Το «ναυάγιο» του Ισλαμαμπάντ: «Ηχηρή αποτυχία της διπλωματίας» λέει το BBC

Σύμφωνα με την ανάλυση του BBC και οι δύο πλευρές μπήκαν στις συνομιλίες πεπεισμένες ότι είχαν ήδη κερδίσει στο πεδίο. Με αυτό το δεδομένο, μια συμφωνία έμοιαζε εξαρχής δύσκολη.

Τελικά αποδείχθηκε ανέφικτη.

Ουάσιγκτον και Τεχεράνη αποχώρησαν από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων ανταλλάσσοντας ευθύνες για το ναυάγιο. Και πλέον, το ερώτημα δεν είναι τι πήγε στραβά — αλλά τι έρχεται.

Η εκεχειρία που συμφωνήθηκε την Τετάρτη ξεκίνησε σε βαρύ κλίμα. Ο Αμερικανός πρόεδρος προειδοποίησε με ακραία φρασεολογία, φτάνοντας να απειλήσει με «καταστροφή του ιρανικού πολιτισμού», ανεβάζοντας κατακόρυφα την ένταση πριν καν στεγνώσει το μελάνι της συμφωνίας.

Καμία σαφής απάντηση δεν δόθηκε για το αν οι επιθέσεις θα επαναληφθούν. Ωστόσο, όλα δείχνουν ότι το ενδεχόμενο αυτό είναι πλέον πιο κοντά.

Στο επίκεντρο παραμένουν τα Στενά του Ορμούζ. Το Ιράν απέδειξε ότι μπορεί να τα μπλοκάρει επιλεκτικά, αλλά με πραγματικό αντίκτυπο στην παγκόσμια αγορά. Η διπλωματική οδός για την πλήρη επαναλειτουργία τους απομακρύνεται, την ώρα που η παρουσία αμερικανικών πολεμικών πλοίων στον Κόλπο δείχνει ότι εξετάζονται και πιο «σκληρές» λύσεις.

Για τις ΗΠΑ, το βασικό αγκάθι ήταν η άρνηση της Τεχεράνης να δεσμευτεί ότι δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο. Το Ιράν επιμένει ότι δεν επιδιώκει κάτι τέτοιο. Όμως, δύο πολεμικές συγκρούσεις μέσα σε έναν χρόνο αλλάζουν τις ισορροπίες και ενισχύουν τις φωνές που βλέπουν το πυρηνικό πρόγραμμα ως εγγύηση επιβίωσης.

Οι απευθείας συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν γράφτηκαν ως ιστορικές. Είναι πολύ πιθανό, όμως, να μείνουν στην ιστορία ως μια ηχηρή αποτυχία της διπλωματίας.

Ο Βανς επιστρέφει με «άδεια χέρια» 

Όπως σημειώνει το BBC, μετά από συνομιλίες που ξεκίνησαν νωρίς το απόγευμα και κράτησαν μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς , ανακοίνωσε ότι η αμερικανική αποστολή επιστρέφει στην Ουάσιγκτον χωρίς συμφωνία.

Όπως είπε, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων υπήρξαν επανειλημμένες επικοινωνίες με τον πρόεδρο των ΗΠΑ.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η αμερικανική πλευρά δεν κατάφερε να εξασφαλίσει από το Ιράν μια σαφή δέσμευση ότι δεν θα επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικού όπλου – ούτε των μέσων που θα του επέτρεπαν να το αποκτήσει σε σύντομο χρόνο.

Ο Βανς χαρακτήρισε το ζήτημα αυτό βασικό στόχο του Ντόναλντ Τραμπ, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για την έκβαση των συνομιλιών.

Από την πλευρά του, το Ιράν έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι δεν προτίθεται να αναπτύξει πυρηνικά όπλα.

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη αντίδραση από την ιρανική αντιπροσωπεία. Ωστόσο, κρατικά μέσα ενημέρωσης της χώρας αποδίδουν την κατάρρευση των συνομιλιών σε «παράλογες απαιτήσεις» των Ηνωμένων Πολιτειών.

Στις δημόσιες δηλώσεις του, ο Βανς δεν αναφέρθηκε στα Στενά του Ορμούζ – τον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο για τη διεθνή αγορά πετρελαίου, τον οποίο οι ΗΠΑ επιθυμούν να παραμείνει ανοιχτός και που, σύμφωνα με πληροφορίες, αποτέλεσε ένα από τα βασικά σημεία τριβής στις διαπραγματεύσεις.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν κάλεσε τις δύο πλευρές να τηρήσουν την εκεχειρία που είχε συμφωνηθεί πριν από τις συνομιλίες στην Ισλαμαμπάντ. Ωστόσο, τόσο η Ουάσιγκτον όσο και η Τεχεράνη έχουν ήδη ανταλλάξει κατηγορίες για παραβίασή της.