Μητσοτάκης μετά από τη συνάντηση με Ερντογάν: «Άρση του casus belli, αν όχι τώρα, πότε;»

Κυριάκος Μητσοτάκης και Ταγίπ Ερντογάν συναντήθηκαν στο «Λευκό Παλάτι» στο πλαίσιο του 6ου Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας - Τουρκίας με το τετ α τετ να διαρκεί περίπου 1 ώρα και 45 λεπτά. 

Οι δυο ηγέτες ξεκίνησαν το ραντεβού τους λίγο μετά τις 15:15 με καθυστέρηση καθώς ο νέος υπουργός Εσωτερικών έφτασε αργότερα στο προεδρικό Μέγαρο λόγω των άγριων επεισοδίων στην τουρκική βουλή.  

Στη συνέχεια ο Τούρκος πρόεδρος θα παραθέσει δείπνο προς τιμή του Έλληνα πρωθυπουργού και της ελληνικής αντιπροσωπείας, στο οποίο έχει προσκληθεί και ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος. 

Τα σημαντικά σημεία των δηλώσεων: 

• Ο Ταγίπ Ερντογάν έθεσε εκ νέου θέμα «λύσης πακέτου» για Αιγαίο και Αν. Μεσόγειο 
• Επανέλαβε την πάγια θέση του για «τουρκική μειονότητα»
• Έβαλε θέμα συμμετοχής της Τουρκίας στο SAFE. 
• «Άρση του casus belli» ζήτησε ο πρωθυπουργός 
• Ξεκαθάρισε ότι η διαφορά με την Τουρκία είναι μόνο μία: Οι θαλάσσιες ζώνες 
• Επανέλαβε ότι η μειονότητα στη Δ. Θράκη είναι «θρησκευτική» όπως ορίζεται στη Συνθήκη της Λωζάννης

Οι δηλώσεις των δυο ηγετών

«Είχαμε βρεθεί στα τέλη Δεκεμβρίου του 2023 και είχαμε αποφασίσει ότι συμφωνούμε να συνεχίσουμε το διάλογό μας, οι συμφωνίες που υπογράφουμε μας παρέχουν το καλύτερο δυνατό έδαφος για τις κοινές μας επαφές» είπε ξεκινώντας τις δηλώσεις του ο Ταγίπ Ερντογάν ο οποίος αποκάλεσε τον Κυριάκο Μητσοτάκη «πολύτιμο φίλο». 

«Δεν είναι άλυτα τα ζητήματα στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο παρά το ότι είναι ακανθώδη, στη βάση του διεθνούς δικαίου» είπε χαρακτηριστικά ο Ταγίπ Ερντογάν κάνοντας λόγο για «αλληλένδετα θέματα στο Αιγαίο». 

Ο κ. Ερντογάν επανέφερε θέμα μειονοτήτων μιλώντας και πάλι για «τουρκική μειονότητα Δυτικής Θράκης» ενώ έθεσε και το ζήτημα του SAFE υποστηρίζοντας ότι η συμμετοχή της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή άμυνα είναι προς το συμφέρον των δυο χωρών.   

«Απορρίπτουμε τις πρόσφατες αποφάσεις του Ισραήλ για τη Δυτική Όχθη και να αποδυναμώσει την παλαιστινιακή διοίκηση» σημείωσε ο πρόεδρος της Τουρκίας επαναλαμβάνοντας ότι η μόνιμη ειρήνη στη Μέση Ανατολή περνά μέσα από τη «δίκαιη λύση των δυο κρατών». 

Άρση του casus belli 

«Είχαμε την ευκαιρία να κάνουμε έναν συνολικό απολογισμό των σχέσεων μας τα τελευταία χρόνια» είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης επισημαίνοντας την απόφαση των δυο χωρών να εστιάσουν στον πολιτικό διάλογο, στα θετικά μέτρα και στα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης. 

Ο πρωθυπουργός επανέλαβε ότι στόχος είναι μια «λειτουργική θέση» με σταθερή αναφορά το διεθνές δίκαιο. «Ακόμα και όταν διαφωνούμε να μην οδηγούμαστε σε κρίσεις και εντάσεις, η Ελλάδα είναι μια ειρηνική χώρα και ο διάλογος αυτός έχει αποδώσει» τόνισε ο Πρωθυπουργός. 

Ο κ. Μητσοτάκης τόνισε την καλή συνεργασία που έχουν οι δυο χώρες στον τομέα του μεταναστευτικού με τις ροές να έχουν μειωθεί κατά 60%. «Η καταπολέμηση του απάνθρωπου δικτύου των διακινητών πρέπει να είναι σταθερός μας στόχος όπως κατέδειξε το τελευταίο τραγικό περιστατικό στη Χίο» συμπλήρωσε ο Πρωθυπουργός. 

Ο κ. Μητσοτάκης αναγνώρισε πως υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες: Η οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών αποτελεί τη μόνη διαφορά που θα μπορούσε να οδηγηθεί ενώπιον ενός διεθνούς δικαιοδοτικού οργάνου με βάση το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, υπογράμμισε ο κ. Μητσοτάκης επαναφέροντας την άρση του casus belli. «Αν όχι τώρα, πότε;» είπε χαρακτηριστικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης. 

Ο πρωθυπουργός απαντώντας στην παρατήρηση του Ταγίπ Ερντογάν για τις μειονότητες υπενθύμισε ότι το καθεστώς τους προσδιορίζεται από τη συνθήκη της Λωζάννης επισημαίνοντας πως προβλέπει ότι ρητά πρόκειται για μια θρησκευτική μειονότητα. 

«Έλληνες μουσουλμάνοι της Θράκης ζουν αρμονικά με χριστιανούς συμπολίτες μας, βάσει των αρχών της ισονομίας και της ισοπολιτείας.

Ενώ παράλληλα και στην Τουρκία, στην Κωνσταντινούπολη πρωτίστως, η ελληνική μειονότητα, παρά δυστυχώς τη μεγάλη της συρρίκνωση, εξακολουθεί να εμπλουτίζει την κοινωνική και πολιτιστική ζωή της Τουρκίας», σημείωσε χαρακτηριστικά. 

Ο πρωθυπουργός συντάχθηκε με τον Ταγίπ Ερντογάν στο θέμα της Μέσης Ανατολής και στη λύση των δυο κρατών σημειώνοντας όμως ότι η Ελλάδα τάσσεται υπέρ του αφοπλισμού της Χαμάς και καταπολέμησης της τρομοκρατίας.

«Η μοίρα μας όρισε να ζούμε στην ίδια γειτονιά, δεν μπορούμε να αλλάξουμε τη γεωγραφία αλλά μπορούμε να την κάνουμε σύμμαχο για ένα αύριο με ειρήνη και σταθερότητα» κατέληξε ο πρωθυπουργός κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στον Ελευθέριο Βενιζέλο και τον Κεμάλ Ατατούρκ.