Η άσκηση δυναμώνει πρώτα τον εγκέφαλο και ακολούθως το σώμα

Νέα έρευνα δείχνει ότι ο λόγος που η γυμναστική δυναμώνει το σώμα δεν αφορά μόνο τους μύες, αλλά και τον εγκέφαλο. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ορισμένα εγκεφαλικά κύτταρα παραμένουν ενεργά ακόμη και μετά το τέλος της προπόνησης και αυτές οι «παρατεταμένες» εκπομπές σημάτων φαίνεται να βοηθούν το σώμα να χτίσει σταδιακά μεγαλύτερη αντοχή.

Παρότι η άσκηση είναι γνωστή κυρίως για την ενδυνάμωση των μυών και της καρδιάς, η μελέτη δείχνει ότι επηρεάζει και τον τρόπο που λειτουργεί ο εγκέφαλος. Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι η επαναλαμβανόμενη άσκηση αλλάζει τη δραστηριότητα σε περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με το πώς το σώμα διαχειρίζεται την ενέργεια και προσαρμόζεται στην κόπωση, κάτι που τελικά βοηθά στην αύξηση της αντοχής.

Πώς διεξήχθη η μελέτη

Σε πειράματα με ποντίκια, οι επιστήμονες είδαν ότι μετά από τρέξιμο σε διάδρομο, αυξανόταν η δραστηριότητα στον υποθάλαμο, μια περιοχή του εγκεφάλου που ρυθμίζει την ενέργεια, το σωματικό βάρος και το σάκχαρο στο αίμα. Συγκεκριμένα, ενεργοποιούνταν νευρικά κύτταρα που ονομάζονται SF1 νευρώνες. Αυτά τα κύτταρα δεν σταματούσαν να λειτουργούν αμέσως μετά την άσκηση, αλλά συνέχιζαν να λειτουργούν έντονα για περίπου μία ώρα.

Όταν τα ποντίκια έκαναν καθημερινή άσκηση για δύο εβδομάδες, μπορούσαν να τρέχουν πιο γρήγορα και για μεγαλύτερη απόσταση πριν κουραστούν. Παράλληλα, οι εγκεφαλικές μετρήσεις έδειξαν ότι όλο και περισσότερα από αυτά τα συγκεκριμένα νευρικά κύτταρα ενεργοποιούνταν με την πάροδο του χρόνου, ενώ η έντασή τους αυξανόταν.

Οι ερευνητές προχώρησαν και σε ένα ακόμη σημαντικό πείραμα: μπλόκαραν τη λειτουργία αυτών των νευρώνων. Τότε διαπίστωσαν ότι τα ποντίκια κουράζονταν πολύ πιο γρήγορα και δεν κατάφερναν να βελτιώσουν την αντοχή τους, ακόμη κι αν έκαναν κανονικά την ίδια προπόνηση. Εντυπωσιακό είναι ότι η βελτίωση σταματούσε ακόμη κι όταν η παρεμβολή γινόταν μετά την άσκηση, κάτι που δείχνει πως η μετα-προπονητική δραστηριότητα του εγκεφάλου είναι καθοριστική.

Πώς δυναμώνει ο εγκέφαλος και μετά οι μυς

Με απλά λόγια, φαίνεται πως δεν «χτίζουμε» μόνο μυς όταν γυμναζόμαστε, αλλά επηρεάζουμε και τον εγκέφαλο με τρόπο που καθορίζει πόσο θα βελτιωθεί η αντοχή μας στο μέλλον. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτή η συνεχόμενη εγκεφαλική δραστηριότητα ίσως βοηθά το σώμα να χρησιμοποιεί πιο αποτελεσματικά την ενέργεια και να προσαρμόζεται καλύτερα στην κόπωση. Αν και ο ακριβής μηχανισμός δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί, οι ερευνητές πιστεύουν ότι αυτή η διαδικασία μπορεί να σχετίζεται με καλύτερη διαχείριση της γλυκόζης και πιο αποτελεσματική αποκατάσταση του οργανισμού μετά την άσκηση.

Οι προοπτικές της μελέτης

Στο μέλλον, τέτοιες ανακαλύψεις θα μπορούσαν να βοηθήσουν όχι μόνο αθλητές, αλλά και ηλικιωμένους ή ανθρώπους που αναρρώνουν από τραυματισμούς ή εγκεφαλικά επεισόδια, κάνοντας την άσκηση πιο αποδοτική και ίσως πιο «προσιτή» σε όσους δυσκολεύονται να δουν γρήγορα αποτελέσματα.