πλευρό της Λιβύης ως ειλικρινής συνομιλητής.

Διμερής συνεργασία

Σε ό,τι αφορά τη διμερή συνεργασία, οι δύο πλευρές εξέφρασαν βούληση για ενίσχυση των επαφών μέσω της ανασύστασης μικτής επιτροπής για την επικαιροποίηση των υφιστάμενων συμφωνιών και την επεξεργασία νέων συμφωνιών σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος.

Συμφώνησαν επίσης την αύξηση των εμπορικών συναλλαγών και περαιτέρω προώθηση των επενδύσεων στους τομείς ενέργειας, κατασκευών, logistics και μεταφορών. Μάλιστα, συμφωνήθηκε η διεξαγωγή -το προσεχές διάστημα- ελληνικής επιχειρηματικής αποστολής στην Τρίπολη.

Τέλος, Αθήνα και Τρίπολη συμφώνησαν να εργαστούν για την εμπορευματική και επιβατική θαλάσσια σύνδεση Ελλάδας και Λιβύης.