Οι εργαζόμενοι της γενιάς Ζ μπροστά σε σταυροδρόμι: Πώς έφτασαν στο «όνειρα ή επιβίωση»

Η μαζική είσοδος της γενιάς Ζ στην αγορά εργασίας τα προηγούμενα χρόνια έδειξε ότι τα ποσοστά «αφοσίωσης» των συγκεκριμένων εργαζομένων στον χώρο εργασίας τους σε όλη την Ευρώπη είναι χαμηλά. Ωστόσο, η παγκόσμια μείωση των θέσεων εργασίας για αρχάριους ενδέχεται να αναγκάσει τους νέους εργαζομένους να γίνουν λίγο πιο ρεαλιστές.

Η υψηλή κινητικότητα μεταξύ των νέων Ευρωπαίων της Γενιάς Z — ατόμων που γεννήθηκαν μεταξύ 1996 και 2010 — είναι τόσο πραγματικότητα όσο και προειδοποιητικό σημάδι, σύμφωνα με μια νέα έκθεση της παγκόσμιας εταιρείας διαχείρισης ταλέντων Randstad.

Οι διαφορές μεταξύ των γενεών

Από όλες τις γενιές, οι εργαζόμενοι της γενιάς Z είναι οι πιο γρήγοροι στην αλλαγή εργασίας, με μέση διάρκεια παραμονής 1,1 έτη στα πρώτα πέντε έτη της καριέρας τους. Οι Baby Boomers (γεννημένοι μεταξύ 1946 και 1964) βρίσκονται στο άλλο άκρο του φάσματος με 2,9 χρόνια, ακολουθούμενοι από τη Γενιά Χ (γεννημένοι μεταξύ 1965 και 1980) με 2,8 χρόνια και τους Millennials (γεννημένοι μεταξύ 1981 και 1996) με 1,8 χρόνια.

Οι Πολωνοί της γενιάς Z είναι οι πιο ανυπόμονοι να αλλάξουν δουλειά: σε αυτή την ομάδα, το 41% σχεδιάζει να υποβάλει την παραίτησή του εντός ενός έτους.

Οι Ιταλοί και οι Ολλανδοί έρχονται δεύτεροι, με 37%. «Ενώ οι εργοδότες μπορεί να το εκλάβουν ως έλλειψη αφοσίωσης, τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι πρόκειται για αντίδραση σε ανεκπλήρωτες προσδοκίες και έντονη επιθυμία για εξέλιξη», αναφέρει η Randstad.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η ιαπωνική γενιά Ζ φαίνεται να είναι η πιο «πιστή» στους εργοδότες της. Όχι μόνο είναι η λιγότερο πιθανό να αποχωρήσει εντός ενός έτους (22%), αλλά είναι και η πιο πρόθυμη να παραμείνει επ' αόριστον.

Το δίλημμα της γενιάς Z «όνειρα ή χρήματα»

Ενώ η ζήτηση για ανώτερες θέσεις (έξι έως δέκα χρόνια ή περισσότερη εμπειρία) δείχνει σημάδια ανάκαμψης, η αναζήτηση εργασίας για τη Γενιά Z έχει γίνει ακόμη πιο ανταγωνιστική τον τελευταίο ενάμιση χρόνο.

Σύμφωνα με μια ανάλυση 126 εκατομμυρίων αγγελιών, ο αριθμός των θέσεων εργασίας για αρχάριους έχει μειωθεί συνολικά κατά 29%, με πτώσεις σε τομείς όπως η τεχνολογία (-35%) και τα χρηματοοικονομικά (-24%). Η Randstad αναφέρει ότι αυτό οφείλεται στην «αυξανόμενη αυτοματοποίηση μέσω της τεχνητής νοημοσύνης και άλλων ψηφιακών τεχνολογιών».

Από την άλλη, ο τομέας της υγειονομικής περίθαλψης είναι ένας από τους λίγους τομείς που αντιστέκονται στην τάση αυτή, με τις θέσεις εργασίας για αρχάριους να αυξάνονται κατά 13%. Αντιμέτωποι με μια συρρικνούμενη αγορά και οικονομική πίεση, ορισμένοι νέοι εργαζόμενοι αντιμετωπίζουν την κατάσταση με ρεαλιστικές επιλογές. Τρεις στους πέντε δηλώνουν ότι θα δέχονταν μια θέση εργασίας που «δεν συνάδει με τις αξίες τους, αν η αμοιβή και οι παροχές ήταν καλές». Αλλά και αυτό έχει το τίμημά του.

Τα ταλέντα της γενιάς Ζ είναι τα λιγότερο πιθανά να δηλώσουν ότι η δουλειά τους συνάδει με την ιδανική θέση εργασίας τους (56% έναντι 63% μεταξύ των Baby Boomers), ενώ το 37% από αυτούς δηλώνει ότι μετανιώνει για την επιλογή του κλάδου.

Δευτερεύουσες ασχολίες, αλλαγές καριέρας και υπερωρίες

Το ποσοστό των μελών της Γενιάς Ζ που αναζητούν άλλες ευκαιρίες εργασίας είναι 54%.

Ο τομέας της τεχνολογίας φαίνεται να είναι ο κύριος προορισμός για όσους αναζητούν μια διέξοδο. «Για κάθε 100 εργαζόμενους της Γενιάς Ζ που εγκαταλείπουν άλλους κλάδους, 70 μετακινούνται στον τομέα της τεχνολογίας», αναφέρει η έκθεση.

Ωστόσο, η έξοδος από την καριέρα μπορεί να μην είναι η μόνη επιλογή. Αν και η πλήρης απασχόληση παραμένει η προτιμώμενη επιλογή (24%), ορισμένες εναλλακτικές λύσεις γίνονται όλο και πιο δημοφιλείς.

Για παράδειγμα, το 20% της Γενιάς Ζ είναι πρόθυμο να αναλάβει μια δευτερεύουσα απασχόληση εκτός από την πλήρη απασχόληση, ενώ το 10% θα επέλεγε να συνδυάσει μια μερική απασχόληση με μια δευτερεύουσα απασχόληση και το 9% θα επέλεγε πολλαπλές μερικές απασχολήσεις.

«Η έλλειψη θέσεων εργασίας για αρχάριους μπορεί επίσης να εξηγήσει γιατί η Γενιά Z είναι λιγότερο πιθανό να εργαστεί σε μια παραδοσιακή θέση πλήρους απασχόλησης σε σύγκριση με τον παγκόσμιο μέσο όρο (45% έναντι 51%)», αναφέρει η Randstad.

Η σχέση της γενιάς Z με την τεχνητή νοημοσύνη

Η γενιά Z είναι εξοικειωμένη με την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά ταυτόχρονα ανησυχεί για αυτή την τεχνολογία και τις πιθανές επιπτώσεις της.

Περίπου το 55%, ποσοστό πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο, τη χρησιμοποιεί ήδη για την επίλυση προβλημάτων στην εργασία, αλλά το 46% ανησυχεί ταυτόχρονα για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην αγορά εργασίας, σημειώνοντας σημαντική αύξηση από το 6% το 2024.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι Ινδοί είναι μακράν οι πιο ένθερμοι χρήστες της τεχνητής νοημοσύνης στη δουλειά (83%), ακολουθούμενοι από τους Βραζιλιάνους (74%) και τους Ισπανούς (64%).

Οι πιο σκεπτικοί παγκοσμίως είναι οι Ιάπωνες, με μόνο το 42% των νέων εργαζομένων να δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη στην εργασία τους.