Καθώς ο Σερ Ντέιβιντ Άτενμπορο γιορτάζει τα 100α γενέθλιά του, με περισσότερα από 70 χρόνια παρουσίασης κορυφαίων παγκοσμίως προγραμμάτων φυσικής ιστορίας, οι παραγωγοί του BBC και οι φίλοι που έχουν συνεργαστεί μαζί του λένε ότι απλά «δεν υπάρχει κανένας σαν αυτόν». Από το Blue Planet έως το Life on Earth, οι άνθρωποι πίσω από μερικές από τις πιο εμβληματικές σειρές του BBC για την άγρια φύση περιγράφουν αυτό που πολλοί αποκαλούν «φαινόμενο Άτενμπορο» – έναν μοναδικό συνδυασμό περιέργειας, κύρους και ταπεινότητας που συνεχίζει να εμπνέει το κοινό σε όλον τον κόσμο.
Οι εμβληματικές σειρές στις οποίες εργάζεται ο Σερ Ντέιβιντ συχνά χρειάζονται τρία ή τέσσερα χρόνια για να ολοκληρωθούν, με τη συμμετοχή του να εκτείνεται πολύ πέρα από την αφήγηση.
Ο εκτελεστικός παραγωγός Μάικ Γκάντον, ο οποίος έχει συνεργαστεί με τον Σερ Ντέιβιντ για δεκαετίες στη Μονάδα Φυσικής Ιστορίας του BBC στο Μπρίστολ, είπε ότι η ενέργειά του παραμένει αμετάβλητη. «Νομίζω ότι αυτή είναι η μυστική υπερδύναμή του. Αυτού του είδους η πνευματική και σωματική ενέργεια είναι αξιοθαύμαστη», σημείωσε.
Από την πλευρά της, η Ελίζαμπεθ Γουάιτ, η οποία συνεργάστηκε μαζί του στο σενάριο για το Blue Planet II, τον περιγράφει ως έναν συγγραφέα και αφηγητή «φαινόμενο».
«Όταν διαβάζει το κείμενο για την τελική ηχογράφηση του σχολιασμού, το κείμενο αποκτά τη δική του, μοναδική «ατμόσφαιρα Άτενμπορο». Και συμπληρώνει: «Δεν υπάρχει κανένας άλλος σαν αυτόν. Ο τρόπος που διαβάζει, ο τρόπος που γράφει, είναι απλά απίστευτος», είπε η Γουάιτ.
Ο Σερ Ντέιβιντ έχει επίσης γίνει διάσημος για την ευαισθητοποίηση σχετικά με την κλιματική αλλαγή. Η προειδοποίησή του για τη ρύπανση των ωκεανών από πλαστικά προκάλεσε ευρεία κινητοποίηση, με το μήνυμα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης "Do It for David" να κερδίζει έδαφος παγκοσμίως.
Παρά την επιρροή που ασκεί σε χιλιάδες ανθρώπους, η Ελίζαμπεθ Γουάιτ λέει ότι ο Σερ Ντέιβιντ παραμένει μετριοπαθής, αποδίδοντας πάντα τα εύσημα στην ομάδα παραγωγής και όχι στον εαυτό του.
Θυμάται ότι τον συνάντησε κατά τη διάρκεια της πρώτης σειράς του Blue Planet, όταν ήταν διδακτορική φοιτήτρια σε πρακτική άσκηση. Λέει ότι ήταν «το λιγότερο σημαντικό άτομο στο δωμάτιο», όμως ο Σερ Ντέιβιντ την πλησίασε και έδειξε γνήσιο ενδιαφέρον για τις σπουδές της. «Αυτό μου έμεινε πραγματικά χαραγμένο στη μνήμη. Ξέρετε, δεν χρειαζόταν να ρωτήσει, αλλά το έκανε».
«Ξέρεις ότι δουλεύεις για έναν νικητή»
Ο Μάικ Γκάντον συνεργάζεται με τον Σερ Ντέιβιντ από τα τέλη της δεκαετίας του 1980, όταν δούλεψαν μαζί στην εκπομπή Trials of Life. «Αν έχεις την ευκαιρία να δουλέψεις μαζί του, ξέρεις ότι θα συμμετέχεις σε ένα επιτυχημένο έργο», λέει.
Όταν συναντήθηκαν για πρώτη φορά, ο Σερ Ντέιβιντ ήταν στα 60 του και ο Μάικ στα 20. Δεκαετίες αργότερα, η ενέργεια του Άτενμπορο παραμένει αμετάβλητη, δηλώνει ο Γκάντον.
Ακόμη και στα 90 του, το πάθος του για τον φυσικό κόσμο δεν έχει μειωθεί. Στην ηλικία των 96 ετών, ο Γκάντον τον συνόδευσε σε ένα ταξίδι γυρισμάτων στη Φινλανδία. «Η θερμοκρασία ήταν -3 °C (26,6 °F). Φορούσαμε όλοι πλήρη εξοπλισμό. «Και του είπα: «Πάρε το χαλαρά». Και την επόμενη στιγμή, τον βλέπεις εκεί έξω με τα εργαλεία για τον ήχο, να σηκώνει τις τσάντες. «Και του είπα: «Όχι, σταμάτα». Αλλά έτσι είναι αυτός – του αρέσει να είναι μέλος της ομάδας», τόνισε ο Γκάντον.
«Ακριβώς όπως θα ήλπιζες να είναι»
Σε όσους συνεργάζονται με τον Σερ Ντέιβιντ συχνά γίνεται η ερώτηση πώς είναι στα παρασκήνια. Ο Γκάντον λέει ότι η απάντηση είναι απλή: «Είναι ο τέλειος κύριος. Είναι αστείος, ευγενικός, διασκεδαστικός. Είναι ακριβώς όπως θα ήλπιζες να είναι».
Καθώς ο Ατένμπορο γιόρτασε τα 100ά του γενέθλια την Παρασκευή, 8 Μαΐου, οι συνεργάτες του αναφέρουν ότι η περιέργεια, η ευγένεια και η αφοσίωσή του παραμένουν αμείωτες – μια σπάνια σταθερά σε έναν κόσμο που αλλάζει ραγδαία.