Μπριζίτ Μπαρντό: Το σύμβολο του γαλλικού σινεμά που αφιέρωσε τη ζωή της στα δικαιώματα των ζώων

Σοκ στον παγκόσμιο κινηματογράφο προκάλεσε η είδηση πως πέθανε, σε ηλικία 91 ετών, η Γαλλίδα ηθοποιός Μπριζίτ Μπαρντό, όπως ανακοίνωσε το ίδρυμα που φέρει το όνομά της (Fondation Brigitte Bardot).

Η Μπριζίτ Μπαρντό υπήρξε μία από τις πιο εμβληματικές μορφές στον ευρωπαϊκό κινηματογράφο του 20ού αιώνα και αδιαμφισβήτητο σύμβολο του σεξ στις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες. Παρά τη διεθνή φήμη της, εγκατέλειψε πρόωρα τον καλλιτεχνικό χώρο και αφιέρωσε τη ζωή της στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ζώων, διαμορφώνοντας μια δεύτερη, εξίσου ηχηρή δημόσια πορεία.

Από μοντέλο, ηθοποιός και... σύμβολο του σεξ

Η Μπριζίτ Αν Μαρί Μπαρντό γεννήθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 1934 στο Παρίσι. Προερχόταν από αστική οικογένεια: ο πατέρας της, Λουί Μπαρντό, ήταν μηχανικός και επιχειρηματίας, ενώ η μητέρα της, Μαρί Μισέλ, είχε σπουδάσει χορό και ενθάρρυνε από νωρίς την καλλιτεχνική της καλλιέργεια. Η Μπαρντό εκπαιδεύτηκε στο κλασικό μπαλέτο και ήδη από την εφηβεία της ξεχώρισε για την εμφάνισή της, γεγονός που την οδήγησε, μόλις στα 15 της, στο μόντελινγκ και σε εξώφυλλα μεγάλων γαλλικών περιοδικών.

Το κινηματογραφικό της ντεμπούτο έγινε το 1952, με μικρό ρόλο στην κωμωδία Le Trou Normand. Η καθοριστική στροφή στην καριέρα της ήρθε λίγα χρόνια αργότερα, όταν ο σύζυγός της και σκηνοθέτης Ροζέ Βαντίμ την ανέδειξε πρωταγωνίστρια της ταινίας Et Dieu… créa la femme (Κι ο Θεός έπλασε τη γυναίκα). Η ταινία προκάλεσε έντονες αντιδράσεις και λογοκρισία στις Ηνωμένες Πολιτείες, ωστόσο συνέβαλε καθοριστικά στη δημιουργία του μύθου της «B.B.», καθιστώντας την παγκόσμιο σύμβολο ερωτισμού και γυναικείας χειραφέτησης.

Η εικόνα της συγκρίθηκε με εκείνη ιστορικών μορφών του σινεμά, όπως η Γκρέτα Γκάρμπο και η Μάρλεν Ντίτριχ, ενώ η γαλλική διανόηση αντιμετώπισε το φαινόμενο Μπαρντό ως κοινωνικό και πολιτισμικό σημείο καμπής. Η Σιμόν ντε Μποβουάρ, στο δοκίμιό της Le syndrome de Lolita (1959), την περιέγραψε ως «ατμομηχανή της γυναικείας ιστορίας», υπογραμμίζοντας τον ρόλο της στη μεταπολεμική απελευθέρωση της γυναικείας εικόνας.

Μετά το διαζύγιό της από τον Βαντίμ, η Μπαρντό παντρεύτηκε το 1959 τον ηθοποιό Ζακ Σαριέ, με τον οποίο απέκτησε το μοναδικό της παιδί, Νικολά-Ζακ Σαριέ. Παράλληλα με τον κινηματογράφο, ασχολήθηκε ενεργά με τη μουσική, ηχογραφώντας σειρά τραγουδιών που γνώρισαν μεγάλη απήχηση. Σημαντική υπήρξε και η συνεργασία της με τον Σερζ Γκενζμπούρ, ο οποίος έγραψε για εκείνη το τραγούδι «Je t’aime… moi non plus». Η ίδια επέλεξε να μην το ερμηνεύσει, με το κομμάτι να γίνεται παγκόσμια επιτυχία από την Τζέιν Μπίρκιν.

Κατά τη δεκαετία του 1960 συνεργάστηκε με κορυφαίους δημιουργούς του γαλλικού και ευρωπαϊκού κινηματογράφου, μεταξύ των οποίων οι Λουί Μαλ, Ζαν-Λικ Γκοντάρ και Ανρί-Ζορζ Κλουζό. Το 1966 παντρεύτηκε τον Γερμανό επιχειρηματία Γκίντερ Ζακς, γάμος που έληξε το 1969.

Σκοπός της ζωής της τα δικαιώματα των ζώων

Το 1973, σε ηλικία μόλις 39 ετών, ανακοίνωσε την οριστική αποχώρησή της από την υποκριτική, προκαλώντας αίσθηση στον καλλιτεχνικό κόσμο. Έκτοτε αφιερώθηκε αποκλειστικά στην προστασία των ζώων, ιδρύοντας το Fondation Brigitte Bardot, έναν από τους πιο αναγνωρισμένους οργανισμούς για τα δικαιώματα των ζώων διεθνώς. Η δράση της περιλάμβανε έντονη δημόσια κριτική προς κυβερνήσεις, μεταξύ αυτών και την Ελλάδα, ενώ το 1997 επισκέφθηκε την Αθήνα και τιμήθηκε από οικολογικές οργανώσεις.

Στην προσωπική της ζωή, η Μπαρντό αντιμετώπισε σοβαρές δοκιμασίες, όπως η διάγνωση καρκίνου του μαστού στις αρχές της δεκαετίας του 1980, από την οποία ανάρρωσε έπειτα από παρέμβαση φίλων και ιατρική φροντίδα. Παράλληλα, οι πολιτικές της τοποθετήσεις προκάλεσαν αντιδράσεις: το 2004 καταδικάστηκε σε χρηματική ποινή για υποκίνηση ρατσιστικού μίσους, ενώ ο γάμος της, από το 1992, με τον Μπερνάρ ντ’ Ορμάλ, πρώην σύμβουλο του Ζαν-Μαρί Λεπέν, επηρέασε αρνητικά τη δημόσια εικόνα της.

Παρά τις αντιφάσεις και τις αντιδράσεις, η πολιτισμική της επιρροή παραμένει ισχυρή. Το περιοδικό Empire την κατέταξε το 1995 στην 9η θέση των πιο σέξι σταρ στην ιστορία του κινηματογράφου και το 1997 στην 49η θέση των κορυφαίων κινηματογραφικών σταρ όλων των εποχών, επιβεβαιώνοντας τη διαχρονική της θέση στην παγκόσμια πολιτιστική μνήμη.